[Nkimtinh]

Chương 20:​

Xem nội dung ẩn

Tới đây lại phát sinh thêm một chi tiết nữa. Người miền ngoài phân biệt rất rõ hai thanh "hỏi" và "ngã", phát âm hai thanh nghe cũng khác luôn; nhưng ở miền trong lại gom thành một, gọi chung là thanh "hỏi - ngã". Tôi phát hiện ra nó từ khi nghe một câu mà mọi người ở ngoải rất hay dùng là "Đã bảo rồi mà không nghe!", cụm từ đã bảo vì được phát âm liền nhau nên rất dễ so sánh. Ngoài ra còn một vài từ ghép như dũng cảm, cổ vũ, diễn giả, bổ dưỡng, chủ nghĩa ; nếu người miền trong nói thì hai thanh y chang nhau, nhưng người miền ngoài nói thì khác nhau rõ rệt.

Mà nhân nói tới vụ phát âm chung d - v của miền trong, tôi lại nhớ tới một chi tiết. Ở ngoải tôi nghe mọi người phát âm những từ có phụ âm đầu r hầu như đều gom về một âm chung với gi, d hết; tức là âm vị /z/ trong phiên âm quốc tế IPA mà con quỷ em nó vừa nói với tôi, nghe giống âm vị của âm đầu z trong từ zoo của tiếng Anh vậy. Còn người miền trong thì đa số gom ba phụ âm đầu gi, d, v thành một âm là /j/, nghe giống âm vị của âm đầu y trong từ young. Thực ra đây không phải là không thể phát âm cho đúng với tiêu chuẩn, mà do thói quen được tiếp nối qua từng thế hệ ở mỗi vùng miền. Bởi vì tôi đã thử phát âm phụ âm v (/v/) và gi, d (/z/) theo tiêu chuẩn quốc tế rồi, nó dễ ợt; tôi cũng hỏi mọi người ở ngoải thử phát âm phụ âm r (/ʐ/) vừa cong vừa rung nhẹ đầu lưỡi cho đúng tiêu chuẩn thì ai cũng phát âm được hết. Tức là: Nếu chú ý phát âm theo tiêu chuẩn thì vẫn làm được, chẳng qua vì thói quen từ nhỏ đã thành nếp văn hóa giao tiếp, ai ở tại vùng miền đó cũng đều như vậy nên mọi người không muốn phát âm khác đi để mình bị lạc lõng thôi.

Còn gì nữa ta? À, giờ nói về tình thái từ đi hén. Khi giao tiếp, tình thái từ rất phổ biến và quan trọng, nên tôi nghĩ là quỷ em nó sẽ cần tới cái này, ừm.

Để coi, có một nhóm từ tình thái mà tôi nghe người miền ngoài hay dùng là nhớ, nhá, nhở, nhể, nhề, nhờ, nhì, nhỉ, nhẩy, í, ấy ; nhóm này nó không hề có ở miền trong. Ví dụ như mấy câu:

"Thôi chào các bác, vợ chồng em xin phép về đã nhớ ! Chú thím về đây nhớ các cháu ơi!" - là câu chào tạm biệt của vợ chồng người em ruột của dượng tôi;

"Ha ha ha! Cho anh chừa đi nhá ! Ai bảo dám chơi đểu em!" - cái này là câu của con nhỏ em nhà cô dượng tôi nó cười giễu tôi khi tôi trả đũa nó bất thành nè;

"Bố tiên sư! Cái nồi cơm hôm nay bị làm sao í nhở ?" - cũng là nó khi nó đổ lỗi cho cái nồi cơm thay vì thừa nhận do nó cắm cơm mà quên bật nút xuống;

"Ủ uôi! Cái Liên nhà cô Duyên càng lớn trông càng xinh gái phết đấy nhể !" - là dì hàng xóm thốt lên khen nó sau khi về quê chăm người bệnh gần một năm mới quay lại Hà Nội;

"Đấy! Thế thôi! Được chưa í nhề ?" - câu hỏi kiểu này là của ông tổ trưởng tổ làm việc của tôi, hơi tỏ vẻ đàn anh, kẻ cả một chút, nhưng cũng tùy ngữ cảnh và giọng điệu mà nó có thể mang hàm ý tấu hài ở trỏng nữa;

"Eo ôi kinh í nhờờờ ! Nghe mà hãi thế không biết! Anh làm em hãi quá cơ! Thế thôi để em làm thêm ống nữa cho đỡ hãi cái nào!" - ờ, là nó, lại là nó, con nhỏ em nhà cô dượng tôi, khi tôi khuyên nó muốn hạn chế nguy cơ béo phì thì đừng nên ăn nhiều đồ ăn vặt, thế rồi nó trêu ngươi tôi bằng câu đó đó.

Mà từ từ, để nói qua về con nhỏ em này chút xíu đã. Đúng ra tôi cũng phải gọi nó là "guỷ em nhà cô dượng" giống con "quỷ em nhà dì dượng" này luôn nè mấy ông nè; nhưng vì một lý do khá phức tạp liên quan tới vấn đề tâm linh bắt tôi phải kiêng kỵ, là kiêng cho số mạng của nó; thành thử tôi không thể dùng từ quỷ với hàm ý trêu chọc để gọi nó như quỷ em tôi được, dù là gọi sau lưng (và thậm chí tôi đã phải cố tình dùng chữ gủy để thay cho quỷ vì cái phép kiêng kỵ này đó chứ đâu phải tôi bị sai chính tả). Về điều này, kỳ thực tôi vốn không có tin đâu, ư mà nghĩ cho nỗi khổ tâm của cô út tôi nên tôi thuận tình làm theo lời cô dặn.

Quay lại nhóm tình thái từ như ở trên. Miền ngoài thì vậy; còn ở miền trong thì hay dùng mấy từ nha, à, hà, ha, há, ớ, hơ, nghen, nhen, hen, nghe, nhe, he, hé, hén mà miền ngoài không dùng để nói những câu tương tự. Tất nhiên không nhất thiết phải đúng như mấy câu tôi ví dụ ở trển, bởi thực tế mọi người ở cả hai miền đều áp dụng linh hoạt với nhiều kiểu câu, với nhiều thái độ biểu đạt mà tôi không có tiện lấy ví dụ hết ra cho quỷ em tôi nó nghe được.

Rồi, tiếp nữa.

Có một từ thuộc dạng tình thái làm tôi hơi bị ấn tượng trong cách nói của người miền ngoài, đó là từ cơ. Tôi không biết miền trong có từ nào tương đương không, nhưng tôi thấy nếu dùng từ này để du nhập vào tiếng quê tôi thì cũng rất là thú vị. Thí dụ như mấy câu mà tụi bạn ở ngoải của tôi hay xài: "Mày nói cái gì cơ?", "Thế cơ á?", "Uầy ui! Tốt quá cơ! Tốt nhờ! Tốt thế!", "Lại còn thế cơ đấy!". Nó mang sắc thái biểu đạt có phần nhấn mạnh mức độ trêu ngươi, châm biếm hay xỏ xiên điều gì đó hơn là một câu hỏi hay một câu khẳng định thông thường. Là tôi thấy như vậy. Và mặc dù trêu ngươi, châm chọc nhưng lắm lúc nghe nó cứ hài hài sao á.

Lại cũng là cơ, nhưng đôi khi tôi thấy tụi con gái sẽ dùng với thái độ hơi đòi hỏi kiểu làm nũng một chút: "Nhưng em thích cái này cơ!", "Anh nói gì cơ ạ?"; ờ, kiểu vậy, nghe cũng khá dễ thương. Con gái miền trong thì giọng nói ngọt ngào, muồi mẫn, nghe dễ thương ngay từ khi tai mình cảm nhận được âm sắc; còn con gái miền ngoài thì sắc bén ở cách dùng từ ngữ, phải tới khi ý nghĩa của từ ngữ đó thấm vô đầu mình thì mình mới thấy nó đáng yêu.. À, thêm một từ khác biệt ở chỗ này, là miền ngoài thì gọi đáng yêu, miền trong thì kêu dễ thương để khen ai đó có diện mạo, cử chỉ, hành động hoặc tính cách khiến mình thấy mến.

Và miền trong thường kêu một cô gái, em gái ít tuổi hơn mình hay bạn nữ cùng trang lứa là nhỏ (nhỏ Mai, nhỏ Hiền, nhỏ Diệu) thì miền ngoài lại gọi là cái (cái Xoan, cái Bưởi, cái Thoa). Mà mỗi khi bắt gặp cô nàng nào đó có vẻ ngoài ưng mắt thì miền ngoài hay dùng từ xinh, còn miền trong lại quen dùng từ đẹp: "Ù uôi mày ơi! Nhìn em kia xinh chưa kìa!", "Ê! Ê! Nhỏ đó đẹp ghê mậy!".. Ủa khoan, từ đã. Cái đồ quỷ em này, sao nó cứ ngồi chống tay lên bàn để tựa đầu rồi nghiêng mặt dòm tôi xong cười tủm tỉm cái gì không biết?

- Nè. Không lo ghi chú tiếp đi, cứ ngồi dòm anh mày là sao? Còn cười nữa chứ? Bộ cái mặt anh mày dòm thấy mắc cười lắm hả?

- Chi đâu. Dòm cho nhớ, đặng mai mốt ra trường rồi đi lấy chồng, em phải kiếm một người có cái mặt đần thúi y chang vầy thì em mới cưới ớ nghe.

Thiệt tình. Tôi cũng đến sợ cái điệu cười nham hiểm của nó luôn.

- Thôi nghe mậy! Giỡn hoài! Lo mà tập trung vô, lẹ cho anh mày còn đi ngủ nữa.

- Dạ dạ dạ! Thì anh cứ nói tiếp i!

Hừm, nãy nói tới đâu rồi ta? À, nhân có từ mậy ở trên, tôi nghĩ là sẽ hơi khó khăn cho anh em miền ngoài, tiện đây để tôi nói luôn cho anh em dễ hiểu. Ở miền trong, khi nói chuyện với nhau mà hai bên xưng hô tao - mày, sẽ dễ thấy đôi khi có từ mậy đi kèm ở cuối. Theo như lời quỷ em nó giải thích cho tôi thì mậy là một dạng biến đổi âm điệu của từ mầy (ở Nam Bộ dùng xen cả hai từ mầy, mày chung một nghĩa) với mục đích nhấn mạnh thái độ cảm xúc của người nói dành cho người nghe, tức là mầy hoặc mày sau khi được "tình thái từ hóa" thì sẽ biến thành mậy.

Cần lưu ý một điều, mậy tuyệt nhiên không được dùng làm chủ ngữ hay bổ ngữ giống như mầy /mày, mà chỉ đứng ở cuối câu với vai trò như tình thái từ và được phát âm gần giống thanh "hỏi - ngã" chứ không hẳn là thanh "nặng" như chữ viết. Ví dụ như câu "Ê! Mầy ổn không mậy?", nó thể hiện thái độ quan tâm lo lắng nhiều hơn là không có mậy ở trỏng; hoặc câu "Tao nói mầy nhiều lần lắm rồi đó nghe mậy!", rõ ràng khi có mậy thì nó thể hiện thái độ bức xúc, khó chịu, tức giận ở mức cao hơn bình thường.

Lại có một từ khác, khá liên quan với từ mậy mà thi thoảng anh em miền ngoài sẽ thấy trong giao tiếp của người miền trong, đó là từ mợi. Mợi đơn giản chỉ là do nói lướt hai từ ".. Mậy ơi!" thôi, nó nhấn mạnh thái độ tình cảm hơn từ mậy một chút nữa, hàm ý ca thán hoặc trách móc một cách nhẹ nhàng. Ví dụ như câu "Thôi mày phiền quá mợi!", "Nhắc gì nhắc hoài! Tao thấy mệt quá mợi!"..

Và tương tự như mậy thì mợi cũng chỉ đứng ở cuối câu, lại được phát âm gần với thanh "hỏi - ngã" bất chấp chữ viết là dấu "nặng". Cái này có lẽ do thanh "nặng" của miền trong hơi khác miền ngoài một chút. Nếu thanh "nặng" của miền ngoài khi phát âm nó chìm xuống, chìm luôn, chìm nghỉm; thì thanh "nặng" của miền trong lại nghe hơi giống thanh số 5 của tiếng Quảng Đông, đó là chìm xuống xong có ngoi lên chút xíu. Thành thử ra, bất kỳ từ nào nằm ở cuối câu mà mang thanh "nặng" thì tùy vào giọng điệu của người nói đều có thể biến thành thanh "hỏi - ngã" hết.

Tiếp ha. Ngoài số ở trên ra còn rất nhiều từ khác nữa, giờ mà nói chi tiết từng từ e ngồi tới sáng mai nên để tôi liệt kê hẳn thành một danh sách vui cho quỷ em với anh em nghe đi, hen?

- Dạ, cũng được. Nhưng anh nói từ từ thôi cho em còn ghi chú.​

 

[Nkimtinh]

Chương 21:​

Xem nội dung ẩn

Rồi. Nói về khác biệt từ ngữ, miền ngoài là như thế này này: Nếu muốn tìm ai thì người ta sẽ gọi ; còn miền trong lại như vầy nè: Nếu cần kiếm ai thì người ta sẽ kêu ;

Tới khi thấy rồi á, miền ngoài gọi lại để bảo, miền trong kêu lại để biểu ;

Mà bảo với biểu cái gì? Thì chắc là bởi nghe tin đồn ở đầu xóm nên hỏi thăm thôi. Nghe xong, miền ngoài sẽ ngơ ngác "Ô thật à?", miền trong lại ngỡ ngàng "Ủa thiệt hả?";

Nói thêm một hồi, miền ngoài khi đã vỡ lẽ câu chuyện liền than "Giời ạ! Thảo nào !", miền trong khi hiểu ra sự tình lại trách "Trời má! Hèn chi !";

- Trờ quơ! Cái gì ngộ vậy? Tự nhiên anh nói như kể chuyện vầy thì em biết ghi chú từ nào bây giờ?

- Đây nè. Mày chỉ cần chia ra hai cột: Bên miền ngoài, bên miền trong. Từ nào anh nhấn mạnh thì mày tự động ghi vô cho mỗi bên để dễ dàng đối chiếu là được.

- À rồi rồi, em hiểu ời. Anh nói tiếp i.

Ừm, để coi. Có lẽ tôi sẽ lấy ví dụ ngắn gọn cho nó làm quen trước, kẻo tới hồi nó ghi chú tùm la tùm lum lại bắt đền tôi nói lại từ đầu thì cũng mệt với nó.

- Tiếp nghen.

- Dạ.

Miền ngoài đi xe buýt thì bảo "Cho tôi đến..", miền trong đi xe buýt thì biểu "Cho tui tới..";

Miền ngoài muốn chở số lượng lớn xe cộ và người sang sông thì phải chở bằng phà ; mà miền trong muốn chở xe cộ và người với số lượng lớn qua sông thì cũng phải chở bằng bắc ;

Miền ngoài tản bộ dạo chơi thì hay dùng ô để che mưa che nắng; miền trong thả bộ thư giãn cũng hay xài dù đặng che nắng che mưa;

Phố miền ngoài nhiều ngõ rối rắm, nhầm đường là dễ bị rẽ lung tung; thị miền trong cũng lắm con hẻm chằng chịt, lộn đường một cái là kiếm chỗ quẹo tới mai chưa thấy lối ra luôn nè;

Quê miền ngoài đồng xanh bát ngát, xuôi ngược đồi thấp non cao, hùng vĩ mà bình yên thật chứ lị ; quê miền trong sông nước mênh mông, ruộng bạt ngàn cò bay thẳng cánh, bao la mà thanh bình ghê chứ bộ ;

Phố miền ngoài san sát nhà tầng, ô-tô ; thị miền trong cũng nhà lầu, xe hơi giăng khắp đường sá;

Quê miền ngoài thích trồng dây leo với đủ loài hoa đan bờ rào để làm hàng giậu, quê miền trong cũng ưa trồng dây leo với nhiều giống bông để trang trí hàng giậu cho cảnh nhà nên thơ;

Chợ miền ngoài có ngan, trứng gà, trứng vịt với thịt lợn ; chợ miền trong lại có vịt xiêm, hột gà, hột vịt với thịt heo ;

Đi chợ miền ngoài phải hỏi ngô, hạt vừng, đỗ tương, mướp đắng, khoai sắn, củ đậu với quả dứa thì người ta mới biết; đi chợ miền trong thì hỏi bắp, hột mè, đậu nành, khổ qua, khoai mì, củ sắn với trái thơm mới có người bán cho;

Miền ngoài đi chợ phải cân nhắc ví tiền đói no như nào để còn chọn đồ, miền trong đi chợ cũng phải nghĩ tới bóp tiền dày mỏng ra sao để còn đắn đo lựa món;

Miền ngoài hỏi giá thì "Ba chỉ này bao tiền một cân thế ạ?", miền trong hỏi giá thì "Dạ, ba rọi này nhiêu một ký vậy dì ơi?".

Miền ngoài thấy đắt quá mà không mặc cả được thì thôi không mua nữa, miền trong thấy mắc quá mà không kỳ kèo trả giá được thì cũng bỏ qua luôn; nhưng nếu chị em thương lượng thành công thì vẫn mua chớ;

Thống nhất xong, miền ngoài thanh toán bằng nghìn, miền trong lại tính tiền bằng ngàn ;

Nhưng nếu giá 5 mà đưa 10 thì miền ngoài gửi lại tiền thừa, miền trong gởi lại tiền thối ;

Đồ đạc đi chợ về thì miền ngoài phải đựng trong túi bóng để khỏi bị rơi xuống đất làm bẩn, miền trong lại bỏ vô bịch ni-lông kẻo bị rớt sẽ dơ ;

Mà nếu lỡ rơi rớt rồi thì miền ngoài sẽ nhặt lên để lau, miền trong sẽ lượm lên để chùi (thực tế thì có một biến thể của từ lượm này trong cách nói của người Nam Bộ được dùng phổ biến hơn, đó là lụm ) ;

Rồi, tiếp nữa:

Miền ngoài xây nhà trọ cho thuê, miền trong cất nhà trọ cho mướn ;

Miền ngoài cần ai giúp thì nhờ làm hộ, miền trong cần ai giúp thì cậy làm giùm ;

Miền ngoài làm đồng thường đổi công giúp nhau, miền trong làm ruộng cũng hay vần công cho hiệu quả với năng suất;

Miền ngoài học sinh đi học dễ có đứa giở thói bắt nạt nhau, mà miền trong đi học cũng có đứa thích bày trò ăn hiếp bạn dữ lắm;

Miền ngoài nếu có người đem "hàng tốt" tới tận nhà rao bán giá rẻ thì không ai dám mua vì sợ bị lừa phải hàng giả dễ hỏng, rồi cũng đến phí tiền; miền trong nếu gặp người mang "đồ xịn" tới tận cửa chào bán giá rẻ thì thường đuổi khéo vì sợ bị gạt ba cái hàng nhái dễ hư, chỉ có uổng tiền biếu không tụi nó;

Rồi gì nữa ta? À..

Con gái miền ngoài ở chốn đông người mà nói cười lớn tiếng sẽ bị xem là kém duyên, con gái miền trong ở trước đám đông mà như vậy cũng bị coi là vô duyên không có ý tứ;

Con trai miền ngoài lười nhác có tí tẹo à, con trai miền trong làm biếng cũng xí xíu chứ nhiêu; nhưng một khi đã lười chảy thây thì miền ngoài nhếch nhác lắm, mà biếng nhớt thây rồi thì miền trong cũng bầy hầy có số má luôn;

Con gái miền ngoài mà để tóc dài không buộc, lại còn mặc váy, mang tất, đi giày búp-bê rồi đội thêm cái mũ vành thì phải nói là trông nó đáng yêu cực; con gái miền trong mà cũng để tóc dài không cột, còn bận đầm, mang vớ, đi giày cúp bế với đội thêm cái nón vành thì ta nói thiệt, nom nó dễ thương gì đâu;

Con trai miền ngoài muốn khỏe đẹp thì phải năng tập thể thao cho thân hình cao lớn to con, con trai miền trong muốn được vậy cũng phải siêng tập luyện cho cao lớn bự con thì mới mạnh mẽ nam tính;

Con gái miền ngoài gặp chàng trai mình thích là hay xấu hổ vì thẹn, con gái miền trong mà gặp người mình thầm để ý là cũng dễ mắc cỡ vì ngại lắm nghen;

Con trai miền ngoài muốn tán con gái người ta thì phải tút tát vẻ ngoài cho thật bảnh bao, trước khi đi chơi nên làm thêm tí nước hoa nữa cho dễ lấy cảm tình; con trai miền trong muốn cua được con gái người ta cũng phải chăm chút ngoại hình sao cho điển trai một chút, mà nhớ xức dầu thơm trong lần hẹn hò đầu tiên ớ nghe;

Con gái miền ngoài khi đã nhận lời yêu thì sẽ cho phép các anh vỗ về dạ dày thường xuyên nhằm thử thách khả năng kinh tế, con gái miền trong nếu nhận lời thương rồi cũng chịu cho mấy anh dỗ dành bao tử đều đặn để coi năng lực tài chính tới đâu;

Con trai miền ngoài đến ra mắt nhà bạn gái mà run tay làm rơi vỡ chén bát hay chặt gà vương vãi sẽ bị chê là vụng về, con trai miền trong lần đầu tới thăm nhà người yêu mà hồi hộp quá lỡ tay làm rớt bể đồ đạc hay chặt gà vung vãi cũng bị chê là hậu đậu ;

Ờ, tiếp:

Miền ngoài giận con cái thì quát mắng, miền trong bực con cái là la rầy ;

Miền ngoài bị cha mẹ mắng thì cố mà chịu trận, miền trong bị cha mẹ la thì ráng mà nghe chứ biết sao;

Miền ngoài khuyên người có tính hay bao đồng thì ".. liên quan gì đến mày mà mày phải nhọc lòng cho khổ thế?", miền trong lại ".. mắc mớ chi tới mày mà mày phải nghĩ ngợi cho cực vậy em?";

Miền ngoài mỗi khi khen chê cái gì là ".. Hay/ngon/dở/xấu kinh luôn í!", miền trong mỗi lần bình xét cái gì cũng ".. Hay/ngon/dở/xấu ghê luôn ớ trời ơi!";

Miền ngoài uống rượu mãi chả thấy say, miền trong uống rượu miết chẳng thấy xỉn ;

Nhưng miền ngoài đã say là say bí tỉ, miền trong đã xỉn là xỉn quắc cần câu ;

Mà miền ngoài say lại hay gây sự đến nỗi đánh nhau, không thì nói năng vớ vẩn rồi cãi cọ rắc rối ; miền trong xỉn thì dễ kiếm chuyện tới mức oánh lộn, không thì cũng ăn nói tào lao rồi sinh chuyện rầy rà ; nên tốt nhất là đừng để say xỉn;

Miền ngoài khi hối nhau thì "Mau lên! Trưa đến nơi rồi ơ kìa!"... "

Từ từ không vội, cháy nhà à mà phải cuống lên thế?"... "

Lại còn không cuống! Hay để tao cho mày chậm giờ thi luôn cái nhở?"... "

Rồi đợi tí! Xong ngay ! Gớm khổ!"; miền trong giục nhau thì "Lẹ coi! Tính ướp xác luôn hay gì mà giờ còn chưa dậy nữa?"... "

Khoan khoan, sao phải gấp nè? Mình nên sống chậm lại xí cho đời nó thảnh thơi hen"... "

Ờ! Vậy cứ ở đó mà sống thảnh thơi đi nghen! Lát hồi trễ giờ thi thì đừng có trách!"... "

Ê! Ê! Chờ tui! Ra liền đó!";

Miền ngoài ghi chép bằng cây bút và quyển vở, miền trong ghi chép bằng cây viết và cuốn tập ;

Miền ngoài không có hai mùa mưa nắng, miền trong hổng có bốn mùa xuân hạ thu đông;

Miền ngoài đi chơi rất thích chụp ảnh, miền trong đi chơi cũng rất mê chụp hình ;

Gặp em bé thì người lớn miền ngoài rất là thích bế, thích chết đi được í; mà người lớn miền trong cũng ham bồng, ham muốn chết luôn nghe;

Người lớn miền ngoài thấy chó dữ thì tránh, người lớn miền trong thấy chó dữ là né ;

Vậy mà trẻ con miền ngoài thấy chó dữ lại trêu, để rồi ba chân bốn cẳng thi nhau chạy vì bị chó đuổi ; con nít miền trong thấy chó dữ cũng khoái chọc, xong vắt giò lên cổ tha hồ chạy vì bị chó rượt ; phải công nhận con trẻ ở hai miền có "bộ môn thể thao" này hơi bị liều mạng với dại dột ớ nghen, còn gây mất an toàn giao thông nữa;

Bởi thế nên nhìn cảnh đấy, người lớn miền ngoài dễ phát cáu với lũ trẻ ranh nghịch ngợm; mà ngó cảnh đó, người lớn miền trong cũng muốn nổi quạu với đám nít quỷ đất hỡi trời ơi, thiệt không có ai ủng hộ hết trơn hết trọi;

Tản mạn một hồi thì đôi miền có nhiều cái khác biệt, mỗi miền lại tò mò về nhau nên cũng muốn đi thăm nhau cho biết; gì chứ chuyện này thì miền ngoài sẵn sàng đón hai miền trong với giữa ra chơi, miền trong cũng muốn rước hai miền ngoài với giữa vô du lịch;

Được, đi luôn.

À khoan, để nói thêm chút xíu:

Ở miền ngoài cũng có rước nhưng chỉ dùng với nghĩa trang trọng như rước dâu, rước đuốc (sự kiện trọng đại mang tầm quốc gia), rước kiệu (lễ hội đền thờ), rước đèn Trung thu thôi; chứ nói rước cho những trường hợp bình thường sẽ bị xem là kỳ quặc, không hợp cảnh (ở ngoải dùng từ kỳ quặc nó tương đương với từ kỳ cục ở trong Nam) ;

Ngoài ra còn từ váy và đầm ở trên kia nữa. Vốn dĩ tôi không biết đâu, bởi nó là thời trang nữ, tôi không có rành; mà tình cờ một lần đi mua đồ với cô út và nhỏ em, nghe bà chị chủ tiệm giải thích thì tôi mới biết té ra nó có hai kiểu lận: Một là chân váy tức váy dài từ eo xuống chân, hai là váy liền thân dài từ trên cổ xuống chân tức cái đầm. Nhưng miền ngoài chị em phụ nữ hầu như gọi chung là váy, mà miền trong chị em cũng thường kêu gộp lại là đầm luôn. Ờ, nó ngộ vậy;

Mà nói thêm về hai từ búp-bê và cúp bế. Tôi chỉ biết búp-bê được mượn từ một từ đa âm tiết trong tiếng Pháp là poupée thôi, còn tại sao người Nam Bộ lại kêu là cúp bế thì tôi chịu, hỏi quỷ em nó cũng không biết nên tạm thời tôi chưa thể xếp nó vô dạng từ mượn phiên âm được. Thành thử nhân đây nếu anh em nào rành vụ này thì cứ nói cho tụi tôi biết với nghen.

À mà rành là một từ ở Nam Bộ nữa nè, ở Bắc Bộ lại có từ sành á. Rành rọt (Nam) tương đương với sành sỏi (Bắc), nghĩa là am hiểu về một thứ gì đó hoặc thành thạo một công việc nào đó. Nhưng thực tế từ sành sỏi người miền ngoài hay dùng với ý chê hơn là khen, không giống như mục đích người miền trong dùng từ rành rọt.

Rồi, tiếp phần trên kia đi hen.​

 

[Nkimtinh]

Chương 22:​

Xem nội dung ẩn

Tới khi hai miền gặp mặt, đôi bên mừng mừng tủi tủi, ôm vai bá cổ nhau, cười vui phấn khích; miền ngoài mới hỏi "Mãi bây giờ em mới vào chơi với bác được. Thế bấy nay bác có khỏe không?", miền trong lại thăm "Tui khỏe re hà! Còn người anh em đó giờ vẫn mạnh giỏi chớ?";

Ừ thì đôi bên ai cũng đều mạnh khỏe, ư mà ông bà ta có câu "Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ", đồng bào mình ba miền ba khúc ruột liền nhau; miền ngoài gầy thì miền trong ốm, miền ngoài béo thì miền trong mập, miền ngoài ốm thì miền trong bệnh, miền ngoài yên thì miền trong ổn ;

Bởi vậy mới nói "Môi hở răng lạnh", đôi miền chẳng thể thiếu được ai. Miền trong té thì miền ngoài nâng, miền ngoài ngã thì miền trong đỡ; anh em liền tay liền chân, tương thân đùm bọc, khăng khít không rời. Cho nên miền ngoài yêu miền trong với miền giữa khiếp lắm, yêu kinh khủng ; miền trong lại thương miền ngoài với miền giữa quá trời, thương má ơi !

Cuộc vui được đôi ba tuần trà với vài điếu thuốc; miền ngoài muốn tếu táo thì đùa tí cho xôm, nói chuyện nửa chơi nửa thật; miền trong cũng muốn khôi hài nên giỡn chút xíu, nói chuyện nửa thiệt nửa chơi;

Nhưng đùa giỡn có chừng mực thôi, chứ miền ngoài mà bốc phét quá là bị miền trong kêu "Xạo gì cũng bớt bớt lại giùm tui đi nghe cha nội!", còn miền trong mà lỡ đà dóc tổ thì bị miền ngoài bảo "Ủ uôi em nói khí không phải chứ bác điêu thế nhờ!";

Cười đã rồi, chập hồi đôi bên lại chuyển qua nói chuyện tình cảm nghiêm túc. Mà miền ngoài cứ xưng "em" hô "bác" làm miền trong ngại quá chừng, mới biểu "Tụi tui là con cháu dòng thứ, thuở xưa tiền nhân cầm gươm vô Nam mở cõi hổng có ai là trưởng hết trơn, bởi dòng trưởng phải ở lại miền ngoài giữ lấy hương hỏa tổ tiên rồi, cho nên con đầu trong nhà tụi tui chỉ kêu bằng tiếng" hai "chứ không có ai là" cả ", thành thử để tụi tui xưng em cho hợp lẽ tôn ti"; miền ngoài lại nhún nhường "Đâu có! Thứ đi trưởng ở là chuyện của tiền nhân, buổi khai mang xứ Đàng Trong đã qua lâu rồi. Về sau nước ta chung về một mối, giặc thù lại chia rẽ tình thân máu mủ, trưởng hay thứ cũng một lượt cùng với năm mươi ba đồng chí đồng bào vào Nam để chung tay vẽ lại hình hài sông núi của tổ tiên; xương anh làm bút, máu em làm mực, thấm đẫm hồn thiêng vào đất mẹ; ba miền anh em ta lại một nhà, ở đâu cũng có dòng trưởng dòng thứ hết cả, huống hồ em kém bác một cái nồi bánh chưng nên cứ để em xưng hô thế này cho nó phải phép các cụ nhà em bác ạ"; thế mới thấy miền ngoài xem trọng lễ nghĩa trong giao tiếp, còn miền trong tuy xuề xòa mặt hình thức nhưng tư tưởng vẫn luôn coi trọng gia giáo của tổ tiên.

Lúc chia tay, hai miền ôm vai bá cổ đi cạnh nhau, lòng bịn rịn quyến luyến, trao tặng nhau những món quà làm kỷ niệm; miền ngoài xúc động, rưng rưng nước mắt cảm ơn ; miền trong cũng nghẹn ngào cám ơn đáp lại; "Thôi! Muộn rồi em phải lại nhà. Chúc bác với gia đình mạnh khỏe bình an bác nhớ! Mai này có dịp hội ngộ, em sẽ gọi thêm anh em miền Trung vào Nam thăm bác, rồi chúng mình ra đấy thăm lăng Bác với thăm đền Hùng ở Phú Thọ một chuyến bác nhể!"... "

Tất nhiên rồi! Người anh em đi mạnh giỏi! Tui cũng mong mấy người anh em dữ lắm đó! Mai mốt trùng phùng, ba miền tụi mình cùng ghé vai ôn lại những chuyện xưa như hổm rày nữa nghen!";

Lần cuối chào nhau câu từ biệt; miền ngoài thưa vâng, miền trong đáp dạ ; lén đưa tay gạt nước mắt, ngoảnh mặt dứt áo quay đi.

- Ờ, túm lại thì miền ngoài là như thế đấy, còn miền trong là như vậy đó. Có cần hỏi gì nữa không?

Tôi nói một tràng vậy, quỷ em nó vừa nghe vừa cười, đánh tay tôi mấy cái:

- Thiệt chứ! Em cũng bó tay với cái đầu của anh luôn! Vậy cũng nghĩ ra thành câu chuyện được nữa!

- Xời! Nghĩ sao? Anh là anh của Bống mà biểu! À, nhưng có một cái anh phải nhắc trước. Đây là khác biệt trong văn nói thôi nghe; chứ văn viết như sách báo rồi âm nhạc, thơ ca, tiểu thuyết, phim truyện thì anh thấy cả hai miền xài chung của nhau hơi bị nhiều. Với lại những khác biệt này nó không đúng với tất cả mọi người đâu. Bởi anh nhớ hồi còn đi học, thầy cô có nói đợt di cư năm 54 thì cỡ một triệu người miền ngoài chuyển vô Nam, còn chừng đâu gần trăm rưỡi ngàn người miền trong chuyển ra Bắc, chưa kể từ giai đoạn giữa kháng chiến, người miền ngoài vô đây tham gia chiến đấu rất là nhiều, sau giải phóng còn ở lại sinh sống làm việc nữa, mà cũng không ít người miền trong được điều động ra ngoải làm chính trị; cho nên thực tế là từ ngữ hai miền nó đã giao thoa với nhau từ suốt nửa thế kỷ nay rồi, một bộ phận trong quần chúng mỗi miền sẽ bị ảnh hưởng văn hóa giao tiếp của nhau, cái đó là chắc chắn. Thành thử khi Bống viết bài hay viết truyện, Bống phải lưu ý cái vấn đề này nữa nghen.

- Dạ, em biết mà. Nói đâu xa, như nhà em nè, ngoài tiếng mẹ đẻ của dân tộc em thì thôi không có nói làm gì, chứ mỗi lần nói chuyện với mấy ông chú ông bác cựu chiến binh bằng tiếng phổ thông là ông bà nội em kêu ông cố bằng bố, ba em cũng kêu ông bà nội bằng bố mẹ, mà ông bà nội em cũng nói giọng Bắc á, cái tới hồi chuyển qua đời ba em với tụi em là nói giọng Nam hết luôn, từ ngữ thì lâu lâu cũng chen vô mấy từ miền ngoài như anh vừa kể nãy đó, nghe nó ngộ lắm kìa. Nhất là con quỷ nhõng nhẽo á anh, nó hay chơi với ông bà nội, xong cứ cách vài bữa ông bà nội lại gọi điện để cho nó nói chuyện với anh em bà con ở ngoải, riết nó học kiểu nói của nội với họ hàng luôn, hở xí là cái mỏ nó dài ra "Chộ ôôôi! Khiếp quá đi hà!", rồi thì "Hông hông! Ứ chịu đâu! Con muốn ăn cái này cơơơ!", dẹo dẹo thấy ghét!

Thiệt tình.

- Ờ, tiếng miền ngoài thì chắc là nó học của bên nội thiệt, chứ riêng cái vụ mà dài mỏ ra nhõng nhẽo là anh thấy nó học của mày đó nghe.

Thế là nó cười, còn nhéo hờn tôi một cái.

- Quá đáng ghê! Toàn nghĩ xấu cho em không! Cái đó là hồi xưa người ta còn nhỏ mới vậy thôi, chứ giờ người ta lớn rồi, người ta khác nhiều rồi chứ bộ.

- Hờ hờ, anh hổng thấy khác cái gì trơn. Nếu khác là giờ này đáng ra anh đang được nằm ngủ trên giường kia kìa, hen.

Tôi nói vậy; tự nhiên cái mặt nó xị xuống, còn ngoảnh nhìn đi như đang tủi thân với tôi chớ mấy ông.

- Thôi, anh giỡn. Nếu Bống đòi oánh ca-rô hay làm mấy cái tầm xàm bá láp thì anh không có chiều Bống đâu; chớ cái này là để cho Bống học mà, nên anh cũng chiều Bống được.

Vừa nói, tôi vừa xoa đầu và ôm vai nó dỗ dành. Mặt nó liền tươi tỉnh, xong còn dỗ dành ngược lại tôi:

- Vậy ráng xí nữa nghen, mai em sẽ dậy sớm nấu phở cho anh ăn để cảm tạ, hén!

- Ừm, vậy giờ còn muốn hỏi anh cái gì nữa thì nói anh nghe.

- Dạ, giờ mình nói qua miền giữa đi anh.

- Miền giữa hả?

Thực ra miền giữa tôi không có rành cho lắm. Giọng nói thì mỗi nơi một kiểu, nhưng phương ngữ thì có một vài cái chung mà tôi thấy suốt từ Thanh Hóa, Nghệ An vô tận Quảng Nam, Đà Nẵng (Bắc Trung Bộ và Trung Trung Bộ) rất giống nhau nên liệt kê cho nó nghe tóm tắt như vầy:

Nếu hai miền trong ngoài mà hỏi "Cái gì vậy?", "Cái gì thế?" thì miền giữa lại hỏi "Cái chi rứa?".

Tương tự, bên í /bên đấy của miền ngoài, bên bển của miền trong thì miền giữa chơi bên nớ ; ngoài ra còn bên tê tức là bên kia, bên ni tức là bên đây hoặc bên này, bên tê tề là bên kia kìa. Mà từ ni cũng dùng để nói về thì hiện tại nữa, như: Bữa ni (tùy ngữ cảnh có thể hiểu là hiện giờ, dạo này, hồi nay, ngày hôm nay), thời ni (thời nay, ngày nay; nhưng tôi thấy người ta dùng từ thời chừ /giừ [thời buổi bây giờ] nhiều hơn).

Hoặc miền ngoài miền trong mà hỏi "Sao lại thế này nhở?", "Sao lại vầy được ta?" thì miền giữa chơi câu "Răng lại ra ri hè?". Ri là thế này, vầy (có lẽ do nói lướt hai từ rứa ni mà ra vậy chăng) ; còn răng là sao; trong khi hè là một dạng từ tình thái, không phải cái hiên nhà hay mùa hạ.

Rồi, tiếp nữa.

Nếu miền trong miền ngoài mà hỏi "Đi đâu đó?", "Đi đâu đấy?" thì miền giữa lại hỏi "Đi mô nớ/đó?". Mô là đâu, cũng là nào, như câu "Chỗ ni chỗ mô ri bây?" (Chỗ này là chỗ nào đây chúng mày). Hay câu "Em có biết gì đâu nè/nào" của hai miền trong ngoài thì miền giữa lại nói "Em có biết chi mô mồ/nờ/nạ". Trong đó, mô mồ là một cách lặp từ biến đổi âm điệu hơi bị hay, nghe rất xuôi và mượt, như cặp từ tê tề cũng na ná vậy, ngoài ra nó còn có ở trường hợp của từ ni nữa. Ví dụ khi bạn thân gọi nhau "Cún ây! Lại đây tao bảo cái này này!", "Ê quỷ! Qua biểu này nè!" của miền ngoài và miền trong thì miền giữa sẽ nói "Ới mi ơi! Tới tau nói cho nghe cái ni nì!", hơi bị nhẹ nhàng tình cảm, ờ, nhất là tụi con gái Huế với Quảng Trị mà nói câu này nghe dễ thương cực kỳ luôn. À, ở miền giữa gọi xưng mi - tau tức là mày - tao của toàn dân á anh em nghe.

Đặc biệt, ở miền giữa khi gọi một cô gái trẻ, một người phụ nữ ít tuổi hơn ba mình hoặc chị em gái trong hàng thân thích của ba thì sẽ dùng tiếng o, nó chính là tiếng cô ở hai miền còn lại. "O ơi! Khi mô o vô trong nớ thì báo con biết với o ới!"; rồi thì "Hấy! O ni cũng là giáo viên à? Rứa thì ta cứ kêu bằng 'cô' cho nó tôn sư trọng đạo bà con hỉ!"; hay như bài thơ của cụ Tố Hữu mà quỷ em nó vừa đọc cho tôi, trỏng có nói về hình ảnh đẹp của một nữ dân quân Hà Tĩnh thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, tay cầm súng áp giải tù binh phi công trong Chiến dịch Sấm Rền của địch:

"O du kích nhỏ giương cao súng

Thằng Mỹ lênh khênh bước cúi đầu

Ra thế! To gan hơn béo bụng

Anh hùng đâu cứ phải mày râu!".

Đó, đại loại vậy. Mà tôi nói thiệt là cái tiếng o này nghe nó nhẹ nhàng dễ thương gì đâu. Tôi còn nhớ mấy đứa bạn miền giữa của tôi ra ngoải học á, lúc tụi nó nói chuyện với người miền ngoài thì vẫn gọi bằng cô bình thường, nhưng hễ gặp người cùng quê miền Trung với nhau là chuyển sang gọi bằng o nghe rất ngọt. Tụi nó bảo gọi vậy cho nó thân thương, gần gũi. Ừm, tôi công nhận tụi nó nói không có sai, bởi ngay đến tôi là người ngoài cuộc nhưng khi nghe tụi nó xưng hô với người cùng miền với nhau như vậy, cảm giác đó nó cũng lan tỏa sang người tôi luôn kìa.​

 

[Nkimtinh]

Chương 23:​

Xem nội dung ẩn

Ngoài tiếng o độc đáo thì miền giữa còn một từ nữa - hắn, hai miền trong ngoài gọi là nó. "Hắn đi thi mà quên mang thẻ sinh viên rồi. Lúc trưa tau bảo đeo luôn trên người mà không chịu nghe. Đúng là cái thằng trốc tru!" - câu này của thằng bạn người Nghệ An học chung lớp đại học với tôi nè. Trốc tru là đầu trâu á mấy ông; ý nói cứng đầu, cố chấp, ngang bướng quá thể đó. Ờ, nhưng mà nghe không có nặng nề chút xíu nào hết, ngược lại tôi còn thấy nó hài thiệt sự, nghĩ đúng mắc cười.

Lại có một từ tôi thấy ở miền giữa mà người miền trong cũng xài, đó là từ mần. "Bi chừ mà không mần ruộng thì biết mần chi nữa mô" (Bây giờ mà không làm ruộng thì biết làm gì nữa đâu), "Chứ mình đau mần răng?" (Chứ trong người ốm/bệnh làm sao), "O Uyển bữa ni ra trường mần cán bộ rồi hỉ?" (Cô Uyển giờ ra trường làm cán bộ rồi nhỉ). Nhưng cách dùng nó giữa khu vực Tây Nam Bộ và Đông Nam Bộ có hơi khác nhau chút xíu. Cụ thể, theo tôi được biết thì ở Đông Nam Bộ, người ta thường mượn phong cách dân giã thôn quê của từ mần này để tếu táo hài hước với nhau thôi, như kiểu "Cái gã đó suốt ngày lui tới mần trò để cưa cẩm con Diễm, riết tao hổng có thấy gã lo mần ăn gì trơn trọi", chứ bình thường từ làm vẫn được nói phổ biến; ngược lại, ở Tây Nam Bộ người ta dùng nó trong mọi trường hợp luôn, như: Mần thịt con gà, đi mần mướn, mần vườn mần ruộng, gả con gái đi mần dâu..

Hay như từ chi tức là gì hoặc cái gì, miền trong và miền giữa đều có y hệt. Nhưng tôi thấy người miền trong lại dùng từ chi này để ám chỉ cho cụm từ làm gì nhiều hơn: "Ủa tự nhiên hỏi chi?", "Thôi thôi! Đừng có nhắc tới nó chi cho mệt!" hay "Mày kêu mày ghét nó mà giờ còn lết cái xác qua đây chi mậy?". Riêng trường hợp câu hỏi "Chi đó?", tùy ngữ cảnh có thể hiểu là "Tính làm cái gì đó?" hoặc "Cái gì đó?", và câu trả lời "Chi đâu" cũng tùy ngữ cảnh mà có thể hiểu là "Đâu có làm gì đâu" hoặc "Có gì đâu". Này có lẽ vì thói quen nói lướt, lược bớt câu từ nên nó mới ra như vậy.

Rồi, tiếp.

Ngoài từ mần và chi ở trên, cả từ rày mà tôi nói lúc đầu thì còn có mấy từ như bồng, chớ, vô, kêu, tụi, bây (chúng mày), nom, dòm, coi.. Là tôi thấy hai miền trong và giữa chung cách nói tương tự, thậm chí việc gộp chung thanh "hỏi" với thanh "ngã" cũng y chang luôn. Này hẳn vì hầu hết tổ tiên người Kinh mình ở Nam Bộ đều từ Trung Bộ theo chân các đời chúa Nguyễn vào khai hoang mở đất xứ Đàng Trong cho nên nó mới như vậy.

Thành thử, không có gì lạ khi tôi thấy lớp từ xưng hô trong họ hàng của miền trong và miền giữa nhìn chung nó cũng giống nhau luôn:

Nếu miền ngoài gọi bác để chỉ anh chị của cha mẹ mình thì miền giữa và miền trong chỉ kêu bác cho anh và chị dâu (họ hàng hoặc ruột thịt) của cha thôi, chứ em gái hay chị của cha đều kêu bằng cô hoặc o hết, còn lại anh chị hay em của mẹ cũng đều kêu bằng dì hoặc cậu. Thêm nữa, nếu miền ngoài gọi chồng của cô hoặc của dì là chú thì miền giữa và miền trong lại kêu bằng dượng. Ở ngoải, dượng là tiếng gọi cha kế, cha ghẻ;

Chỉ có một khác biệt chút xíu là mấy đứa bạn người Thanh Hóa của tôi, tụi nó bảo ở quê vẫn còn dùng tiếng già để kêu chị ruột của mẹ, còn chị em họ hàng của mẹ thì kêu bằng dì. Nghe xong, tôi mới biết tại sao lại có cụm danh từ "con dì con già" để chỉ mối quan hệ họ hàng giữa hai người là con của hai chị em gái với nhau ớ nghe (như sau này con của quỷ em tôi với con của bé Chép thì gọi là anh chị em con dì con già). Nó cũng như quan hệ họ hàng "con cô con cậu", "con chú con bác" vậy đó (tôi với nhỏ em nhà cô dượng là anh em con cô con cậu, mà với thằng Khoai và con Bắp nhà chú thím tôi hay ông Bo nhà bác hai thì là anh em con chú con bác). Điều này chứng tỏ cách xưng hô họ hàng của miền trong và miền giữa vẫn còn giữ gìn truyền thống từ đời tổ tiên mình đó chứ. Riêng miền ngoài thì tôi không biết tại sao và từ khi nào lại thay đổi, làm hai trong ba cụm danh từ trên nếu muốn áp dụng cho miền ngoài thì phải là "con bác gái con cậu" và "con dì con bác gái", xong còn phải thêm "con cô con bác trai" nữa thì nó mới đủ cho ba chiều quan hệ họ hàng;

Mà ở trển mới là tiếng hô của mình với người trên, còn về tiếng xưng thì miền trong và miền giữa thường xưng con với người lớn tuổi cho dù không phải ba mẹ mình; trong khi miền ngoài chỉ dùng tiếng con để xưng với bố mẹ hoặc khi cầu khấn với thần linh thôi, với những người lớn tuổi khác thì xưng cháu (nhưng có vẻ như cách xưng con đang được du nhập và dần trở nên phổ biến thì phải).

Rồi, giờ lại nói về.. Ờ, tình thái từ đi ha.

Nhớ hồi ở chơi nhà thằng bạn học chung đại học người Huế, tôi hay nghe người ta dùng mấy từ như nghe, hè, hỉ, hí, khá là ít. Người ở những nơi khác còn có mấy từ hầy, hẩy, nà, nạ, nợ.. Tôi không thực sự rành, nên lại nhắc nó nếu muốn biết thì phải trực tiếp nghe hoặc nói chuyện với người địa phương nhiều mới hiểu hết được; chứ kiến thức của tôi hạn chế lắm, không có đủ cho nó học hiểu.

- À dạ. Vậy mai mốt nếu có dịp ra Huế chơi, để em đích thân trải nghiệm coi như nào hén.

- Ừm.

Tùm lum một hồi thì tôi chỉ nhớ được cơ bản có nhiêu đó à, trong khi thực tế nó còn nhiều lắm, kể đây không xuể.

Miền giữa tôi không rành nên không nói, chứ tính ra tôi ít nhiều đã bị trộn lẫn từ ngữ của hai miền còn lại rồi á mấy ông. Thành thử trong lời kể của tôi, mấy ông sẽ thường xuyên bắt gặp tôi dùng xen cả từ ngữ miền ngoài. Tôi biết chớ, nhưng cái đó tôi nghĩ không quan trọng. Vì tương lai khi truyền thông và mạng xã hội phát triển rộng rãi thì phương ngữ ba miền rồi sẽ hòa nhập vào nhau hết thôi, cỡ lứa 2000 trở đi có lẽ sẽ không còn ai phân biệt nữa, đó cũng là một điều rất có lợi khi mà nó giúp tăng thêm vốn từ cho mọi người giao tiếp đa dạng, còn thu hẹp khoảng cách văn hóa vùng miền để anh em mình xích lại gần nhau hơn.

Duy chỉ có giọng nói đặc trưng của mỗi miền thì tôi vẫn phân biệt rạch ròi. Khi ở Hà Nội, tôi sẽ nói giọng Bắc; khi vào Sài Gòn, tôi lại nói giọng Nam của quê tôi; còn giọng Huế hay mấy nơi khác ở miền giữa thì tôi chịu, khó quá, tôi không học theo được. Và chỉ mất chừng một tháng nghiêm túc tập luyện thì tôi đã nói được giọng gần như người Hà Nội, bằng cách thường xuyên đọc to rõ ràng những cuốn truyện hay một văn bản bất kỳ mà tôi thấy được bằng giọng Hà Nội nhân lúc rảnh rỗi cho quen.

Dĩ nhiên không ai đòi hỏi tôi khi ở ngoải thì phải nói giọng miền ngoài, tôi cũng không phải người có hoàn cảnh vì giọng quê quá khó nghe nên phải luyện nói một giọng phổ thông hơn để tìm kiếm cơ hội học tập và việc làm ở những thành phố lớn (như mấy anh em Nghệ An, Quảng Nam hay Phú Yên, Bình Định) ; mà đơn giản là tôi thích như vậy để trau dồi kỹ năng cho đa dạng, cho mình có nhiều trải nghiệm thú vị hơn thôi. Trùng hợp sao tôi cũng giống cô út tôi điểm đó, hai cô cháu đều nói được giọng của cả hai miền. Đang nói chuyện với dượng và con nhỏ em thì rõ là giọng Hà Nội, đùng cái quay qua nói chuyện với nhau liền chơi giọng Sài Gòn; làm cho dượng với nhỏ em thời gian đầu cứ lác mắt dòm hai cô cháu luôn chớ. Nghĩ đúng hài gì đâu.

Tới đây, để tôi bàn sơ qua về giọng địa phương theo vùng miền một chút. Với đại diện mỗi miền là Hà Nội và Sài Gòn thôi nghe, bởi hai thành phố này được lấy làm chuẩn phương ngữ Nam Bộ và Bắc Bộ.

Riêng tôi thì tôi thấy giọng miền trong đa số phát âm bị lệch so với tiêu chuẩn quốc tế hơn, ừm, cái này tôi công nhận:

Ví dụ như phụ âm kép qu, âm vị theo IPA là /kw/, miền trong đồng nhất nó với /hw/ (khi phụ âm đầu h đi với âm đệm u hoặc o trong những vần uyêt, uênh, uynh, uych, uy, uơ, uê, uân, uyên, oăng, oang, oan, oa, oai, oay, oanh, oach, oăc, oe, oen ) để cùng phát âm chung là /w/;

Rồi phụ âm đầu kh, trong một số trường hợp khi đi với các vần cũng có âm đệm u hoặc o thì bị phát âm thành ph và lược bỏ luôn âm đệm như phẻ phắn (khỏe khoắn), phái chí (khoái chí), đêm phia (đêm khuya). Cái này hổng biết có liên quan gì tới tiếng Quảng Đông từ thời người Hoa chạy nạn Mãn Thanh xin làm dân chúa Nguyễn hay không; bởi tôi từng nghe người Quảng Đông phát âm tên của danh tướng Phàn Khoái phò tá Lưu Bang là "Phàn Phai" rồi (Việt bính: Faan4 Faai3), y hệt thổ âm miền Nam vậy; hoặc có thể nó được thừa kế phần nào đó từ chính người Kinh ở Bắc Trung Bộ luôn, như tiếng vùng quê của thằng bạn người Thanh Hóa của tôi thì khỏe khoắn bị phát âm là "khẻ khắn";

Lại một Trường hợp khác, như vần chính tả là in, inh, âm vị lần lượt là /in/, /ïŋ/; miền trong gom vào phát âm chung thành /ɨn/ (là âm vị của vần ưn ). Rõ ràng i là nguyên âm gốc của vần, mà rồi đánh vần xong lại biến i - /i/ thành ư - /ɨ/ được mới hay. Và đó là một sai lệch không thể chối cãi;

Hay vần chính tả anh - /ajŋ/ cũng chung hoàn cảnh tương tự vậy, miền trong phát âm thành /an/ (ăn ). Nếu vần chính tả là ăn thì miền trong lại phát âm thành /aŋ/ (ăng ). Còn nhiều cái nữa, như âu - /əw/ thành /aw/ (au ), au thành /a: W/ (ao ), at - /a: T/ thành /a: K/ (ac ), an - /a: N/ thành /a: Ŋ/ (ang ), ân - /ən/ thành /əŋ/ (âng ), en - /ɛn/ thành /ɛŋ/ (eng ), ên - /en/ thành /ə: N/ (ơn ), ương - /ɨəŋ/ thành /ɨ: Ŋ/ (ưưng, ư phát âm gấp đôi do ơ bị "ư hóa").. Túm lại: Tất cả những vần tôi vừa kể, sau khi ghép vần thì mặt chữ vẫn giữ nguyên nhưng đánh vần xong thì âm vị lại thay đổi. Cái này là do cách phát âm sai của miền trong mà ra.​

 

[Nkimtinh]

Chương 24:​

Xem nội dung ẩn

Và hệ quả của việc này thể hiện rõ ở mấy điểm:

Nhiều người miền trong hay bị viết sai chính tả kiểu như lãng mạn, bứt phá, tá hỏa thì viết thành lãng mạng, bức phá, tá quả (do theo quán tính, lầm tưởng rằng phát âm sao thì chính tả viết vậy) ; lâng lâng, lác đác, liu riu viết sai thành lân lân, lát đát, liêu riêu (do hoang mang với chính lối phát âm sai lệch của vùng miền, nên tự cho rằng khi phát âm âng, ác, iu thì chính tả hẳn nhiên phải là vần ân, vần át, vần iêu ) ;

Hay thỉnh thoảng mọi người sẽ bắt gặp đâu đó trên Facebook, weblog mấy từ bị viết sai kiểu như: chiên gia, nhiều chiện, đi xa một chiến, dô (vô) diên, xiên suốt. Ấy là do vần uyên khi đi với các phụ âm đầu d, ch, x đều bị đồng nhất với vần iên và iêng để cùng phát âm là /i: Ŋ/ (iing, i phát âm gấp đôi vì ê bị "i hóa") ; rồi theo thói quen cứ nghĩ phát âm sao thì viết vậy nên mới ghi mặt chữ thế thôi chớ hổng có để ý gì tới chính tả;

Ngoài ra còn có một trường hợp liên quan tới tên của dì tôi - Huyên. Là Huyên chứ không phải lỗi thiếu dấu của Huyền (huyên là một loài cỏ, hoa nở rất đẹp, còn gọi là cỏ vong ưu, tức quên sầu, ở Việt Nam nhiều nơi gọi là cây kim châm, tương truyền mỗi khi ăn vào thì quên đi sầu muộn, đặt tên để mong con gái mình mang tới cho mọi người cảm giác an lành; còn huyền là nhạc khí có dây dùng để gảy, đặt tên với mong muốn con gái mình mang tới cho đời niềm vui an lạc; ý là huyên nó cũng có ý nghĩa hẳn hoi chứ không phải thích đặt tên cho kêu, cho lạ). Khó đỡ ở chỗ vì cái tên Huyên này thuộc dạng hiếm nên khi nghe qua ai cũng đinh ninh nó là Quyên (quyên - /kwiən1/ và huyên - /hwiən1/ đều bị phát âm sai thành /wi: Ŋ1/ [wiing ] ), bởi vậy tên của dì trong giấy tờ sổ sách rất hay bị viết lộn;

Rồi tên của quỷ em tôi nữa. Nguyệt tức là trăng, mà trăng hay trăn thì đều phát âm như nhau hết; nên nó hay bị bạn bè trêu chọc là con trăn, cuối cùng biến thành biệt danh Nguyệt Bà Chằn vì trăn - chằn ít nhiều có sự liên tưởng.

Và chưa dừng lại đó, chính lối phát âm sai này đôi khi cũng khiến cho người miền ngoài hiểu lầm một cách tréo ngoe:

Điển hình như trường hợp của từ muồi mẫn - /muəj2 mən4/ (ý nói cái gì đó ngọt ngào, đằm thắm tới mức làm cho mê mẩn, say đắm lòng người). Miền trong phát âm là /mu: J2 məŋ3/ (muùi mẫng, u phát âm gấp đôi do ô bị "u hóa", "thanh ngã" số 4 được đồng nhất với "thanh hỏi" số 3) ; miền ngoài nghe xong tưởng lầm chính tả là mùi mẫn thiệt, cái rồi ghi mặt chữ y chang vậy luôn; tới bây giờ thành ra tranh cãi tính đúng sai của hai từ đó. Nhưng rất nhiều người không hề biết muồi mẫn mới là từ có trước đã được chú thích rõ ràng cùng với từ chín muồi trong cuốn "Đại Nam quốc âm tự vị" (bản in đầu tiên in tại Sài Gòn năm 1895 và 1896), còn mùi mẫn được ghi trong cuốn "Từ điển tiếng Việt" (xuất bản năm 1988) ra đời muộn hơn gần một thế kỷ lận;

Nó y chang tình cảnh của từ hủ tíu - tên một món ăn ở Sài Gòn của người Hoa tới từ Triều Châu. Rõ ràng đây là từ mượn, dựa theo âm gốc của người bản ngữ; cho nên âm "tíu" mới là âm chính xác. Vậy mà trong từ điển lại ghi nó là "hủ tiếu" (chắc vì lầm tưởng giọng miền Nam phát âm tiếu thành tíu nên cứ đinh ninh chính tả phải là tiếu ), làm cho biết bao nhiêu người hiểu lầm rồi phủ nhận luôn tính chính danh của tíu vốn đã thân quen từ lâu đời với bà con miền trong;

Rồi thêm trường hợp tương tự nữa, như việc phiên âm tiếng Quảng Đông có một từ mà mấy đứa bạn miền ngoài của tôi hiểu sai - số dách nghĩa là số 1 ( "Món này ngon số dách!", "Anh hai thiệt là số dách!"; ý nói tuyệt vời, bá đạo, hết sẩy; từ này hay được dùng trong mấy cuốn truyện tranh). Tụi nó toàn kêu "số dách" nghe rất kỳ cục và khó hiểu, tới nỗi ban đầu tôi còn tưởng con số nào đó bị rách nữa kia. Nguyên nhân cũng vì lối phát âm sai nên chữ viết của người Nam Bộ bắt buộc phải ghi vậy, tụi nó nhìn mặt chữ rồi cứ vô thức đọc theo thôi, trong khi không hề biết thực ra tụi nó phải phát âm là "dắt" (với d mang âm vị /j/ theo "hệ quy chiếu" Nam Bộ; Việt bính là jat1, Hán Việt là nhất ) mới đúng giọng Quảng Đông thứ thiệt (và nếu ghi "dắt" thì miền trong sẽ đọc thành "dắc", nó bị sai so với âm Quảng Đông) ;

Ngoài ra còn từ dành - người, phiên âm cho người miền ngoài phải là "dằn" (d - /j/, Việt bính: jan4, Hán Việt: nhân ). Rồi từ quánh dầu - dịu dàng, nó sẽ là "oắn dàu" (d - /j/, Việt bính: wan1 jau4, Hán Việt: ôn nhu ). Hay món ăn hoành thánh, phải là "oằn thắn" (Việt bính: wan4 tan1, Hán Việt: vân thôn ) để khi người miền ngoài du lịch Sài Gòn và gọi món thì người miền trong mới hiểu.. Nói chung thì có khá nhiều từ bị liên lụy do việc phát âm sai này mà những cuốn sổ tay học tiếng Quảng Đông không thể áp dụng cho người miền ngoài và miền giữa được; bằng chứng là thằng bạn ở ngoải của tôi học phát âm theo lối phiên âm Quốc ngữ ở trỏng và không ít từ bị trật lất, phải tới khi tôi giải thích cho nó nghe thì nó mới té ngửa và quyết định bỏ luôn cuốn sổ đó để đi học một lớp dạy của người bản ngữ hẳn hoi.

Nhưng nói đi cũng phải nói lại, tất nhiên người miền ngoài cũng không phát âm đúng theo tiêu chuẩn quốc tế hoàn toàn:

Như nguyên âm a trong hai vần ay và au, âm vị theo IPA là /a/ (a ngắn, tức nguyên âm ă, còn âm vị của a là /a: /). Ở nhiều trường hợp khi phát âm, nếu miền trong có xu hướng "ă hóa" nguyên âm â để âu thành au, ây thành ay thì miền ngoài lại có xu hướng làm ngược lại: "Â hóa" để ay thành ây (bánh chưng bánh giầy, trình bầy, bẻ gẫy, bỏ nhà đi bẩy tám năm.), au thành âu (giầu có, mầu mè, nhầu nát, hai anh em đi chung một chuyến tầu.). Đều là phát âm sai hết;

Rồi những trường hợp khác như vần ưu - /ɨw/ chẳng hạn, ở ngoải lại phát âm thành /iw/ (iu ) ; cả vần ươu - /ɨəw/ nữa, ở ngoải phát âm toàn bộ là /iəw/ (iêu ) ; rồi phụ âm s và x phát âm chung là x ; phụ âm đầu tr và ch cũng gom lại thành ch ; hay một số người ở mấy tỉnh khác còn lẫn lộn phụ âm đầu l và n với nhau, nghe rõ mồn một luôn.

Đó cũng là lý do khiến một bộ phận người miền ngoài rất hay bị sai chính tả từ chính lối phát âm gộp chung và lẫn lộn kiểu này, đôi khi đọc lên nghe nó ngộ lắm:

Như từ rượu phát âm sai thành diệu, chữ viết có người thì "riệu" có người thì "diệu", cuối cùng cãi nhau lộn tùng phèo mà không hề biết cả hai đều sai lè ra. Hay trân quý phát âm sai thành chân quý rồi viết chữ y hệt vậy luôn, tới hồi nó ra nghĩa khác;

Rồi thêm cái vụ dượng tôi làm bác sĩ thú y. Có lần khách nhắn tin cho dượng để hỏi về bệnh ve chó, nhưng người ta viết là "Chó nhà em bị giận thì phải làm sao bác sĩ?"; ý nói tới con rận ký sinh á, mà vì phát âm sai nên viết chữ sai theo. Cô út tôi lúc đó đọc giùm tin nhắn cho dượng, tưởng lầm đâu con chó nó giận hờn với chủ tới mức trầm cảm nên chủ nó mới phải hỏi bác sĩ cách chữa thương tâm hồn cho nó chứ.. Còn nhiều nữa, giờ nghĩ lại vẫn thấy nó hài.

Ê mà chờ xíu. Anh em lưu ý cái vụ phiên âm IPA và Việt bính của tiếng Quảng Đông đều là quỷ em nó hỗ trợ cho tôi hết đó nghen, chứ tôi đâu có được học chuyên môn về ngôn ngữ đâu mà tôi biết. Cả vụ lập luận phản bác từ hủ tiếu và mùi mẫn trong từ điển, rồi cắt nghĩa từ ngữ cùng với mấy tên Hán Việt ở trên nữa; là nó giải thích cho tôi chứ mấy cái đó tôi chịu.

Với lại cũng phải nói thêm chỗ này để anh em khỏi hiểu lầm. Mặc dù mỗi miền đều có một cách phát âm sai nhưng nó chỉ sai so với tiêu chuẩn chung thôi, chứ với hệ quy chiếu của vùng miền thì nó vẫn đúng. Và tôi thấy nhờ đó mà mỗi miền lại có một nét riêng khá là thú vị, bởi vậy nên anh em tụi mình cứ thoải mái giữ gìn giọng quê mỗi miền đi. Chỉ khi nào phải giao tiếp với người miền khác, nếu sợ người ta không hiểu thì dùng một giọng phổ thông hơn hoặc chính giọng địa phương của những người mình đang cần hòa nhập là được. Chứ đừng tự ti mặc cảm rồi bỉ bôi giọng quê nơi mình được sinh ra; kẻo tới hồi ông bà tổ tiên, cha mẹ mà biết được sẽ buồn lắm đó.

À, mà nhân đang nói cái vụ phát âm khác biệt này, để tôi kể vài mẩu chuyện khá vui có liên quan tới nó cho quỷ em với mấy anh em nghe.

Hồi mới ra ngoải ở với cô dượng, một bữa cô út đang nấu cơm và hỏi tôi có ăn nhạt giống cô không, là đồ ăn nêm đậm hay nhạt, mà vì nói tiếng quê nên cô cháu tôi dùng từ lạt, kèm với giọng quê thì nó thành lạc, đồng âm với từ mà người miền ngoài gọi đậu phộng luôn mới nản chứ. Cái rồi nhỏ em nó nghe hai cô cháu nói chuyện với nhau "Khánh có ăn lạt hông con? - Dạ có, xưa giờ con vẫn thích ăn lạt thôi à", xong bữa sau nó đi chợ mua hẳn năm ký đậu phộng tươi về làm cả nhà thắc mắc sao nó mua nhiều quá, thì nó kêu "Con nghe anh Khánh bảo thích ăn lạc nên con mua để anh í ăn cho bõ công đi chợ á bố mẹ. Chứ không anh í lại trách nhà có đứa em gái chả tâm lý gì cả, biết anh thích cái này cái kia mà chả chịu chiều anh". Thế là báo hại tôi phải ăn đậu phộng luộc của nó nguyên ba ngày phát ngán, tới nỗi gần hai tháng sau tôi mới dám ăn lại trong một lần hai dượng cháu ra quán vừa uống bia hơi ăn kèm lạc luộc vừa coi trận chung kết UEFA Champions League (vì ở nhà, nhỏ em với cô giành mất ti-vi để coi phim rồi, hai dượng cháu vùng lên khởi nghĩa bất thành nên phải tiếp tục xách mông ra quán thôi; ư mà thực ra tôi thấy ngồi ở quán coi bộ hay á, không khí bùng cháy má ơi nên coi rất chi là đã).

Rồi, thêm một chuyện, cũng vì hai từ lạc với lạt này luôn.​

 

[Nkimtinh]

Chương 25:​

Xem nội dung ẩn

Vào cái Tết đầu tiên tôi ở nhà cô dượng, cả nhà làm bánh chưng.. À, miền trong mình thì làm bánh tét chứ miền ngoài lại giữ truyền thống từ thời quốc tổ với bánh chưng nghe mấy anh em ở trong nghe. Nhớ lần đó tôi với con nhỏ em cùng đi chợ mua đồ về nấu ăn và gói bánh, chợ đông đúc mà chờ nhau để mua lần lượt từng món thì lâu quá trời, nên tôi bảo nó "Thôi mày đợi ở đây mua đi, xong ra xe trước để anh qua kia mua lạc với đậu xanh đã". Cái này ý tôi nói tới đậu phộng á. Vậy mà nó rút kinh nghiệm chớ, ờ, là rút kinh nghiệm đó nghe. Nó hiểu là tôi nói giọng miền trong để suy ra tôi đi mua sợi lạt gói bánh; nên nó chỉ mua lá dong thôi, còn lạt để tôi mua. Tới khi hai anh em gặp nhau ở chỗ đậu xe mới biết không đứa nào mua lạt hết, trong khi đậu phộng thì mua dư (miền ngoài dùng từ thừa ). Má ơi! Cuối cùng nó bắt đền tôi phải đứng thêm nửa tiếng đồng hồ trông xe với đồ đạc các thứ cho nó đi mua lạt. Là nửa tiếng chỉ để mua một bó lạt thôi á. Thiệt ta nói nó nản chi mà nản với cái cảnh đi chợ Tết ở chỗ cô dượng tôi, tới giờ nhớ lại vẫn còn thấy ớn gì đâu ớ kìa.

Còn vụ này nữa:

Quốc tế Thiếu nhi năm đó, hai anh em tôi được cô dượng đưa về quê Phú Thọ của dượng chơi. Trúng dịp ở trển người ta đang giữa vụ gặt, họ hàng của dượng tôi cũng hội nhau mấy nhà ở ngoài ruộng để cùng gặt lúa và bắt chuột đồng; có già có trẻ, có lớn có bé, trai gái đầy đủ, vui chi mà nó vui.

Tới chiều, mọi người làm cơm ăn chung với nhau, hầu hết là mấy món từ chuột đồng và cua cá bắt được dưới mương cạn; không khí nhộn nhịp đông vui lắm, nên tất cả anh em bà con của dượng tôi kêu gọi nhau tề tựu lại cho xôm tụ. Tới hồi còn một người em của dượng tôi, điện thoại gọi hoài không được; dượng mới kêu con nhỏ em qua tận nhà báo cho cô họ nó biết. Nó rủ tôi đi chung, chứ nó sợ trai làng ghẹo nó. Ừ thôi đi vậy, mặc dù tôi biết chính cái mặt nó mới là đứa làm cho đám trai làng phải sợ vì cái mỏ chưa biết ngán ai bao giờ.

Khi hai anh em tôi tới nơi thì thấy cô nó đang bận giảng bài cho tụi 12 ôn thi đại học nên điện thoại để chế độ im lặng, thành thử ai gọi cũng không biết, và đó cũng là lý do mà cô nó từ chối qua ăn cơm, lại nhờ hai đứa tôi chuyển lời tới mọi người ở bển. Lúc về, đổi phiên nhỏ em nó đạp xe chở tôi; bởi nó là đứa cá tính mạnh mẽ bộc lộ hẳn ra bên ngoài, dù hồi đó nó mới mười ba thôi, kém tôi sáu tuổi, nó luôn muốn vị thế ngang bằng với con trai chứ không thích bị lép vế hay lệ thuộc.

Thế rồi khi về tới nhà, nó đạp xe mệt quá, thở ra đằng tai luôn nên tôi phải chạy vào thông báo với mọi người là "Dạ! Cô Thoan mắc dạy rồi nên không có qua được, cũng không có biết để nghe điện thoại của dượng con kêu!". Cái tự nhiên mọi người ai nấy sa sầm sắc mặt, cuống quýt hỏi thăm tôi với nhỏ em tình hình cổ ra sao, còn tính bỏ cả mâm cơm ở đó để kéo nhau tới nhà thăm cổ mới lạ chứ. Thiệt tôi không hiểu sao mọi người lại vậy. Xong con nhỏ em nó mới đánh tay tôi mấy cái, dở khóc dở cười đính chính lại là cô nó bận dạy lớp ôn thi đại học mãi tới 9 giờ tối nên không có sang ăn cơm với cả nhà được chứ không phải bị mắc bệnh dại rồi nên không sang.

Tía má ơi! Nản vậy đó!

Té ra là do giọng Nam Bộ thì ă trong vần ay - /aj/ bị "a hóa" để thành vần ai - /a: J/; còn từ bận của miền ngoài thì miền trong dùng từ kẹt hoặc mắc như: "Bữa đó tui kẹt công chuyện dưới quê rồi, chưa có lên được", "Ba đang mắc làm, kêu mẹ đi", "Thiệt tình luôn ớ! Người ta đang mắc ăn mà cứ réo hoài!", "Mẹ kêu chị hai á! Con đang mắc học!". Ngược lại, miền trong cũng có từ bận nhưng là ăn bận, tức ăn mặc của miền ngoài, hoặc bận trong câu thành ngữ "Quá tam ba bận" tức phen, lần, lượt; và dùng từ bị điên để nói về bệnh tâm thần hoặc nhiễm bệnh từ chó điên (tức chó dại theo cách nói miền Bắc) nên không ai nhầm lẫn với từ mắc dạy ; đâm ra cái ý "[đang] mắc dạy [học]" của tôi lại làm mọi người nghe lầm thành "[bị] mắc [bệnh] dại" mới khó đỡ ghê chớ. Thế là bữa đó tôi mém nữa hù cả nhà ăn cơm mất ngon, nghĩ đúng hài thiệt.

- Ha ha ha! Anh của em đúng là ngố quá trời quá đất!

- Thôi mày! Cười nhỏ nhỏ lại giùm anh, dì dượng mà dậy một cái là dẹp, tắt đèn đi ngủ á.

- Ư hừm! Đúng là cười muốn đau ruột với anh tui ghia. Nhưng hai anh em coi bộ thân nhau quá ha, sao đi đâu cũng cứ kè kè như hình với bóng hết dị?

- Thì giống mày thôi.

- Giống em chỗ nào?

- Ủa chứ cái đứa nào suốt từ tối giờ cứ đòi anh phải kè kè bên cạnh ớ ta? Rồi cái đứa nào tới tận lúc anh đi ngủ rồi vẫn ráng gõ cửa đòi anh dậy để nói chuyện?

Nó liền xị mặt, cong môi, phồng má, xong còn ngả người qua để cụng đầu lên vai tôi làm trò nũng nịu chớ.

- Tại người ta nhớ anh quá chứ bộ.

- Thôi, nhớ nhung gì. Anh có phải người yêu của mày đâu mà suốt ngày nói với anh câu đó.

- Ủa là bắt buộc phải người yêu thì mới được nhớ hả? Còn anh mình thì hổng cho nhớ luôn?

Ờ, nói thế thì chịu thôi, biết cãi lý với nó sao giờ. Tới đây, nó nhích ghế ngồi sát vào với tôi hơn, còn đan hai bàn tay lại để vịn lên vai tôi, xong kê cằm lên đó, ngước mặt nhìn tôi bằng cái điệu cười tủm tỉm không một chút vẻ gì là thánh thiện; làm tôi phải vội vàng tránh né ánh mắt nó để đề phòng nó nhìn thấy vết sẹo trên tròng mắt tôi.

- Anh, hổng ấy mai mốt cho em ra ngoải ở với anh nghe?

- Ủa chi?

- Em muốn xin việc ở ngoải.

Gì chứ?

- Nhưng sao lại phải xin việc ở ngoải? Bộ Sài Gòn hổng có chỗ cho mày xin việc hả?

- Dạ có, nhưng em thích làm ở ngoải hơn. Mà nãy giờ nghe anh nói xong cái tự nhiên em lại càng muốn ra ngoải thiệt á.

- Khùng! Ở đây có nhà có cửa đàng hoàng, lại còn gần gũi ba mẹ mà hổng thích, tự nhiên đi đòi ra ngoải ở thuê ở mướn với anh chi?

- Hổng phải, tại em muốn được trải nghiệm á anh. Biết là ở đây cuộc sống nó dễ, cũng nhiều cơ hội; nhưng em muốn được ra ngoải làm việc cho đài truyền hình quốc gia giống như chị Hoài Anh vậy đó, để góp phần lan tỏa hơi thở với vẻ đẹp của quê mình nói riêng và Nam Bộ nói chung ra khắp cả nước luôn. Biên tập viên thời sự hay phóng viên cũng được. Em thích được đi nhiều nơi để làm tin tức, giao lưu với tìm hiểu phong tục tập quán rồi đời sống văn hóa của mỗi vùng miền. Mà hồi nói chuyện với nhỏ Liên nhà cô dượng anh á, nghe nhỏ kể hoài, riết làm em bắt ham. Thành thử ngoài tiếng Miên với tiếng Hoa ra, em đang tính tự học thêm tiếng của mấy đồng bào thiểu số nữa; đặng mai mốt nếu có điều kiện ra ngoải thì cơ hội xin việc của em chắc nó cũng dễ dàng hơn. Đó, là em tính vậy.

- À! Ý tưởng coi bộ hay nè. Ờm.. Anh học ở ngoải cũng có mấy đứa bạn người Mông, Tày với Thái á, tụi nó từng dạy anh mấy câu căn bản, mày muốn học luôn không, anh chỉ cho mày làm quen trước coi ưng tiếng nào thì học tiếng đó, ha?

- Í! Được á! Vậy giờ nói tiếng.. Ờ.. Dạy em tiếng Mông đi, coi sao.

- Ừm, để anh coi đã. Tiếng Mông anh biết không có nhiều đâu, chỉ sơ sơ mấy câu như chào hỏi với xưng hô thôi à. Thí dụ mình gặp người ta xong mình chào thì nói là "Nyob zoo!" (Nhó dông! [d phát âm kiểu Bắc Bộ] ), hoặc "Nyob zoo txhua leej!" (Nhó dông chua lềnh) tức là chào cả nhà, chào mọi người. Câu này thường là người lạ khách sáo, lịch sự thì chào vậy thôi chứ khi gần gũi, thân quen thì không ai chào vậy, mà người ta cũng thay lời chào bằng tiếng hỏi thăm kiểu như "A? Tij laug Tuam! Hnub no koj nyob tsev los?" (A? Tì làu Tủa! Nú no cò nhó trế lò) ý là "Ủa? Anh Tủa! Hôm nay anh ở nhà hả?" hoặc "Tij laug Tuam! Hnub no koj puas mus ua teb os?" (Tì làu Tủa! Nú no cò pùa mù ua tế ò) tức là "Anh Tủa! Nay có lên nương không anh?". Trong đó hnub no là hôm nay; koj là ngôi thứ hai, đối lập với kuv (cú) là ngôi thứ nhất, tương tự như I với you trong tiếng Anh, ngo5 với nei5 trong tiếng Quảng Đông á, khi giao tiếp rất cần ngữ cảnh để phân biệt, thì ngữ cảnh trong câu này là người nói đang hỏi thăm anh Tủa, ha; mà Tuam là tên người; tij laug là anh, để kêu một người nam hơn tuổi mình hoặc trỏ anh trai ruột thịt của mình luôn; rồi puas ở trong câu nghi vấn thì nó là cấu trúc ".. Có.. Không?" của tiếng Việt; nyob là sinh sống, ở; tsev là nhà; mus là đi; ua là làm; teb có nhiều nghĩa, nhưng khi đi với cụm từ mus ua thì nó là nương/rẫy, ghép ba từ lại thì hiểu là "lên nương" (đi làm nương) ; còn os với los là tình thái từ, mục đích chỉ để câu nói được tự nhiên với thêm thân mật gần gũi hơn thôi.

- Dạ, em hiểu ời.

- Ờ, đó là khi mình quen biết người ta; chớ nếu mới làm quen với nhau thì mình xưng tên bằng câu "Kuv npe yog.." (Cún pê giò.. [gi phát âm kiểu Nam Bộ] ), vì phụ âm kép np đứng kế sau nên kuv (cú) phát âm nối thành kuv-n (cún), câu này có nghĩa "Tôi tên là..", Rô hay Bống gì gì đó chẳng hạn. Rồi sau đó hỏi tên người ta thì "Koj npe hu li cas?" (Còn pê hu li à), bạn/anh/chị/em tên là gì; mà cas có phụ âm đầu phát âm hơi khó, trong tiếng Việt không có phụ âm tương đương, để phát âm được nó thì mình phải ép mặt lưỡi lên sát vòm miệng, xong bật hơi ra, như vầy nè.. Ha. Rồi tiếp nữa. Khi mình muốn cám ơn người ta thì nói là "Ua tsaug!" (Ua tràu), hay chào tạm biệt thì "Sib ntsib dua" (Sín trí đua). Dụ vậy.

- Dạ rồi, nghe cũng hay hay. Nhưng anh có biết viết chữ của người ta hông? Như nãy anh có nói cái gì mà phụ âm kép np gì đó, rồi phụ âm gì mà không có trong tiếng Việt, làm em tò mò muốn coi nó sao.

- Ờ, cũng biết chút xíu. Đưa anh mượn cây viết anh viết cho.

- Dạ, nè.​

 

[Nkimtinh]

Chương 26:​

Xem nội dung ẩn

Chà, cũng khá lâu rồi nên tôi không chắc lắm, ư mà kệ, cứ ráng giúp nó đi. Về mặt chữ cái thì người Mông cũng dùng ký tự La-tinh như tiếng Việt, nhưng số phụ âm thì nhiều hơn tiếng Việt nhiều. Thanh điệu cũng nhiều hơn, tôi nhớ có tới tám thanh lận, được biểu thị bằng một phụ âm đơn ngay sau âm tiết. Thí dụ như v tương đương thanh "sắc"; m tương đương thanh "hỏi", có nơi thì nó là thanh "nặng"; g gần giống thanh "huyền" nhưng chìm hơn chút xíu; s cũng gần giống thanh "huyền" mà nhẹ hơn thanh g ; d thì tương đương thanh "ngã"; j và b lại hơi đặc biệt một chút, j thì nửa đầu cao, nửa sau chìm xuống như thanh "huyền", trong khi b thì nửa đầu là thanh "ngang", nửa sau hơi đi lên chút xíu nhưng thấp hơn thanh "sắc"; còn thanh "ngang" thì không ghi phụ âm nào hết.

- Hừm.. Coi bộ cũng không có đơn giản ha.

- Ờ, nhưng anh thấy vẫn dễ học hơn tiếng Anh á. Chí ít là từ vựng của người ta cũng đơn âm tiết, lại không có kiểu bất quy tắc rồi chia thì này thì nọ, chỉ có nhiều kiểu câu người ta đảo cú pháp so với tiếng Việt thôi. Thí dụ như "Mẹ tui đi chợ rồi", tiếng Mông là "Kuv niam mus tom khw lawm" (Cú nỉa mù tỏ khư lởư), trong đó thì tom khw là chợ, lawm là rồi, vị ngữ vẫn xuôi giống tiếng Việt nhưng chủ ngữ thì khác. Niam là mẹ, kuv niam là tui mẹ tương đương với mẹ tui trong tiếng Việt, nó đảo ngược đó thấy không?

- À à, em hiểu rồi. Y chang tiếng Quảng Đông của nhà ngoại em, mẹ tui là ngo5 aa3 maa1 (ngộ a má), cũng đảo ngược so với tiếng Việt. Mấy cái này đối với em nó hổng có gì khó khăn nên hổng đáng ngại. Có cái, niam trong tiếng Mông là mẹ thì ba là gì hở anh? Rồi anh chị em trong gia đình nữa?

- Ba hả? Ba là cái gì ta? Từ từ để anh nhớ. Cái gì mà.. Txiv! Đúng rồi, txiv (chí) là ba, còn anh chị em trong gia đình thì anh trai như nãy anh vừa nói đó, là tij laug (tì làu), chị hay em gái đều là muam (mủa), em trai là kwv (cứ), ông là yawg (giờư), bà là pog (pò).

- Dạ rồi. Vậy còn vợ chồng thì sao anh?

- Vợ chồng.. Thì vợ là tus poj niam (tù pò nỉa), còn chồng là tus txiv (tù chí).

- Ừm hứm. Vậy thí dụ gia đình mình yêu thương nhau thì "thương" nói sao anh ha?

- Thì nói là hlub (lú), yêu hay thương đều xài từ này được hết, mà tùy theo ngữ cảnh để mình hiểu thôi. Thí dụ như đôi lứa nói với nhau thì nó là yêu đương nam nữ, còn con cháu nói với ông bà cha mẹ thì nó là tình cảm gia đình, hay mình nói về quê hương đất nước dân tộc thì nó là tình yêu thiêng liêng cao cả.

- Ò, dạ. Vậy chứ giờ giả dụ "Mẹ thương con nhiều lắm!" thì nói sao nè?

- Ờ.. "Kuv hlub koj heev kawg!" (Cú lú cò hếnh cờư).

- Đâu từ từ, anh vừa nói vừa ghi ra cho em coi đi.

Ừ thì tôi cũng chiều nó, ghi ra cho nó coi, xong cắt nghĩa cho nó luôn: kuv hlub koj là mẹ thương con, heev kawg là nhiều lắm, rất nhiều.

- Dạ rồi, vậy nếu con đáp lại "Con cũng thương mẹ nhiều lắm luôn á!" thì?

- Thì nói là "Kuv los hlub koj heev kawg li thiab!" (Cú lò lú cò hếnh cờư li thía). Trong đó cấu trúc ".. Los.. Thiab!" tương đương ".. Cũng.. Mà/á/ớ!"; heev kawg là rất nhiều, thêm li là cực kỳ vô để tăng mức độ và cảm xúc hơn nữa thì tương đương cách nói ".. Nhiều lắm luôn!" của miền trong mình đó, cuối cùng đem kết hợp với ".. Los.. Thiab!" thì nó thành ".. Cũng.. Nhiều lắm luôn á!". Hiểu không nàng?

- Ỏ ò. Vậy hỏ? Vậy giờ thí dụ chồng nói với vợ là "Vợ yêu ơi! Anh thương em nhiều lắm!" thì sao anh?

- "Vợ yêu ơi" á hả? À, bình thường thì tus poj niam là người vợ, tus txiv là người chồng, còn niam là mẹ, txiv là ba; nhưng khi chỉ có hai vợ chồng nói chuyện với nhau thì người ta thường kêu ngắn gọn txiv với niam cho nó thân mật tình cảm. Tức là vợ kêu chồng là txiv, chồng sẽ kêu vợ là niam ; hai người đều hiểu là vợ chồng gọi nhau chứ hổng phải đang gọi ba mẹ. Còn khi nói chuyện với ai khác mà nhắc về chồng hoặc vợ mình thì phải dùng hai từ đầy đủ của nó để cho khỏi hiểu lầm. Ở đây anh thí dụ chỉ có hai vợ chồng với nhau thôi nghe, thì câu này mình sẽ kêu là "Niam hlub aw! Kuv hlub koj heev kawg!"; trong đó aw là tiếng kêu ơi, còn niam hlub để chỉ vợ yêu của mình..

Ủa khoan, từ từ.. Cái đồ quỷ này sao nó cứ ngồi chống tay lên bàn để kê cằm dòm tôi rồi cười tủm tỉm bằng cái vẻ gì nom láu cá vậy ta?

- Nè, đang nghĩ chi đó?

- Dạ chi đâu.

- Rồi mắc gì mày dòm anh xong mày cười?

- Tại nghe anh nói cái em thấy vui nên em cười thôi.

Gì trời?

- Nè, tửng nó vừa thôi nghe. Tự nhiên nghe anh nói cái thấy vui rồi cười là sao? Bộ giọng anh nó giống tiếng chim kêu vượn hú lắm hay sao mà mày vui rồi cười?

- Ư hừm! Được rồi, giờ anh nói lại đi rồi em chỉ cho coi tại sao. Đó, lại câu này nè, mà cảm xúc lên xí.

- Câu này hả? Niam hlub aw! Kuv hlub koj heev kawg!

Tôi vừa nói xong, đột nhiên nó vươn sang ôm vai tôi cười như khoái chí chớ.

- Dạạạ! Kuv txiv hlub aw! Kuv los hlub koj heev kawg li thiiiab! (Chồng yêu của em ơi! Em cũng thương anh nhiều lắm luôn ááá). Hi hi hi hi!

Má ơi! Té ra là vậy! Thiệt tình, tôi không ngờ nó lầy tới cỡ này luôn. Dòm cái kiểu nó đang úp mặt vào vai tôi để cười khinh khích mà muốn ký vô đầu nó mấy cái ghê ớ trời!

- Ủa sao dợ? Hở? Tự nhiên quơ đâu được đứa học sinh 10 điểm xuất sắc cỡ vầy mà hổng có thấy thầy tự hào xí nào hết ta? Coi kìa! Dòm cái mặt đần thúi đúng mắc cười quá à!

Ờ! Vui quá hơ! Tính ra suốt từ lúc tôi về thăm nhà tới giờ là nó cứ lấp lửng đòi tôi làm người yêu với làm chồng nó hoài luôn ớ. Không có chơi vậy.

- Thôi, mày cà-chớn với anh. Gì chứ riêng chuyện này là anh không có thích đem ra cà rỡn.

- À vậy hả? Vậy giờ em đem ra nói chuyện nghiêm túc nghe?

Gì?

- Dạ, thực ra em đang thích một anh ở miền ngoài, tụi em quen nhau trên Facebook á. Ảnh cũng người ở quê lên Hà Nội học đại học thôi, cũng mồ côi sớm, xong được anh em bà con cưu mang giúp đỡ; nói chung là hoàn cảnh của ảnh rất là tội, mà ảnh có chí cầu tiến, thông minh, học giỏi, cũng trường Nhân văn, khoa Ngôn ngữ như em nên em rất là thương. Dạ, cái này em nói thiệt. Em thương ảnh lắm. Mà giờ hổng biết ảnh có thương em hông, nên em muốn gây ấn tượng với ảnh bằng một câu tiếng Mông thử coi thái độ ảnh như nào, thì.. Thí dụ giờ em muốn nói câu "Anh ơi! Bảy năm ở ngoải anh có nhớ em được ngày nào hông dợ?" bằng tiếng Mông thì nói sao hở anh?

Đó! Thiệt chứ! Đã vậy tôi đi ngủ quách cho rồi.

- Ê ê ê! Thôi! Thôi được rồi! Được rồi mà! Trời ơi em giỡn! Em giỡn!

Hừ, nhây chi mà nó nhây.

- Vậy giờ học hành cho nghiêm túc vô nghe chưa, cà-chớn nữa là anh qua giường anh ngủ thiệt đó.

- Dạ, được rồi, em hứa danh dự với anh luôn. Nhưng mà khoan, em hỏi đã nè. Tiếng Mông đâu có liên quan gì tới công việc của anh đâu mà sao anh rành quá dị? Hay là anh đang thương chị nào người Mông ở ngoải nên mới học tiếng của người ta để cưa cẩm người ta đúng hông?

Trời mẹ, vậy cũng nghĩ ra được nữa.

- Mày tưởng tượng hơi nhiều rồi đó. Cái này là tại vì có mấy bận anh lên bản Mông nhà thằng bạn anh chơi, hen, xong nhân tiện anh học lỏm được mấy câu để giao lưu cho vui thôi chứ có tăm tia cưa cẩm ai đâu mà phải kỳ công vậy.

- Ai biết! Lỡ có mà anh giấu thì sao?

- Không! Cái này anh nói thiệt! Đơn giản là vì anh thấy nó thú vị, anh cũng muốn hòa nhập với người ta chút xíu, kiểu như người Kinh tụi anh có câu "Nhập gia tùy tục" vậy đó. Mình là khách, mình ráng sao tới địa phương làng bản của người ta thì ngoài cái phong tục, nếp sống, mình cũng phải biết nói một vài câu bằng tiếng nói của người ta nữa, để chi, để đáp lại lòng mến khách của người ta với thể hiện thái độ tôn trọng người ta chứ đúng không? Ờ, đó. Cho nên đâu có riêng gì tiếng Mông đâu, anh lên bản Thái hay bản Dao, bản Tày thì cũng ráng học tiếng của người ta một vài câu căn bản để giao tiếp cho nó thân tình, gần gũi; chứ không có phải vì anh đang thương chị nào người Mông ở ngoải nên mới học tiếng Mông hết, nghen.

- Ủa nói vậy là anh cũng biết tiếng Dao với tiếng Tày nữa hả?

- Ừm, trong đó tiếng Tày anh thấy dễ học nhất nên có biết kha khá. Đúng là tiếng Tày dễ học thiệt, vì nó gần với tiếng Việt cả về cú pháp lẫn từ vựng luôn.

- Dạ, vậy giờ chỉ em tiếng Tày đi, được hông?

- Ờ, tiếng Tày thì..

- Thôi, khỏi cần giới thiệu, em chỉ cần hỏi mấy câu căn bản là được rồi. Giờ thí dụ mình nói câu "Anh ơi! Em thương anh nhiều lắm á!" trong tiếng Tày thì nói sao anh?

Gì vậy trời? Đúng hoài luôn ớ! Sao có mỗi câu này mà nó cứ..

- Ủa sao cái mặt vừa cười vừa mếu dợ? Hay anh hổng biết mà xạo em đúng hông?

- Biết chứ sao không biết! Nghe nè: "Chài ới! Noọng điếp chài lai lai ớ!".

- Rồi cắt nghĩa em coi?​

 

[Nkimtinh]

Chương 27:​

Xem nội dung ẩn

- Ừa, nghe cho kỹ ha. Trong tiếng Tày, đại từ xưng hô nó khác tiếng Mông và giống tiếng Việt ở chỗ có sự phân biệt. Anh, em, tôi, tao, chú, bác, ba, mẹ.. Đều có một từ riêng để đại diện hết, chứ không có kiểu gộp chung I - you rồi kuv - koj hay ngo5 - nei5 đâu. Trong câu này thì chài là anh; noọng là em; điếp là yêu, chỉ tình yêu nam nữ, nó tương đương tiếng thương ở miền trong mình á. Chứ trong tiếng Tày nó cũng có từ slương để nói về tình thương, lòng nhân ái, hoặc nó là cấp độ cao hơn của yêu, y chang từ thương trong hệ thống từ Hán Việt luôn. Bởi nó cũng là từ mượn tiếng Hán, nôm na là từ Hán Tày; cho nên nếu đôi lứa yêu nhau đã thắm thiết, chân tình, có sự thấu hiểu, hy sinh và cho đi mà không đòi hỏi thì mình phải nói là "Noọng slương chài lai lai ớ!", như vậy nó mới lột tả được hết bản chất của mối quan hệ tình cảm đó, ha. Mà từ slương này muốn phát âm được thì bật hơi s nặng thiệt nặng lên là ra phụ âm đầu sl, thậm chí nó nặng tới mức có vùng phát âm gần như th luôn.. Đó, đúng rồi, tiếp thu cũng lẹ quá há chị hai.

- Xời! Em mà! Chuyện nhỏ!

- Ờ, tiếp nữa nè. Ới là ơi trong tiếng Việt, mà kỳ thực tiếng Việt và tiếng Tày xài chung của nhau hơi bị nhiều, do hai dân tộc đã cộng cư với nhau cả mấy ngàn năm rồi nên ơi hay ới nó chỉ là một trong rất nhiều từ mà người Việt và người Tày xài chung của nhau thôi, thành thử khi kêu ai đó thì xài từ nào cũng đều được hết. Cuối cùng là từ lai, thì nó nghĩa là nhiều, quá, lắm, khi láy nó lên thành từ có hai tiếng thì nghĩa là nhiều lắm, rất là nhiều, nhiều lắm luôn. Còn ớ là một dạng tình thái từ, nếu hiểu theo cách nói của miền ngoài thì ".. Lai lai ớ!" tức là ".. Nhiều lắm í/đấy!", còn cách nói của miền trong là ".. Nhiều lắm á/ớ/đó!", vậy thôi.

- À, dạ. Vậy thí dụ giờ có hai vợ chồng xong chồng khen vợ xinh đẹp, đảm đang thì nói sao anh?

Nữa! Lại vợ với chồng?

- Rồi, nhưng anh phải nói trước là chỉ thí dụ thôi đó nghen, hổng có phải anh nói với mày đâu đó.

- Xùy! Yên tâm! Cái mặt anh thì ai người ta thèm đâu mà cứ nói hoài!

- Ờ. Nếu là vợ chồng với nhau thì cũng xưng hô chài với noọng bình thường thôi, nhưng vẫn có thể xài từ mìa hoặc mjề tùy vùng để gọi vợ, rồi phua để gọi chồng. Còn xinh đẹp là.. Cái gì ta? Từ từ để anh nhớ.. À! Xinh đẹp thì có mấy từ: đây slướng là đẹp người, đây slao là đẹp gái, mjạc mjào là xinh xắn đẹp đẽ, xài từ nào cũng được. Đảm đang là.. thàng fiệc rườn, tức là giỏi gánh vác công việc nhà cửa; trong đó thì rườn có nơi phát âm lườn tức là nhà, fiệc là việc, thàng là sức chịu đựng hoặc khả năng gánh vác, cho nên ba từ này phải đi liền với nhau mới ra nghĩa đảm đang. Vậy túm lại khi chồng khen vợ đảm đang xinh đẹp thì người ta có thể nói "Á lối! Mjề cúa chài ngòi pện tọ di đây slao di thàng fiệc rườn pây lẹo ní!", ý là "Ây cha! Vợ anh coi vậy mà vừa đẹp gái lại vừa đảm đang ghê á chớ!". Trong đó cúa là của, mjề cúa chài là vợ của anh; ngòi là coi, nhìn, dòm, ngó, trông, nom; pện là vậy, như vậy; tọ là nhưng/mà/song; vế sau của vị ngữ lại có cấu trúc ".. Di.. Di.." tương đương quan hệ qua lại ".. Vừa.. [lại] vừa.."; còn pây lẹo là ra phết, ra trò, tương đương với cách nói ở Nam Bộ là từ ghê hay được xài trong lời khen á; tới ní là tình thái từ, xài trong mấy câu khi người ta tỏ ý ngạc nhiên về một điều gì đó bất ngờ, thành thử ".. Pây lẹo ní!" có thể hiểu là ".. Phết í chứ!" của miền ngoài hoặc ".. Ghê á chớ!" của miền trong.

- Dạ rồi. Vậy thí dụ chồng nói với vợ là "Vợ yêu của anh ơi! Anh nhớ em quá à! Nhớ em muốn chết luôn ớ vợ ơi!" thì nói sao anh?

Chậc! Thiệt tình chứ, nghĩ mà khó đỡ ghê với đồ quỷ em này. Bộ nó không còn câu nào khác để yêu cầu ví dụ hở ta?

- Sao? Có nói được hông? Hay có khi nãy giờ anh chỉ toàn quăng lựu đạn với em không thì có!

- Giỡn mậy! Anh mà thèm quăng lựu đạn? Đây! Dỏng cái tai lên mà nghe nè: "Mjề báo đông cúa chài ơi! Chài kẹt noọng lai lai lẳm! Nắm tán kẹt nhằng lao noọng bặng lao slưa ớ noọng ơi!". (Vợ đười ươi của anh ơi! Anh ghét em thấy mồ ông cố nội! Không những ghét mà còn sợ em như sợ cọp luôn á nàng ơi)

- Cái gì? Sao lại báo đông với kẹt noọng ở đây? Lại còn lao noọng bặng lao slưa nữa chớ?

Ây! Ủa? Hình như nó biết kìa?

- Không! Thì báo đông nó gớm.. Ủa lộn, nó cũng dễ thương.. A! A!

- Báo đông nè! Dễ thương nè! Bộ tưởng em không biết mấy cái này hả? Ba em gốc Tày đó nghe chưa? Ông nội em còn đang nói tiếng Tày đó!

- Ủa gì? Ui da! Không phải! Bên nhà dượng gốc Thổ chứ Tày gì má?

- Thì đúng ời! Ngày xưa người ta kêu Tày là Thổ đó biết hông? Vậy mà nãy giờ coi thường em xong đòi giỡn mặt e.. Bỏ cái tay ra.. Dám giỡn mặt em nè!

- Á! Không phải! Anh không có!

- Lại còn chống chế nữa! Nghĩ sao cái mặt người ta như vầy mà đi ví với con đười ươi? Hả? Rồi người ta làm gì anh mà anh sợ như sợ cọp? Nói coi! Giờ thích đười ươi với cọp hông? Thích hông?

- Ui da đau! Thôi! Thôi! Anh giỡn! Anh giỡn thôi mà!

- Giỡn? Suốt từ lúc anh về là mấy cái giỡn rồi? Đã vậy nãy còn bày đặt cảnh cáo người ta phải học hành cho nghiêm túc vô nữa chứ! A ngon! Nay còn dám trả đòn với em luôn?

- Nè! Anh là anh.. Không có thèm.. Sợ mày.. Á! Á chu cha!

- Anh to gan lớn mật lắm rồi đó! Bảy năm ra ngoải học ở đâu cái thói dám trả đòn với em vậy hả? Cho anh chít! Chít! Đỡ nè! Đỡ! Đỡ! Đưa cái tay đâ.. Ái da!

Ha ha ha! Mày hả bưởi! Má ơi! Đúng là tôi sợ mấy cái ngón tay của nó quá trời quá đất! Giờ thì.. Ủa mà khoan.. Nó làm sao vậy kìa?

- Nè! Bống?

Ê từ từ, hình như nãy tôi lỡ đạp nó té đập đầu vô cạnh bàn hay sao mà nó nằm ôm đầu không nhúc nhích vậy ta?

- Chết rồi Bống ơi! Bống ơi! Có làm sao không em?

Tía má ơi! Tự nhiên nó làm tôi lo quá! Không biết hay nó lại bắt chước tôi bày trò quỷ để hù dọa nữa đây? Thôi, tôi cứ phải tới đỡ nó dậy coi sao, chứ còn..

- Nè! Thiệt hay giỡn vậy? Đừng có làm anh sợ nghe!

Iii! Nó không có giỡn, vì trên đầu nó đã u một cục bự chà bá luôn rồi, thế mà tôi còn nghi nó bày trò để dọa tôi. Ôi mà cũng may, may sao nó chỉ tấy đỏ lên thôi chứ không có chảy máu. Thiệt tình, nghĩ thấy ân hận gì đâu á mấy ông ơi! Nói thiệt là tôi rất sợ làm nó phải chịu đau vì mấy kiểu như này, bởi một lỡ lầm tai hại xảy ra hồi nhỏ đã khiến tôi luôn ám ảnh và tự hứa rằng không bao giờ được phép gây thêm cho nó bất kỳ tổn thương nào về thể xác lẫn tinh thần nữa. Vậy mà giờ, cho dù không nghiêm trọng nhưng những pha đập đầu như vừa rồi rất nguy hiểm, nghĩ lại mình đúng là ẩu ghê!

- Thôi thôi thôi! Anh biết là đau rồi! Anh xin lỗi! Anh xin lỗi mà!

- Ư hư hư!.. Tại anh hết ớ!..

- Được rồi được rồi! Không sao không sao không sao! Không sao hết! Không có chảy máu. Đừng sợ, đừng có lo nghen! Ngồi im để anh thổi cho bớt đau nè.

Nhìn thấy thương chi mà thương! Chắc là nó đang đau lắm, nhưng vẫn ráng cắn răng chịu đựng để không khóc thành tiếng. Thôi, anh xin lỗi quỷ em bé bỏng của anh! Anh biết anh chơi ngu rồi, anh sẽ không có như vậy nữa! Lúc đó nghe tiếng nó thở nghẹn, tôi vội ôm đầu nó ấp vào lòng, cẩn thận lau nước mắt cho nó, vỗ về xoa dịu mong nó nguôi ngoai.

- Thôi! Đừng khóc! Anh thương! Anh thương mà! Nín nín nín! Ừ! Anh thương! Anh thương Bống của anh lắm luôn!

Ui da! Tự nhiên nó cấu hờn vào chân tôi một cái mới giật mình chứ.

- Có thiệt là anh thương em hông?

- Thiệt chớ sao không! Lúc nào anh cũng thương Bống của anh hết! Thôi, cho anh xin lỗi nghe! Anh hứa không có chơi ngu như vậy nữa! Anh hứa danh dự á!

- Xạo cái mặt anh!.. Hồi nhỏ anh cũng hứa một lần rồi.. Mà giờ vẫn làm em đau đó thôi.

- Không! Lỡ, là lỡ thôi chứ anh đâu có muốn để Bống của anh bị như này đâu. Anh lỡ, anh lỡ thôi mà. Anh hứa là từ giờ anh không có trả đòn với Bống nữa, anh chỉ lo chịu trận hoặc là bỏ chạy thôi, nghe. Được rồi được rồi! Không có khóc, anh thương mà! Nín đi nín đi! Trời ơi thương gì đâu á! Anh thương Bống nhất trên đời luôn!

Nghe nó nguôi rồi, tôi cũng bớt lo, nhưng vẫn cứ ôm đầu nó như thế để tiếp tục dỗ dành xoa dịu. Bất ngờ nó vươn tay ôm lấy người tôi, lại co chân để ngồi sát vào thêm một chút, còn ghé đầu lên vai tôi và dúi mặt vào cổ tôi làm nũng. Kiểu nó cứ như vầy.. Tôi liền ngó xuống coi thì thấy nó đang đỏ mặt chắc vì mắc cỡ, còn thì thầm gọi hai tiếng "Anh ơi!" như thiết tha điều gì đó, nhưng tôi hỏi thì nó không trả lời. Trong vài phút im lặng, vòng tay ôm mỗi lúc một thêm siết chặt của nó, cả hơi thở như đang hồi hộp của nó ở bên tai tôi làm tôi bất giác lo ngại. Hình như nó đang khóc, khi tôi nghe cái câu "Nhớ anh!" mà nó vừa thổn thức nghẹn ngào trong cổ họng. Rồi cứ thế, nó dúi mặt vào người tôi, sát rạt. Nom cái biểu hiện này của nó mà tôi thấy bất an ghê. Bởi hồi nhỏ khi nó sà vào lòng tôi mỗi lần như này thì nó chỉ muốn được tôi che chở trước mấy đứa lớn tuổi hơn đang giở trò bắt nạt nó thôi, hay mỗi lần nó bị dì la vì lỡ bày trò nghịch ngợm làm đồ đạc hư hỏng; chứ bây giờ nó đã lớn, tâm tư nó đã khác, thậm chí nó đã nhiều lần nửa chơi nửa thiệt chuyện nó đem lòng nhớ thương tôi. Nên tôi chẳng biết được là..

- Anh nè.

- Hả? Ừ, anh nghe.

Nó gọi tôi, tôi đáp liền, mà đợi thêm chập nữa nó mới chịu nói:

- Anh nói thương em, vậy giờ anh tính làm sao?​

 

[Nkimtinh]

Chương 28:​

Xem nội dung ẩn

Tính sao là tính sao? Chẳng lẽ nó..

- À, hay Bống của anh thích cái gì nữa thì nói anh nghe, anh mua đền bù cho Bống hén?

- Dạ hông, cái này hổng có tiền nào mua được đâu.

- Là cái gì?

Nó lại im lặng, một hồi mới lên tiếng:

- Nãy anh vừa kêu em bằng "mìa" đúng hông?

Hừm, cái đồ quỷ này. Tôi không biết nó sẽ còn tiếp tục lấp lửng với tôi bao lâu nữa, nhưng tôi cứ phải tìm cách né tránh nó thôi chứ không thể tung hứng cùng với nó được.

- Không, lúc đó anh giỡn á, chứ Bống là em của anh mà. Bống le noọng a cúa chài né.

- Nhưng em không muốn làm noọng a của anh.

Gì? Ủa vậy chứ..

- Chứ Bống.. Bống muốn làm gì?

Rồi hình như nó vừa hôn lên cổ tôi hay sao đó tôi không biết.

- Cần pằng dạu pây luô m boỏng tơ i. Đảy mí? (Người bạn đi chung đường đời. Có được hông)

Bạn đời á? Có thiệt không đây?

- Bống te o xang chài chư mí? (Bống lại cợt anh đúng không)

- Bấu! Bấu chư náu! Noọng bấu xang chài náu vẩy! Noọng ái muột tơ i nẩy dú đuổi chài, tằng chài slưởng khỏ mì căn, noọng phuối chăn né! Tứ pưa tỉ noọng vận tán ái tằng chài chầy, bấu ái tằng cần hâư chạy. (Không! Không phải đâu! Em hổng có cợt anh đâu mà! Em muốn cả đời này ở với anh, cùng anh sướng khổ có nhau, em nói thiệt đó! Thuở nào giờ em vẫn chỉ muốn cùng với anh thôi, hổng muốn cùng với ai hết)

Thôi dở rồi, lần này coi bộ nó nói thiệt luôn chứ không còn đùa cợt nữa.

- Tọ vảng chài lèo bôn ba rèo công trình dú noọc tỉ puộn tơ i le răng? (Nhưng nếu anh phải bôn ba theo công trình ở ngoải cả đời thì sao)

- Pện le chài ơi! Chài mì chắc pú da đía slon lăng mí? Cạ nộc mì rằng, mạy mì cốc, nặm mì bó, đạ le tua cần le cần hâư tố lèo mì chỏ chông. Mái chắc dú tầư tố le nặm ti lầu, tọ dú nẩy chắng le ti sleng chài, chắng le ti chài mả, mì pú da chựa chòi cúa chài, mì po me cúa chài, mì pi nhi cúa chài, pi noọng tằng pằng dạu cúa chài them, đặc biệt mì cần puộn chết pi vận ết slim ết slẩy thả chài sle tằng chài hết rườn chin á. Mẳn noọng phuối ái oóc Hà Nội dú le phuối nhạu chầy; nhằng cà này le noọng phuối chăn, noọng bấu mì liển chài náu! Ti nh noọng, dá pây lớ, mừa rườn, nớ! Nẩy chắng le rườn cúa chài nè, Hóc Môn nẩy chắng le ti dom hẩư chài né. Chết pi quây rườn pện nẩy le đo hâng lai lố, bại cần chăn chứ chài, cần hâư tố ngầư chài mừa lẹo. Ết le noọng. Cừn hâư pây nòn noọng tố ngạy thâng chài, tố xày chứ chài lẹo ớ. Tằng ca ngầư chài bặng cốp ngầư phân, bặng nà khấư ngoòng ma u nặm mừa ớ chài chắc mí? Pây! Mừa đuổi noọng, dá lầu tằng hết rườn chin. Dác tằng dác, ím tằng ím; chàu luô m mi nh chàu, khỏ luô m mi nh khỏ; mái puồn dung rụ fằng slính, lầu xày vai căn pày ỉ; bặng pưa nhằng eng lầu quá xảng căn pện né, chứ mí chài?

(Vậy thì anh ơi! Anh có biết ông bà xưa dạy cái gì hông? Là chim có tổ, cây có cội, nước có nguồn, đã là con người thì ai cũng phải có tổ tông. Dẫu biết ở đâu cũng là đất nước mình, nhưng ở đây mới là nơi sinh ra anh, mới là nơi anh lớn lên, có ông bà tổ tiên của anh, cả ba mẹ của anh, rồi anh hai anh, bà con họ hàng với bạn bè của anh nữa, đặc biệt có một người suốt bảy năm vẫn một lòng một dạ đợi anh để cùng anh xây dựng tổ ấm á. Nãy em nói muốn ra miền ngoài ở là nói giỡn thôi; chứ còn bây giờ là em nói thiệt, em hổng có xạo anh đâu! Nghe em, đừng đi nữa, về nhà đi, nghe! Đây mới là nhà của anh nè, Hóc Môn này mới là nơi dành cho anh đó. Bảy năm xa quê như vậy là đủ lâu lắm rồi, mọi người rất nhớ anh, ai cũng mong anh về quê hết. Nhất là em. Đêm nào đi ngủ em cũng nghĩ tới anh, cũng đều nhớ tới anh hết ớ. Tới nỗi mà mong anh như ếch mong mưa, như ruộng khô trông mùa nước đổ luôn á anh biết hông? Đi! Về nhà với em, rồi tụi mình cùng xây tổ ấm. Đói cùng đói, no cùng no; giàu chung cảnh giàu, mà nghèo chung phận nghèo; dù buồn vui hay mừng giận, mình đều sớt chia nhau từng chút; giống như hồi nhỏ tụi mình đã từng trải qua bên nhau vậy đó, có nhớ không anh)

Hừm, biết trả lời sao đây?

- Pây chài! No ? Mừa đuổi noọng, dá na khươi slam cúa noọng le khủ nhi cúa chài né, na khươi pây te o quảng, na khươi phuối hạy chài mừa le na khươi xẹ xo fiệc hẩư chài. Vạ cẩn diếu le pi nẩy sloong tua lầu xày hạp mi nh, hang ma u phân nhằng đảy vằn đây bươn mjạc them ớ, lầu hết đảm lẩu nớ! Thâng pưa tỉ, noọng xẹ sleng hẩư chài kỉ tua lục chăn quai loáng, báo slao lăng noọng tố sleng hẩư chài lẹo. Vằn lầu pây hết, cẳm mừa tò xày hung khẩu chin khẩu, dá tả lỉ lục, hết fiệc rườn, cảng cỏ slim châư, tằng kèng ti nh căn mốc slẩy puồn dung. Cử pện chầy, sloong tua luô m càm luô m tàng xảng căn thâng ké. Tơ i tán cẩn pện le tang chúng ý ước ngầư a, đảy mí chài hớ?

(Đi anh! Nha? Về với em, rồi dượng ba của em tức là cậu hai của anh đó, dượng quen biết rộng, dượng kêu nếu anh về thì dượng sẽ xin việc cho anh. Mà quan trọng là năm nay hai đứa mình đều đẹp tuổi, cuối mùa mưa lại được ngày lành tháng tốt nữa á, mình làm đám cưới hén! Tới lúc đó em sẽ sinh cho anh mấy đứa nhóc thiệt là dễ thương, nếp tẻ gì em cũng sinh cho anh hết. Ngày mình đi làm, tối về lại cùng nhau nấu cơm ăn cơm, rồi chăm con, làm việc nhà, chuyện trò tâm sự, cùng lắng nghe nhau nỗi buồn niềm vui. Cứ vậy thôi, hai đứa đồng hành bên nhau cho tới khi già. Cuộc đời chỉ cần vậy là coi như mãn nguyện rồi, có được không anh hơ)

Kỳ thực tôi không chắc mình hiểu có chính xác những gì nó vừa nói không, bởi tiếng Tày cũng nhiều phương ngữ và thổ âm không kém gì tiếng Việt; nhưng tôi cảm giác như nó muốn lấy tôi thiệt chứ không có giỡn. Bởi giọng nói muồi mẫn thiết tha của nó cùng với cái viễn cảnh tương lai mà nó vừa vẽ ra cho tôi coi, hẳn nó đã ấp ủ trong lòng chuyện này một cách nghiêm túc từ rất lâu rồi chứ không phải nhân phút bồng bột bông đùa mà nó buông lời cẩu thả. Như vầy thì không ổn. Đúng hơn là không thể được. Lúc đó tôi định đáp lời nó bằng câu "Boong lầu bấu au căn đảy náo" (Tụi mình không lấy nhau được đâu), nhưng sau cùng tôi lại im lặng. Tôi chưa biết nên từ chối nó thế nào, và liệu rồi sau khi tôi từ chối nó thì hai anh em tôi có thể tiếp tục ở bên nhau để cùng đi chơi hay cùng nói chuyện cười đùa vô tư như trước kia được nữa không. Chắc là không đâu. Mà tôi cũng không thể nhận lời lấy nó được. Tôi không muốn làm chồng nó, bởi tại..

- Chài ới! Răng chài bấu cảng lăng đuổi noọng chạy? (Anh ơi! Sao anh hổng nói gì với em hết)

Đúng là khó xử ghê. Nghe nó giục hỏi như mong chờ mà tôi thấy khó xử quá. Hay là.. Hay cứ giả ngu đi nhỉ? Ừm, cứ giả ngu đi.

- Ờ.. Thực ra nãy giờ Bống nói cái gì anh không hiểu. Anh chỉ biết le que mấy từ để nổ với Bống thôi mà Bống cứ làm như anh là người Tày thứ thiệt không bằng á.

- Ủa vậy hả?

- Ừm.

Tới đây, nó im lặng. Rồi bỗng nhiên tôi nghe cảm giác nóng ran đang tỏa ra từ mặt nó. Hình như tôi vừa khiến cho nó phải ê chề trong nỗi xấu hổ và hụt hẫng khi những lời gan ruột thầm kín mà nó đã lấy hết can đảm để thổ lộ với tôi, mong tôi có thể lắng nghe, thấu hiểu và đón nhận lại thành ra tiếng gió vi vu ngoài cửa sổ, trôi đi vô ích. Hẳn là nó đang bị như vậy; nên nó mới ngồi im trong lòng tôi, ôm chặt lấy tôi mà không nói với tôi thêm một câu nào nữa. Thiệt tình tôi thấy áy náy quá. Nhưng tôi chẳng thể làm khác, tôi cũng vì bất đắc dĩ thôi. Có điều, nghĩ mà thương nó; tôi mới vuốt tóc xoa đầu, rồi hôn lên trán nó một cái hôn thiệt trìu mến để nói cho nó biết rằng tôi không hề muốn nó bị tổn thương:

- Anh xin lỗi. Đừng buồn anh nghe. Anh xin lỗi Bống. Mặc dù anh không hiểu nhưng anh biết Bống vừa chia sẻ chuyện gì đó rất là quan trọng, bằng những lời rất là chân tình, rất là tha thiết, đong đầy rất nhiều mến thương; cho nên anh vẫn cảm nhận được tâm tư của Bống á. Có cái.. Anh không biết ý của Bống.. Ờ.. Ý là Bống..

- Vậy để bây giờ em nói bằng tiếng phổ thông cho anh nghe lại nghen?

- Thôi! Từ từ!

- Sao dợ?

- Để dành đi, ừ. Để dành đó bữa sau rồi nói.

- Sao lại phải để dành?

- Thì.. Giống như hồi xưa hay coi mấy bộ phim dài tập đó, tạm ngưng ngay cái khúc gay cấn để hôm sau còn có cái mà háo hức chờ đợi, kiểu vậy. Thấy anh nói hợp lý không?

- à!

Rồi nó mím môi và híp mắt cười tủm tỉm, lại dúi mặt vào cổ tôi.

- Dạ, cũng được.

- Ờ, đúng là Bống của anh ngoan ghê. Vậy để dành đó bữa sau anh đưa Bống đi chơi rồi Bống nói anh nghe ha, còn giờ đi ngủ thôi nè, chứ mai còn phải dậy đi học nữa đó. Đi! Để anh dìu Bống dậy qua phòng..

- Ứ đâu! Anh bế em sang đấy mới chịu cơ!

Má ơi! Lại còn giở cái giọng nũng nịu đó của miền ngoài mới khiếp chớ. Được rồi, thì cứ chiều nó đi cho xong chuyện thôi chứ biết sao giờ. Ơi nhưng mà.. Trời mẹ! Nó nặng quá trời quá đất! Ây cha! Lên nè! A từ từ..

- Quàng cả tay kia lên ôm cổ anh đi, anh bồng cho dễ.

- Hì, dạ.

Rồi, đi. Hổng ấy chứ cỡ nó dòm chắc chỉ bốn lăm năm mươi ký đổ lại thôi mà sao bồng thấy khó khăn dữ bây. Chu cha chu cha! Ráng lên nào! Ráng lên nào! Chút xíu nữa. Mà phòng nó tối thui à, cái giường của nó bên nào ta? À kia! Bên kia!

- Ổi dồ! Phua mừa nả cúa noọng ngòi pện tọ lèng pây lẹo no ! Hứn lai hứn lai! (Í dà! Chồng tương lai của em coi vậy mà khỏe thiệt chứ bộ! Ưng ghê ưng ghê)

Ờ! Anh cám ơn! Khỏe mấy thì khỏe chứ để chiều được mày chắc phải khỏe cỡ Sôn Gô-ku may ra mới trụ nổi quá. Thế là khi tới nơi, tôi cẩn thận đặt nó xuống giường. Nhưng nó vẫn ôm cổ tôi không cho tôi đứng thẳng dậy, còn kéo tôi nằm xuống với nó luôn mới lầy thiệt chứ nè.

- Đừng. Anh phải về phòng rồi.​

 

[Nkimtinh]

Chương 29:​

Xem nội dung ẩn

Nó chưa chịu, càng ôm ghì lấy tôi, bắt tôi phải nằm hẳn xuống giường. Bỗng lúc ấy tôi nghe hơi thở nóng ấm của nó đang hồi hộp, cả tiếng lòng nó đang thổn thức, áp rõ từng nhịp lên ngực tôi; tự nhiên cũng thấy căng thẳng theo nó chứ. Rõ ràng tình huống này không nên xảy ra một chút nào, tôi ý thức được tôi và nó vốn không phải anh em họ. Một thoáng liên tưởng trong đầu, mùi nước hoa quyến rũ trên tóc nó, cả mùi hương nữ tính trên người nó đang mơn man mê hoặc khiến tôi e mình sẽ không kìm được mà làm điều có lỗi với nó mất; nên sau khoảnh khắc chần chừ, tôi phải dứt khoát rời khỏi vòng tay ôm của nó. Vậy mà nó vẫn không chịu buông, còn nhéo tôi một cái, đòi tôi ở đây với nó cho nó khỏi sợ khi phải ở trong bóng tối một mình. Nhưng quả thực..

- Thôi nè, không có nhây nữa. Giờ Bống phải ngủ để mai còn đi học mà. 1 giờ hơn, gần rưỡi rồi đó. Với lại lâu nay Bống vẫn ngủ một mình có sao đâu.

Cái giọng nũng nịu của nó liền thỏ thẻ:

- Nhưng em nhớ anh!

Đúng là khó đỡ ghê.

- Thì để hôm nào anh đưa Bống đi chơi rồi anh bù cho Bống, nghe?

- Hông! Em muốn bây giờ.

- Bây giờ trễ rồi, anh bù kiểu gì được?

- Ở đây với em. Chỉ ôm nhau ngủ thôi, như hồi nhỏ tụi mình vẫn ngủ chung vậy đó.

Thiệt tình.

- Thôi mà, giỡn hoài. Nhỏ không sao chứ giờ là có sao á, mà rủi để dì dượng biết được một cái là tèo cả hai đứa luôn cho coi.

- Thì anh về bển tắt đèn đi, xong qua đây mình chốt cửa lại, mà nhớ đóng cửa bên đó luôn. Em cam đoan ba mẹ hổng biết được đâu.

- Rồi lỡ đêm nay anh làm gì Bống thì sao? Bống có sợ không?

Tôi nói vậy, nó im lặng ngập ngừng. Nghe cái điệu này, tôi biết là nó đang lo lắng, và với tính cách của nó, hẳn nó rất sợ. Cho nên tôi phải tiếp tục đánh đòn tâm lý với nó để nó chịu nghe tôi:

- Anh nói Bống nghe nè. Anh không có phải thầy tu, nếu Bống mà cứ tạo điều kiện cho anh như vầy là anh lấy đời con gái của Bống thiệt á. Rồi lỡ Bống chưa lấy chồng mà Bống có bầu một cái có phải mang tiếng cho Bống với dì dượng không? Ừ thì chắc chắn là anh phải chịu trách nhiệm với Bống rồi, nhưng làm sao mà ngày cưới lại đẹp mặt cho cả hai bên gia đình được, đúng không?

Nó không đáp, nhưng vòng tay của nó đang ôm tôi không còn chặt như lúc đầu.

- Thôi, anh biểu. Giờ anh phải về, có gì để bữa sau anh đưa Bống đi chơi rồi anh bù cho Bống thiệt là nhiều, ha. Bống muốn sao anh cũng chiều Bống hết. Còn bây giờ trễ lắm rồi, nếu không ngủ là mai dậy không có nổi đâu. Nghe!

Nó vẫn im lặng. Lần này tôi phải kiên quyết gỡ tay nó ra, xong mới dịu dàng ôm đầu nó và hôn lên trán để bù đắp như cách ngày xưa tôi đã từng dỗ dành nó. Cuối cùng nó cũng chịu để tôi đi, nhưng khi tôi vừa ra tới cửa thì nghe tiếng nó gọi lại:

- Anh ơi!

Tôi ngoái vô coi, mặc dù ánh sáng ngoài hành lang hắt ra từ phòng làm việc của dượng chẳng thể giúp tôi nhìn thấy nó ở trong đó đang thế nào.

- Ngủ ngon anh nghe! Thương anh!

- Ừ. Ngoan, ngủ đi. Mà ngày mai không cần dậy sớm nấu phở cho anh đâu, cứ ngủ thêm xíu nữa cho bù giấc chứ không đi học lại mệt đó. Bái bai.

Tôi cẩn thận đóng cửa lại cho nó, bước nhẹ nhàng để quay về phòng mà trong dạ thấy lo làm sao. Tôi lo vì không ngờ nó lại đem lòng thương tôi thiệt, trong khi tôi chẳng thể đáp lại tình cảm của nó như những gì nó vừa đòi ước hẹn cùng với tôi. Hừm, cứ tưởng về quê chơi và thăm mọi người thì đầu óc sẽ được thư giãn, mà nào có phải vậy. Chưa chi đã thêm một mối lo vì con quỷ em ngược duyên ngược số này rồi. Giờ phải làm sao đây?

Phải làm sao đây?

Đêm đó trằn trọc nghĩ ngợi một lúc tôi mới thiếp đi, mà sáng mai vẫn dậy sớm mặc dù chỉ mới gần 6 rưỡi. Có lẽ đồng hồ sinh học của tôi đã quen với giờ giấc này rồi. Cứ 6 giờ mỗi sáng là tôi tự động thức dậy, ngày tuần thì chuẩn bị đi làm, Chủ nhật thì chạy bộ xong đi ăn sáng, sau đó mới dạo ra quán nước với mấy anh em đồng nghiệp tám chuyện chơi.

Vừa mở cửa phòng ra, tôi đã nghe mùi của hồi, quế, đinh hương và thảo quả được rang chín tỏa thơm khắp lầu, cả mùi gừng nướng quyện với hành nướng nữa; nó khiến tôi nghĩ ngay tới cái tô phở bò mà tôi thích. Chu cha! Sao mà hấp dẫn ghê! Kiểu vầy hổng lẽ.. Rồi, đúng luôn. Có tiếng quỷ em và dì đang nói chuyện ở dưới bếp khá lớn; nhưng không phải tranh cãi, mà dì đang dạy nó nấu ăn. Tôi mang theo khăn xuống lầu đi tắm, nhân tiện coi thử coi thế nào. Không ngờ là quỷ em nó giữ lời hứa với tôi thiệt, sáng còn chịu khó dậy sớm đi chợ với dì để mua xương và thịt bò tươi về nấu phở cho tôi. Hờ, đồ quỷ này tuy cà-chớn vậy mà cũng biết giữ chữ tín ghê chứ bộ.

- Ời đó, lâu lâu được bữa rõ siêng. Nhưng cái siêng của nó kiểu gì cũng hành tội cả nhà phải ráng ăn hết chỉ vì tiếc của cho mà coi.

- Mẹ kỳ ghê ớ! Hổng có thấy động viên con cái gì trơn, toàn ra tay vùi dập tài năng tương lai hông dị?

- Trờ quơ! Thấy gớm! Tài năng tương lai luôn mới ghê! Mà ủa? Cho thịt bò vô nhúng qua một cái xong lấy ra liền đi chứ không thôi nó dai nhách bây giờ!

- Ủa vậy hả mẹ?

- Chứ chi nữa? Trời ơi mày tính bỏ vô luộc luôn đó hả? Vá đâu vớt ra lẹ đi!

- Dạ dạ dạ, bình tĩnh bình tĩnh mẹ ui.

- Rồi xong! Đó thấy chưa? Mẹ mày mà không nhắc là mấy tô sau chắc cũng tèo luôn chứ ở đó mà nổ. Thôi, tô này lát tự gánh hậu quả đi cho nhớ.

- Tại mẹ từ đầu hổng có chịu nói sớm á!

- Nói sớm mày cũng có thèm nhớ đâu mà biểu! Thiệt chứ cái đầu này nè! Đi học thì giấy khen giấy đồ này kia, ha, mà hổng biết sao mấy cái này học miết học hoài bao năm rồi vẫn cứ ở lại lớp vậy ớ!

- Ái da! Đau con! Mẹ!

- Thì cứ để con nó học hỏi thêm, từ từ nó khắc phục thôi mà. Cái gì cũng phải qua thời gian đủ lâu rồi mới cải thiện được chứ.

- Đừng lo ba ơi, từ nay trở đi là con sẽ học nghiêm túc. Con cam đoan với ba là trong vòng một tháng thôi con sẽ tự nấu được hết cho ba coi.

- Ừa! Một tháng? Mạnh miệng quá hơ! Chỉ mong được một năm thôi là mẹ mày mừng lắm ời! Đây nói hổng phải chê chứ gái đứa chi mà hậu đậu hết biết! Hăm mốt hăm hai tuổi đầu mà chiên con cá hổng biết đàng moi ruột ra luôn, để hồi cái phân cá nó ướp ở trỏng thành gia vị ăn cho béo; còn nấu canh rau ớ thì cho nguyên cả tàu cả lá vô y chang cái nồi rau luộc, chỉ cần quơ vá một cái là coi như còn mỗi cái tô nước không; rồi ớ hở, kêu đi hái lá lốt cuốn thịt bò thì lấy lá trầu, xong còn đần cái mặt ra thắc mắc sao thấy người ta cuốn dễ mà mình cuốn khó nữa chớ; đã vậy thịt bò lại đi ướp hành, còn cho lá thìa là vô mới phỉ báng ẩm thực quê tui..

- Mẹẹẹ! Nói quá làm anh Rô ảnh hiểu lầm con không hà! Đâu ra mà con tệ tới mức vậy chứ mẹ?

- Ờ! Chắc mẹ mày nói oan cho mày á! Đó! Thử hỏi ba mày được mấy bữa dám ăn cơm mày nấu coi ba mày nói sao?

- Ba! Ba nói một câu công bằng đi ba! Một câu công bằng cho anh Rô ảnh khỏi hiểu lầm con đi nè!

- Ờ thì.. Bống của ba nấu ăn cũng được mà. Túm lại là ăn xong bụng ba nó vẫn ổn.

- Đó! Ha ha ha ha!

- Cái gì dợ? Ba nói dị là chớt con rùi ba ứ ừ ưi!

Thiệt tình, tôi đang súc miệng mà nghe ba người nhà dì dượng tấu hài với nhau cũng mém bị sặc vì cái thành tích đáng nể trong lĩnh vực bếp núc của đồ quỷ em hậu đậu.

- Anh! Anh đừng có nghe ba mẹ em nói, em hổng có tệ tới mức đó đâu. Không tin lát anh ra ăn phở em nấu đi là biết, cũng này nọ lắm chứ đâu có giỡn.

- Trời ơi trời! Mẹ với ba mày nãy giờ đang cầu khấn tổ tiên phù hộ cho cái nồi phở của mày nó đúng là món phở đó con ơi.

- Ghét ghê! Nói nữa là bữa sau con hổng thèm nấu đâu ớ, con nấu cho mình anh Rô của con ăn thôi à.

- Hời ơi mình ơi! Bữa sáng nay là tui van xin nó để cho tui nấu mà hổng được luôn ớ kìa! Hức hức! Vầy là bữa sau vợ chồng mình với bé Chép được ăn uống bình thường trở lại rồi, chỉ thấy thương cho thằng cháu của tui quá đi hư hư!

- Ưưưi! Mẹ quá đáng quá ààà!

Anh em coi đó, dì với con quỷ em tôi cứ vậy, nhiều lúc thấy giống hai chị em chứ hổng phải mẹ con nữa luôn.

Lúc sau tôi ra ngoài, cả nhà kêu vô ngồi ăn chung cho nó vui vẻ đầm ấm. Và tất nhiên là như thường lệ, quỷ em nó để sẵn ghế ngồi cùng với tô phở của tôi ngay sát bên cạnh nó, tách biệt hẳn chỗ ngồi của dì dượng ở bên kia.

- Anh, vô đây vô đây! Thử coi tay nghề của em sao nè.

- Ừm. Được rồi, cứ ăn đi, để anh tự làm.

Nó tỏ ra quan tâm tôi hơn hẳn, định vắt chanh và thêm sa tế ớt đúng theo sở thích của tôi, trái ngược hoàn toàn với buổi tối hôm qua nó cứ đòi tôi phải vừa ngồi ăn vừa chăm cho nó. Cha! Nói hổng ấy chứ, nom cái tô phở do nó nấu cũng ra món phở lắm chứ giỡn đâu. Để giờ tôi nếm thử coi hương vị của nó coi.. Ầy dà.. Hừm.. Hừm..

- Sao? Em quên bỏ sá sùng vô rồi, nhưng mà có đạt hông?

- Ái chà! Cũng được đó chứ!

Chắc nó vui lắm, cười tít mắt lại, mặc kệ dì dượng nhận xét là tay nghề của nó chỉ ở mức ổn cho bụng dạ thôi. Nhưng có vẻ như nó không cần lời khen hay công nhận điều gì từ dì dượng, nó chỉ cần biết cảm nhận của tôi ra sao là đủ.

- Vậy để bữa sau em nấu cho anh ăn nữa nghen.

- Ừm.

- Ê! Nấu hai đứa bây ăn thôi nghe, để ba mẹ với bé Chép ra ngoài ăn đó.

- Xí! Ba mẹ với con quỷ ma-lanh đó khỏi chê, con chỉ cần anh Rô của con ưng là được ời. Anh hơ!

Tôi "Ừ.", cũng cười với nó cho nó vui. Kỳ thực mà nói thì hương vị nó nấu không được khá cho lắm, cũng chưa được đậm đà có lẽ do nó không đủ thời gian để hầm xương đạt như yêu cầu; nhưng tấm lòng của nó lại khiến tôi cảm kích thiệt, nên tôi vẫn muốn ăn và ăn vẫn thấy ngon.​

Vì sắp trễ giờ nên quỷ em nó phải ăn lẹ để lên sửa soạn đồ đạc mang theo vô nội thành. Hôm nay dượng cũng có công việc ở trỏng nên tiện đường chở nó luôn. Chỉ còn tôi với dì ở nhà. Tất nhiên tôi cũng có kế hoạch đi thăm chú thím tư rồi vợ chồng ông anh con bác hai. Nhưng hôm qua nghe dì bảo dì vẫn đang giữ chìa khóa nhà của ba tôi nên tôi sẽ về thắp nhang cho ông bà tổ tiên, hai bác với mẹ và anh hai tôi trước đã. Nhân tiện, hai dì cháu cùng nhau quét dọn nhà cửa cho sạch sẽ tươm tất; chứ ba tôi đi vắng lâu ngày, để nó ám bụi nhiều cũng không tốt. Đợi khi việc ở bển xong xuôi đâu đó, tôi sẽ qua chú thím với ông anh con bác hai tôi..

- Anh ơi! Lên em nhờ xí! Anh ơi!

Nữa rồi.

- Thôi, bỏ đó để dì làm cho, mày lên coi phụ nó cái gì đi, không tới hồi nó trễ là mệt với nó lắm á.

- Dạ.

Lúc đầu nghe nó réo dữ quá, cũng tưởng nó có việc gì gấp gáp cần tôi giúp đỡ; ai dè lên tới đầu cầu thang, nó bước nhanh tới đón tôi lại, còn ngó nghiêng xuống dưới như dòm chừng dì dượng hay sao đó, xong kéo tôi vô phòng làm việc của dượng rồi khép cửa và ôm chầm lấy tôi. Thiệt tình, nom cái kiểu của nó mà tôi thấy lo ghê. Tôi còn chưa biết phải làm sao để từ chối hay ít nhất là né tránh nó, vậy mà nó cứ tấn công tới tấp vầy, làm tôi không kịp nghĩ cái gì để ứng phó với nó luôn.

- Nè, sao tự nhiên lại ôm anh?

 

[Nkimtinh]

Chương 30:​

Xem nội dung ẩn

Giọng nũng nịu của nó lại thỏ thẻ:

- Cho đỡ nhớ thôi.

- Nhưng giờ Bống phải đi học mà?

- Học là chuyện cả năm cả tháng, thậm chí cả đời; chứ mấy khi mà được ở bên anh như vầy đâu.

Rồi, thì ôm. Dẫu biết chuyện này tôi không ưng lắm, không phải vì tôi chê nó cái gì, mà bởi vì tôi không muốn đang từ anh trai hoặc anh họ lại chuyển qua làm người yêu của nó thôi. Oái oăm một cái, hầu như lúc nào nó làm nũng là tôi cũng muốn chiều nó như một thói quen khó bỏ, nên cuối cùng vẫn đáp lại cái ôm của nó cho nó vui lòng.

- Anh nè, có biết đêm qua em nằm mơ thấy gì hông?

- Thấy gì?

- Thôi, hổng nói đâu, mắc cỡ lắm.

Ủa rồi đi đố anh mày chi? Mà nó mơ cái gì tới nỗi phải mắc cỡ chứ? Tôi không biết, vì sau đó tôi có hỏi thế nào thì nó cũng không chịu nói. Nó chỉ úp mặt vào cổ tôi và cười tủm tỉm, lại siết vòng tay ôm tôi chặt hơn khi nói với tôi câu "Phải chi mà ngày nào đi học cũng được nạp năng lượng như vầy thì năm sau em tốt nghiệp loại xuất sắc luôn quá". Tôi hiểu ý nó muốn gì, đang tính nói nó kiếm người yêu đi, để mỗi ngày được người ta chở đi học, rồi được người ta ôm cho lên tinh thần mà học tốt; nhưng chưa kịp thì đã nghe tiếng dì gọi ở dưới:

- Bống ơi! Xong chưa? Xuống lẹ chứ ba đang chờ kìa!

Nó vươn một tay để kéo cánh cửa mở ra, đáp vọng xuống:

- Dạ! Chờ con xí! Sắp xong ời!

Tôi không biết cái "sắp xong" của nó là khi nào, mà vừa dứt câu là nó liền khép cửa lại để tiếp tục ôm tôi và ghé đầu lên vai tôi, làm trò nũng nịu. Nghe dì hối thúc, tôi mượn tiếng để dỗ nó cho nó xuống luôn:

- Thôi, xuống đi. Hay lại muốn anh phải cõng mới chịu?

- Hổng phải. Người ta muốn ở lại với anh thêm xí nữa, chứ nhớ anh quá à. Nhớ anh tới nỗi mà cả đêm mất ngủ luôn ớ.

- Ủa sao vừa kêu với anh đêm qua có mơ thấy cái gì mà? Vậy là có ngủ say thì mới mơ chứ đúng không?

Tôi nói vậy; nó liền nhéo tôi một cái, xong còn hờn với tôi:

- Nè, từ nay trở đi á, em nói cái gì cũng đều là sự thật, là chân lý hết; anh hổng có được bắt bẻ em, vì lúc đó anh sẽ làm em bị quê, nhất là giữa chốn đông người. Lúc nào anh cũng phải ủng hộ em, bênh vực em, bảo vệ em dù là phải chống lại cả thế giới. Có biết chưa dợ?

Má ơi, là mới làm anh nó thôi đó, kiểu vầy làm người yêu với chồng nó nữa chắc chết.

- Được rồi, anh biết rồi. Thôi giờ đi học nghe, đi, chứ hồi nữa mẹ lên kiếm mà thấy một cái là xong á.

- Kệ. Giờ cái mặt em nó dày nguyên khúc vầy nè, ba mẹ có nói gì cũng..

- Trời ơi Bống ơi! Lâu quá vậy? Ba còn có hẹn với người ta nữa đó! Có cần mẹ lên phụ cái gì không thì nói tiếng nè?

- Í da! Mẹ lên mẹ lên! Thôi em phải đi rồi.

Nó định đi ngay, mà rồi vẫn cố nán lại, níu vai tôi và nhón chân để hôn vội lên má tôi một cái, xong chạy ù ra ngoài, tất tả mang theo ba-lô hành lý xuống dưới với dượng.

- Dạ, con xuống liền xuống liền!

- Lẹ lên! Lần sau là để mày đi xe buýt đó nghe chư.. Ủa từ đã! Nón đâu?

- Í! Con quên! Dạ thôi, con thưa mẹ con đi học! Anh ơi! Em đi học đã nghe! Nhớ anh nhiều lắm đó! Tới thứ Bảy.. Ái da!

- Nhớ? Nhớ nè!

- Ủa? Sao tự nhiên ký đầu co.. Úi chu cha! Ba ơi! Mẹ oánh con kìa!

- Méc hả? Nghĩ sao không oánh? Ba mẹ nuôi ăn học cho lớn bằng này mà hổng có bao giờ nó nói một câu nhớ ba mẹ hết, hen! Thiệt tình con với cái luôn á!

- I hi hi! Mai mốt con theo chồng về bển rồi thì con mới nhớ ba mẹ được, chứ giờ đang ở xa chồng nên cứ phải nhớ chồ.. Á! Á!

- Chồng? Chồng nè! Ai chồng mày? Hả?

- Í da! Vọt lẹ ba ơi! Ba ơi!

- Nè! Lần nữa là coi chừng mẹ mày ớ nghe đồ quỷ kia!

Tôi xuống cùng với dì để chào nó và dượng. Lúc dượng chạy xe ra tới cổng rồi, nó ngồi sau, vẫn ngoái đầu lại vẫy tay với tôi, còn cười tươi như đang vui chuyện gì dữ lắm. Nói thiệt là nhìn nó như vậy cũng thấy không nỡ, sâu thẳm trong lòng tôi không muốn nó phải chịu tổn thương vì tình cảm bị khước từ. Nhưng quả thực chuyện này tôi không thể chiều theo ý nó. Tôi chỉ có thể làm anh của nó thôi. Phần vì tôi muốn thương nó như thương một đứa em gái; phần vì tôi nghĩ dì dượng sẽ không ưng khi thấy anh em tôi không còn vô tư hồn nhiên bên nhau như ngày xưa nữa. Bởi vậy nên, cho dù nó có bày trò cưa cẩm tôi như thế nào thì tôi cũng sẽ quyết không lay động. Cùng lắm nếu tôi không thể trực tiếp nói lời từ chối nó để khỏi khiến nó tổn thương thì có lẽ sau này khi quay lại Hà Nội, tôi vẫn sẽ ít nhắn tin với nó cho tình cảm của nó vơi dần, đợi chừng vài năm, một đứa Nam một đứa Bắc, từ từ nó sẽ quên tôi đi để mở lòng đón nhận một thằng con trai khác, phù hợp và xứng đáng hơn với nó.

Ừm, cách này coi bộ hơi bị ổn. Hổng ấy cứ làm vậy đi.

- Xong chưa dì ơi?

- Chờ xí! Hổng biết cái bóp dì mày để đâu mất tiêu rồi đây nè.

- Con có đem mà. Có gì để con xử cho.

- Ừa, vậy cũng được. Mà ủa? Mày bị cận rồi hở con?

- Dạ không. Cái này do môi trường làm việc ở ngoải nên con mới phải đeo á, giờ thì đeo nó đi đường chống chói với ngăn gió bụi thôi chứ nó hổng có độ.

- À, dòm ngộ quá ha. Nhưng mày đeo cái đó vô dì lại thấy mày giống mấy thằng thư sinh mọt sách thiệt luôn ớ, hổng còn thấy nét đàn ông mạnh mẽ nữa đâu con ơi.

- Dạ, bé Liên nó cũng kêu con vậy. Nó khuyên con ráng giữ mắt đừng để bị cận nên con mới phải đeo cái này mỗi khi đi đường với làm việc nè.

- Ời. Ráng đừng để phải đeo kiếng, dì cũng thấy mày không đeo kiếng dòm đẹp trai hơn đó. Mà ra ngoải trước đi, để dì khóa cổng.

- Dạ.

Theo dự định thì sáng nay dì sẽ cùng tôi qua nhà ba để tôi thắp nhang cho ông bà tổ tiên, hai bác cùng với mẹ và anh hai nhân dịp về quê sau bảy năm sinh sống ở miền ngoài. Đáng ra việc này tôi phải làm trước nhất, ngay khi tôi về thăm ba; nhưng ba đi vắng, mà tôi thì không có chìa khóa nhà nên hôm nay phải làm bù để tạ lỗi với tổ tiên dòng họ.

Vốn dĩ trước đây ba tôi thường xuyên đi vắng nên có giao chìa khóa cho chú thím và dì dượng tôi, nhờ hai gia đình thi thoảng lui tới thay ba coi sóc, ít nhiều cho nó đỡ hiu quạnh. Chứ hồi ba mới đi, không có để tâm gì chuyện đó, nhà bỏ hoang cả gần tám tháng trời, thiệt ta nói nó không khác gì cái thành phố trong mơ của lũ chuột với cú lợn luôn á mấy ông.

Nhớ hồi đó, ba tôi tạm ngưng việc tu tập ở chùa để về nhà ăn Tết và phụ giúp việc cúng kiếng cho ông bà tổ tiên với chú tôi. Thế là sau gần tám tháng, cánh cửa chính nhà ba tôi mới được mở ra lại. Mà chu cha ơi nó khủng khiếp gì đâu ớ kìa! Mùi ẩm mốc quyện với mùi của phân gián phân chuột, có cả mùi xác chết nữa chứ; chúng nó xộc ra làm cho ba tôi phải tạm lánh ở ngoài sân nguyên một buổi sáng, đợi cho gió lùa bớt đi thì ba mới dám vào trong để lau chùi dọn dẹp. Mà đâu, đâu có riêng mình ba thôi đâu, vì ba phải đi kêu cứu ngay trưa hôm đó đó chớ. Cuối cùng báo hại cả dì tôi, hai chị em thằng Khoai con Bắp nhà chú thím, ông Bo con bác hai, rồi tôi và con quỷ em tôi nữa; tất cả là bảy người, chiều hôm đó dọn xong, về nhà tắm rửa sạch sẽ rồi mà hổng ai buồn ăn cơm luôn thiệt. Nguyên nhân chính bởi có một con mèo nó nằm chết trong nhà bếp hình như vì bị điện giật hay trúng bã chi đó không rõ; nhưng đại loại là cái mùi của nó khiến mấy người tụi tôi ai cũng ngao ngán tới mức đau đầu, thậm chí con Bắp và quỷ em tôi, hai đứa nó đã phải ói mửa tới mấy bận, tiếp tục báo hại tôi với thằng Khoai đi dọn cả "bãi chiến trường" do hai đứa nó bày ra mới thảm chứ. Ờ, suốt mấy tiếng đồng hồ trên người chỉ toàn mùi không là mùi, giờ nhớ lại vẫn còn ám ảnh cái buổi chiều kinh dị của ngày hôm đó lắm luôn.

Bị một phen nhớ đời, tụi tôi mới năn nỉ mọi người mà chủ yếu là chú thím và cậu mợ khuyên ba tôi đừng đi tu nữa, cứ ở nhà để có người coi sóc nó, rồi thi thoảng anh em họ hàng hay bà con chòm xóm còn lui tới thăm nom ba, cho ba đỡ buồn. Chứ ba cứ đi hoài vậy, riết rồi nhà như cái nhà ma á. Mỗi lần giỗ chạp, lễ Tết cần phải cúng kiếng mà như vầy nữa thì mẹ với anh hai tôi sao dám về ở.

Ba tôi thấy cũng đúng, nhưng ba lại chưa muốn từ bỏ việc đi tu. Mặc dù ba không có xuống tóc, nhưng ba tu rất nghiêm túc và kiên định. Thành thử cuối cùng ba mới giao lại chìa khóa cho mọi người, mong mọi người giúp ba trông nom nhà cửa, để nếu dì dượng và chú thím tư có bận thì chí ít cũng để mỗi thứ Bảy hoặc Chủ nhật tôi với ông Bo lại về bên nhà quét dọn giùm ba. Sau một hồi bàn định, mọi người cũng đồng ý.

Vậy là kể từ đó, ba tôi xin rước bát nhang của ông bà tổ tiên cùng với hai bác tôi từ bên nhà chú thím về nhập chung vô thành từ đường. Bởi hồi thím tôi đi coi, nghe thầy bảo mặc dù theo phong tục (ở miền Nam) thì chú tôi đảm trách phần việc hương hỏa nhưng cửu huyền thất tổ lại đồng lòng chọn ba tôi làm người nối giữ thờ tự. Chú bảo cái này vì ba đi tu nên tổ tiên cũng muốn nương nhờ chút phước đức; chứ dòng họ tôi, nghe nói nghiệp dày phước mỏng, tới tận đời con cháu hôm nay nhìn chung còn phải trả nợ nhiều.

Và trong suốt bảy năm qua, nhà chú thím vẫn thường xuyên thay ba tôi coi sóc ban thờ cùng với nhà cửa rất đều đặn, lâu lâu có dì dượng tôi phụ giúp nữa. Cho nên khi hai dì cháu tôi tới nhà và mở cửa ra, mùi thơm của tinh dầu quế nó khiến tôi vừa thấy yên tâm lại vừa dễ chịu. Dòm đồng hồ lúc đó là gần 8 rưỡi, hai dì cháu tôi trước tiên sẽ quét tước, lau chùi ban thờ thêm một lần trước khi tôi thắp nhang, sau đó ghé qua nhà chào chú thím rồi tới trưa đi đón bé Chép là vừa.

- Nè, khăn với chổi lông gà dì để bên kia. Lâu lâu mới về thì dì nhường cho làm hết trên ban thờ luôn đó, còn lại sân vườn để dì tự xử.

- Dạ.​

 

[Nkimtinh]

Chương 31:​

Xem nội dung ẩn

Tôi ra sân lấy thau nước để vào quét dọn lau chùi, xong thì xếp quà tôi mang từ Quảng Ninh cùng với trái cây hồi nãy hai dì cháu ghé chợ mua lên dĩa thay cho mấy hộp bánh quy, cẩn thận trưng lên từng bàn một.

Cả ban thờ có sáu bàn, sáu bát nhang; nhưng lại có tới bảy linh vị. Tính từ trên xuống dưới theo thứ tự là Phật Bà Quan Âm, thấp hơn là tổ tiên tôi từng có một đời làm tướng triều Tây Sơn, bốn đời làm quan triều Nguyễn, kế dưới là ông bà nội tôi thì làm việc cho chính quyền Sài Gòn, qua bàn dưới nữa là vợ chồng bác hai tôi thì phục vụ cho cả hai chế độ, phía bên này ngang với bàn của hai bác là mẹ tôi, tới bàn thấp nhất là anh hai tôi. Tất cả là sáu bát nhang như tôi vừa kể đó; chỉ duy có một vị trí nằm chung bàn và thấp hơn một chút so với tượng Phật Bà là một tấm bài vị làm bằng gỗ có ghi chữ Nho (giống tấm bài vị của tổ tiên bên dưới) mà không có bát nhang nào, cũng có dĩa bánh đặt ngay phía trước như các bàn thờ còn lại.

Tò mò, tôi ra hỏi dì coi sao thì dì bảo đó là thần chủ (bài vị) của Bác. Vốn dĩ ở đó có tấm hình mà ba tôi thờ Bác Hồ á, nhưng vừa rồi nó bị hư nên ba tôi phải bỏ nó đi. Tới bây giờ ba vẫn đang tìm chỗ làm tượng chân dung nhỏ của Bác mà chưa tìm được, thành thử mới phải để tấm bài vị ghi bằng chữ Nho ở đó để thay thế.

- Dạ, nhưng rồi sao ba con không thỉnh bát nhang luôn dì ha? Để nó trống không vậy thấy kỳ.

- Thì hồi dì cũng có hỏi, mà ba mày kêu là hổng có thỉnh được. Tại vì Bác là anh hùng dân tộc của cả đất nước mình rồi, Bác lại không có con cái nên chỉ có những nơi như đền miếu chùa chiền hay tượng đài của chung mọi người thì mới được thỉnh bát nhang rồi đặt ở đó thôi, chứ mình thờ riêng ở nhà thì hổng có được làm vậy.

À.

- Mà nói vậy chứ, có cái dĩa bánh dì để trước thần chủ của Bác là mày nhớ thay luôn đó nghe, đừng có để trống, rồi chừng nào xong thì kêu dì vô dì thắp nhang với mày.

- Dạ con xong rồi nè, dì vô luôn đi.

- Ời, để dì rửa tay cái đã.

Thế rồi hai dì cháu tôi mỗi người sáu cây nhang.. Ủa, không, dì chỉ kêu tôi thắp nhang thôi, chứ dì đứng chờ để hướng dẫn cho tôi dâng nhang và xá ba xá lần lượt các bàn trong ban thờ từ vị trí cao nhất tới thấp nhất, xong mới kéo tôi đứng xích qua phía bàn thờ tổ tiên để vừa chắp tay vừa cầu khấn vầy:

- Nam-mô A-di-đà Phật, hôm nay là thứ Hai ngày mùng 5 tháng 3 năm 2012, nhằm ngày 13 tháng 2 năm Nhâm Thìn, hậu bối tằng tử tằng tôn con là Chu Thị Huyên, sanh năm Tân Hợi, tức dì kết nghĩa của thằng cháu chắt chút chít trong họ là Nguyễn Quốc Khánh, sanh năm Bính Dần, hiện tại nó cũng đang đứng bên cạnh con đây.. Rồi, xá ba xá đi con.

Dì quay qua nhắc khẽ tôi, làm tôi cũng lật đật xá ba xá theo lời dì đang khấn.

- Dạ, hôm nay dì cháu tụi con xin chắp tay khấu đầu thưa lên anh linh tổ tiên họ Nguyễn, cũng như ông bà nội của cháu, cùng với hai bác, chị tư kết nghĩa của con tức là mẹ của nó, cả cháu Khang là anh hai của nó nữa; nhân dịp lần này, sau bảy năm ra Bắc tu nghiệp, cháu nó về thăm quê để phụ ba nó làm giỗ cho mẹ với anh hai, nó có chút quà mọn ở miền ngoài làm lễ vật dâng lên các bậc trưởng bối, đặng bày tỏ tấm lòng thành kính và tưởng nhớ ông bà tổ tiên, xin các bề trên chứng giám cho cháu nó được an ủi. Rồi cũng nhân đây, con là dì của nó, bởi vì nó tuổi trẻ dại khờ, còn ngờ nghệch hậu đậu, chưa biết đàng khấn vái nên con xin được mạo muội đứng ra kêu thay lạy đỡ giùm cho nó; mong ông bà tổ tiên, các bề trên trưởng bối rũ lòng xót thương, phù hộ độ trì cho cháu nó được dồi dào sức khỏe, công việc thăng tiến thuận lợi. Đặc biệt là chuyện tình duyên của nó, năm nay đã hai mươi bảy tuổi rồi mà vẫn cứ một thân một mình vậy, hoặc vì cháu nó đã có ý trung nhân nhưng chưa dám thổ lộ tình cảm với người ta chăng, thôi thì đều cùng chung một cảnh ngộ là nó vẫn còn chăn đơn gối chiếc; khiến cho ba nó, rồi chú thím, cậu mợ, cả dì dượng với cô dượng của nó, ai cũng lo lắng cho nó hết trơn. Thành thử hôm nay có nó về thăm quê nhà.. Xá đi.

Tôi lại xá tiếp ba xá theo lời dì. Lúc ấy chẳng hiểu sao tự nhiên nghe lạnh sống lưng thoáng một cái luôn mấy ông?

- Dạ, con xin ông bà tổ tiên, các bậc trưởng bối họ Nguyễn nhà mình, sống khôn thác thiêng đưa đường chỉ lối cho nó, xe duyên cho nó với một người phù hợp, mai mốt có thể trở thành dâu hiền vợ thảo, làm hậu phương vững chắc cho nó, đồng lòng chung tay xây dựng tổ ấm cho nó được yên bề gia thất; để rồi ba nó, cả anh em họ hàng, mọi người cũng được yên tâm. Dạ, có mấy lời khẩn thiết van lơn, con xin chắp tay kính cẩn khấu đầu, vạn lần đội ơn ông bà tổ tiên đã hoài tâm chiếu cố. Nam-mô A-di-đà Phật.

Khấn vái xong, tôi không ngờ dì lại quay qua bảo với tôi vầy:

- Nè, giờ đứng trước ban thờ có ông bà tổ tiên, có cả hai bác rồi mẹ với anh hai mày đó, mày nói cho dì nghe coi mày có thương đứa nào ở ngoải chưa, hay vẫn đang mình ên mà lâu nay mọi người hổng nghe mày thưa gởi hay thông báo cái gì hết; làm ai cũng nóng lòng cho mày lắm luôn.

Thiệt tình, chuyện là chuyện của tôi mà sao mọi người lại sốt ruột cho tôi làm cái gì chứ?

- Phải nói cho thiệt đó nghe, không có được cà-chớn trước mặt tổ tiên đâu à.

- Dạ, thì con vẫn đang mình ên mà dì. Chừng nào con có bạn gái rồi dắt người ta về ra mắt thì con sẽ báo, cái đó là tất nhiên thôi.

- Chừng nào là chừng nào? Năm nay hăm bảy rồi đó, để riết già như ông cố cho coi, ma nào nó thèm ngó tới nữa.

- Ủa đâu dì! Con mới hai sáu thôi chứ đâu ra hai bảy? Nãy nghe dì khấn, con cũng tính hỏi mà sợ vô lễ nên hổng có dám chen ngang.. Ai da!

- Mày á! Người ta tính cả tuổi đẻ là hăm bảy rồi con ơi. Đi coi tuổi lấy vợ lấy chồng hổng có ai coi cho mày là hăm sáu hết trơn hết trọi.

Dì vừa nói vừa bóc một hộp bánh quy ở trên bàn, còn chỉ tay ra hiệu cho tôi ngồi xuống bên cạnh có lẽ để hai dì cháu nhâm nhi và nói chuyện thêm lúc nữa trước khi đi.

- Dạ rồi, thì hai bảy. Nhưng con thấy vẫn còn sớm mà; nhiều người ba mấy mới lấy vợ, đâu có sao đâu.

- Trời ơi trời! Ba mấy đâu ra? Thử hỏi ba mày rồi cậu mày, cả chú mày với mấy dượng của mày coi có ai quá hăm lăm mới lấy vợ không mà mày kêu mày còn sớm? Già cái đầu tới nơi rồi còn sớm với sủa cái gì nữa trời! Cỡ mày ớ, người ta hai tay hai đứa hết rồi đó nghe!

Thiệt dì làm tôi mắc cười.

- Nè, dì nói cho mà biết, hổng có cười trừ mà xong được với dì đâu nghe chưa. Làm gì làm cũng phải nghĩ tới tương lai cuộc đời mình nữa. Đàn ông con trai mà muốn trưởng thành thực sự á, thì phải lấy vợ, ờ, cái đó là bắt buộc, hiểu hông? Chứ mày mà cứ nhong nhong hoài vậy, dù có sống tới năm mươi hay sáu mươi tuổi cũng hổng có khác nào một thằng con nít đâu ớ con.

- Ủa rồi những bậc đại sư người ta đi tu từ nhỏ thì sao dì?

- Không. Những vị đó hổng tính, bởi vì người ta hổng có phải phàm phu giống như mày.

- À, vậy nếu giờ con đi tu thì sa.. A ui da!

- Cái thằng này! Ai biểu đó? Trước mặt thánh thần với bề trên không có được ăn nói cà-chớn vậy đâu nghe!

- Dạ, con xin lỗi, con quên.

Ây da thiệt tình, tôi quên béng mất! Giỡn không đúng nơi rồi; thành thử tôi phải đứng ra trước ban thờ để cúi đầu xá ba xá, xin Phật Bà, Bác, ông bà tổ tiên, hai bác với mẹ tha tội, rồi ngồi xuống chỗ cũ theo lời dì để hình như dì còn có chuyện muốn hỏi:

- Mà nè, cái này dì hỏi thiệt. Hổng biết hay vì mày chưa quên được nó nên lâu nay mới không buồn ngó ngàng tới những đứa khác đúng không con?

Rồi, hết nhỏ Ánh, thằng Hoàng với con quỷ em, giờ lại đến lượt dì nhắc tới cái quá khứ chẳng hề tốt đẹp đó. Bộ mọi người không thấy là nó đáng quên lắm hở ta?

- Nè, dì đang hỏi mà sao im lặng?

- Dạ không. Con quên hết rồi dì.

- Quên rồi hả? Chắc không đó? Có ông bà tổ tiên mày đang làm chứng ớ nghen.

Nữa! Dì cứ mượn ông bà tổ tiên để gây sức ép tâm lý cho tôi vầy..

- Sao? Quay qua đây rồi dòm thẳng vô mắt dì nói chuyện coi.

- Con.. Thì con nói thiệt mà. Cái chuyện này có gì đâu mà con phải xạo với dì chứ đúng không?

Vậy mà dì nhìn tôi như còn chưa tin tôi chứ kìa? Chừng mấy giây sau dì mới thở dài một cái, rồi chép miệng, ánh mắt mấy phần đăm chiêu. Nom biểu hiện kỳ lạ của dì, tôi cũng không hiểu là dì đang nghĩ cái gì mà lại như vậy nữa.

- Ời, nếu quên được rồi thì tốt. Nhưng dì cứ thắc mắc sao mày không lo kiếm đứa khác mà thương đi, tự nhiên bảy năm để cô đơn một mình uổng vậy. Bộ ở ngoải hổng có con gái hả?

- Dạ đâu, tất nhiên là có chứ; nhưng ở ngoải hiếm người cho con gái quen bạn trai ở xa lắm dì. Nếu quanh quanh mấy tỉnh Bắc Bộ thì còn có thể được; chứ đứa Nam đứa Bắc, xa quá người ta không muốn gả, nên cũng không cho quen để khỏi làm mất thời gian của nhau luôn.

- Ủa? Dì nghe cô út mày nói trong xóm chỗ vợ chồng cổ đang ở có con bé gì đó nó thích mày kìa, lúc hỏi chuyện thì ba mẹ nó cũng chịu gả con gái vô Nam mà giờ mày lại biểu vậy là sao?

Hừm, biết nói sao giờ.

- Thì tại con không thích thôi.

- Sao không thích? Bộ nó dữ dằn lắm hả? Hay là nó xấu quá?

- Dạ không phải. Nhỏ đó đẹp gái, dễ thương, nết na ý tứ lắm, học cũng giỏi nữa.

- Ờ! Vậy còn chê cái gì mà kêu không thích?

- Con không dám chê, ý là.. Con ngại. Ẻm toàn diện quá, lại là tiểu thư con nhà giàu; con không có so được nên con ngại.

- Ủa vậy rồi cái con bé bạn học đại học của mày hồi đó thì sao? Cô út mày kêu con bé đó nó thích mày á, mà hổng biết mày có thích nó không, cũng hổng biết hai đứa bây với nhau như nào mà có mấy lần thấy hai đứa bây đi chơi nhưng mày không có công khai cái gì cho ai biết hết.

- À.. Nhỏ đó..​

 

[Nkimtinh]

Chương 32:​

Xem nội dung ẩn

- À.. Nhỏ đó.. Thực ra tụi con chỉ là bạn bè bình thường thôi nên có gì đâu mà con công khai.

- Bạn bè bình thường hả? Tức là mày không thích nó chứ gì?

- Dạ.

- Thiệt tình! Mày á! Cô út mày kêu là hở, con bé đó nó không có phải đẹp gái gì lắm đâu nhưng càng dòm lại càng dễ mến, mà nó rất quan tâm mày, cũng lo lắng cho mày nữa, thậm chí sẵn sàng theo mày vô đây ra mắt nếu như mày muốn tiến tới với nó luôn. Cổ kể cho dì nghe về nó nhiều lắm. Ý là cổ với dượng mày, cả con bé Liên, ai cũng khen con bé đó rất là được. Vậy mà cuối cùng mày vẫn không có ưng nó là sao?

- Dì nữa, cái đó là góc nhìn của lý trí thôi, chứ còn tình cảm nó phải khác chứ.

- Ờ! Khác! Mày nói riết rồi cái đứa nào nó cũng thành ra góc nhìn lý trí của mày hết trơn. Bộ hổng lẽ cái góc nhìn tình cảm của mày chỉ có mỗi mình con bé đó?

Dì lại nhắc! Đúng chán ghê!

- Dì à, không có phải như vậy.

- Chứ sao? Hay vì mày kén quá, tiêu chí của mày phải như hoa khôi, á hậu Trái Đất thì mày mới chịu?

Trời ơi trời! Dì nói câu đó làm tôi mắc cười gì đâu.

- Dạ không, gì mà tới mức đó chớ. Con không có đòi hỏi cái gì nhiều; con chỉ cần vẻ ngoài dễ coi một chút là được rồi, mà quan trọng là tính cách người ta đừng có ngang ngược vô lễ, sống phải biết trên biết dưới, đặc biệt là phải một lòng một dạ với con, cái đó là cần nhất.

Rồi đột nhiên dì cười với tôi, còn khều tay tôi, biểu vầy chứ:

- Nè, thí dụ bây giờ.. Là dì chỉ lấy thí dụ thôi nghe. Ờ, thí dụ bây giờ có một đứa đúng với ý mày: Vẻ ngoài cũng cho là có đẹp gái đi, tính tình của nó thì hơi tưng tửng xíu thôi chứ nó hổng có phải thứ ngổ ngáo vô lễ, thậm chí nó còn rất là biết điều, lại được ba mẹ cho ăn học đàng hoàng nên biết cách đối nhân xử thế lắm, cũng tôn trọng mày hết mực luôn. Thì mày thấy sao?

Thấy sao á? Tự nhiên dì gợi ý vậy, làm tôi bỗng thấy có gì đó..

- Sao? Chê hả?

- Dạ không, nếu được vậy thì quá phước cho con rồi. Có cái..

- À quên! Đặc biệt là nó rất chung tình với mày nghe. Bảy năm rồi nó vẫn chờ mày mà bao nhiêu thằng ngỏ lời với nó nó đều từ chối hết đó. Vậy đã được chưa?

Trời mẹ! Dì vừa nói câu đó xong, tôi liền nghĩ ngay tới con quỷ em tôi chớ, bất giác tim tôi nó trật đi mất mấy nhịp luôn kìa.

- Sao? Vẫn chưa vừa lòng mày hả?

- Dạ..

Tiêu rồi! Biết trả lời sao đây? Nếu tôi đoán đúng thì té ra dì lại ngầm ủng hộ việc quỷ em nó tiến tới với tôi chứ không phải như cách dì vẫn thể hiện bên ngoài. Giờ mà từ chối một cái là chắc chắn dì sẽ tự ái, rất không hay. Kiểu vầy..

- Rô, sao im lặng? Dì đang hỏi mày đó.

- Dạ.. Con không dám chê. Chỉ là..

Thôi, trước mắt tôi cứ phải tìm cách trì hoãn để tính đường lui cho mình đã:

- Dạ thực ra con nghĩ nó như vầy. Tiêu chí là một chuyện, quan trọng là con cũng muốn con với người ta có thời gian ở bên nhau để mình tìm hiểu, rồi mình.. Kiểu như mình.. Mình làm thân với nhau, coi cảm xúc nó như thế nào nữa á dì. Nếu mà ẻm với con cảm thấy hợp hợp á, con nghĩ là.. Chắc là cũng ổn thôi.

- Ờ, lúc đó là cưới được rồi ha?

- Dạ. Thì.. Nếu mà thương nhau thì tất nhiên là phải làm đám cưới chứ dì, hổng lẽ thương xong để đó.

Tôi nói xong; dì vừa cười vừa đánh trêu lên tay tôi một cái, rồi không nói chuyện đó nữa, mà kêu tôi thu dọn mấy hộp bánh quy để mang theo qua nhà chú thím. Hừm, nom cái bộ này tôi càng thấy lo hơn, bởi nếu như dì hay có thể là cả dượng mà kỳ vọng vào mối duyên của hai đứa tôi, để rồi tích cực tác hợp và ủng hộ hai anh em tới với nhau bằng một đám cưới trong khi tôi lại không thể đáp lời thì e rằng tình cảm của ba người nhà dì dượng dành cho tôi về sau này sẽ không còn được như trước nữa, thậm chí tôi còn không dám gặp lại nhà dì dượng luôn kìa. Nếu chuyện đó mà xảy ra thiệt.. Sao mà khó nghĩ ghê ấy chớ!

- Ủa? Đi con! Tự nhiên cứ ngồi đần cái mặt ra vậy?

- À, dạ. Chờ con xíu, con đi vệ sinh đã.

Chà! Căng dữ ta. Lần này thì đúng là tôi phải nghĩ cách từ chối sao cho thiệt khéo chứ không thể ẩu được, bởi tôi không muốn làm tổn thương tự trọng của nhà dì dượng tôi. Tôi còn nợ nhà dì dượng một ân tình rất nặng. Tôi phải có trách nhiệm đền đáp nó. Mà giờ thì cứ tạm gác đó tính sau, chứ hơn 10 giờ rồi. Tôi phải đi với dì thôi, để tới trưa còn kịp ghé qua trường đón bé Chép cho em nó khỏi phải ngóng đợi.

Có một điều hơi nản là khi tôi ra sau nhà để đi vệ sinh thì tình cờ bắt gặp một cảnh tượng không mấy hay ho cho lắm. Cái cây dừa được trồng phía bên hông gian bếp của nhà ba tôi, nó rụng mấy trái làm lủng nguyên mảng lớn trên mái tôn luôn ớ trời. Chưa dừng ở đó, tổng cộng là ba trái dừa nó rụng xuống trúng ngay cái kệ để chén đũa, ờ, làm bể tiếp mấy cái chén luôn. Cha ơi đúng thảm não ghê! Mái tôn gian bếp cũ quá rồi, hẳn là trong suốt ngần ấy năm nó đã thường xuyên phải hứng chịu áp lực đều đặn từ mấy trái dừa rụng, tới hôm nay thì nó chịu không nổi. Thiệt chứ, dòm mà thấy thương gì đâu.

-.. Trời má! Qua đây dòm coi nè Rô nè! Còn nguyên hai quầy nữa lận!

- Ui trời đất ơi! Toàn mấy trái già ngắt không kìa!

- Í thôi né ra đi con! Rủi nó rụng trúng đầu cái là ăn Tết chung với ông bà ông vải sớm á!

Thế là tụi nó báo hại tôi và dì phải nán lại dọn dẹp thêm một chập mới có thể qua nhà chú thím. Mà khi dọn xong thì cũng 10 rưỡi luôn rồi.

Lúc chạy xe ra, tôi ngó lại một lần nữa cái xóm của nhà ba tôi. Má ơi là nó vắng! Xóm bên dì dượng tôi cũng vậy. Tầm giờ này thì mọi người đều đi làm, tối mới về lận; còn tụi nhỏ thì sáng đi học, chiều về, hoặc nhiều hôm buổi chiều tụi nó tiếp tục học phụ đạo với thể dục ở trên trường luôn, có khi học thêm nhà thầy cô nữa. Thành ra bây giờ xóm nào xóm nấy, ban ngày nó "Vắng tanh như chùa bà Đanh". Hổng có bù cho ngày xưa tụi tôi còn nhỏ, sáng vắng vì tụi tôi đi học chứ chiều về là như cái hội chợ của xóm luôn ớ kìa. Giờ hồi tưởng lại, tự nhiên thấy lòng nghe nao nao, vừa buồn vừa tiếc lại vừa thấy nhớ cái thời vô tư đó quá.

Nhà chú thím tôi nằm ở xóm bên cách nhà ba tôi gần cây số, trên đường Đặng Công Bỉnh, mặt tiền hướng ra kênh An Hạ. Bển cũng không có nhiều nhà, hai bên bờ kênh hầu như mênh mông bạt ngàn toàn vườn với ruộng, ta nói nó rộng tới nỗi mà cò bay lâu mỏi cánh quá phải đậu xuống nghỉ mấy chặng luôn mấy ông. Ờ, ý là ví von nó như vậy, chứ nghe hơi xạo so với thực tế. Nhưng đúng là đất ruộng và đất vườn ở bên đây còn rộng quá trời luôn.

Tôi chạy xe chở dì qua chú thím, vừa đi vừa ngắm hai bên bờ kênh mà chu cha, cảnh quê gần như không thay đổi, ruộng không là ruộng, xa ngút tầm mắt. À, tới khúc này thì đường nhà chú thím tôi bắt đầu dày nhà hơn rồi nè. Có nhiều nhà xây hơn hẳn so với trước, nó làm tôi hơi bị rối khi phải tìm vị trí của nhà chú thím tôi. Mà ủa? Đâu ta? Trời má! Sao khúc này giờ lạ hoắc vậy chèn?

- Kia kìa! Tới rồi tới rồi! Đây đây!

- Ủa? Sao con..

- Từ từ! Sau có xe kìa!

Tôi dòm xe để qua đường, rồi chạy tới vị trí mà dì chỉ tay cho tôi. Có cái..

- Đây nè. Cái nhà này nè.

- Ế! Nhà chú thím con mới xây đó ha dì?

- Ời, được bốn năm rồi đó.

- Trời! Bốn năm rồi mà sao không ai nói con nghe gì hết trơn?

- Hơ hơ! Phải hỏi mày mới đúng chớ! Nghĩ sao? Cái mặt mày ra ngoải một cái là sủi tăm luôn, hen. Tết nhất gọi điện về chúc mọi người được đúng có một năm đầu tiên à, qua mấy năm sau là chúc ké, chúc ké cô út mày cho có thôi chứ kêu mày cầm máy nói chuyện thì hổng cầm. Giờ còn trách cái gì nữa?

Má ơi! Đúng là lỗi do tôi thiệt, giờ hổng dám chối với dì câu nào luôn.

- Cười? Mày á! Riết rồi mày sống nó vô tư quá tới mức vô tâm cho mà coi. Giờ độc thân thì vậy, chớ mai mốt có người yêu với cưới vợ là phải bỏ cái tánh đó đi nghe chưa. Làm gì làm, cũng phải quan tâm tới con gái người ta xí; chớ mà vô tâm quá là được ngày một ngày hai nó cũng bỏ mày thôi à.

- Dạ. Đúng là hồi đó con vô tư tới mức vô tâm thiệt, con chỉ có nghĩ tới học học học thôi, ngoài ra hổng còn nghĩ được cái gì nữa hết. Ủa mà dì, hình như..

Tôi dừng xe để dì xuống mở cửa cổng. Nhưng mà cổng khóa mất tiêu rồi còn đâu, trong khi con chó mà chú thím nuôi giữ nhà thì cứ lồng lên sủa inh ỏi.

- Rồi xong! Ông bả chắc đi vắng rồi con ơi.

Ây cha! Giờ hổng lẽ gọi điện cho chú thím để hỏi hở ta?

- Đó thấy chưa? Cái tội! Dì biểu rồi hổng nghe! Bày đặt bày điều chơi ú òa với chú thím, ha! Giờ mắc công tới xong phải đi về nè.

Chậc! Nhọ ghê! Tôi đang tính qua chào chú thím, nhân tiện hỏi thăm chú chỗ kêu tôn để kêu người ta chở tới nhà ba tôi cho tôi sửa lại. Tất nhiên phải nhờ chú giúp một tay nữa, nếu được thì chiều nay hai chú cháu làm luôn, chứ để lâu, tôi không có yên tâm lắm.

- Dì, cho con số của chú hay thím con đi, con gọi.

- Ờ! Tốt quá hơ! Cháu ruột đó, mà tận bây giờ mới đi xin số!

Thiệt tình, thì con biết con vô tâm rồi mà, dì có thể nào đừng nói lớn cái vụ đó ra ở đây được không. Thế rồi dì cũng cho tôi số của chú thím tôi. Tôi định gọi điện hỏi chú thím đang ở đâu để tôi chào trước, rồi hỏi thăm cái chuyện quan trọng tôi đang cần nhờ chú coi sao.. Hừm, chú đi đâu sao gọi hoài hổng có chịu nghe máy vậy cà? Thôi, để tôi gọi cho thím thử.. Cha! Số của thím lại gọi không được.

- Sao đó?

- Thím con khóa máy hay tắt nguồn rồi á, còn chú thì không nghe máy.

- Gì ngộ vậy ta? Hổng lẽ hai ông bả có chuyện gì rồi?

- Ủa nè! Hai người tới kiếm ai vậy?​

 

[Nkimtinh]

Chương 33:​

Xem nội dung ẩn

A, vừa lúc có người trong xóm chú thím tôi bước ra ngoài. Tôi không biết người này; nhưng thôi kệ, cứ giới thiệu thôi.

- Dạ, con tới kiếm chú thím tư con là chú Vượng ở nhà này nè ngoại. Mà không biết nhà chú thím đi đâu, giờ gọi điện cũng không có bắt máy.

- Vậy hả? Ờ, hai vợ chồng đi khám bịnh rồi. Mới sáng nay tui thể dục có thấy hai anh chỉ đi sớm lắm, từ 5 giờ kém lận. Tui hỏi thì chị tư chỉ kêu là vô nội thành đi khám bịnh nên phải đi sớm để lấy vé, chứ hông thôi phải ngủ lại ở trỏng để chờ khám qua tới mai luôn.

À, hèn chi.

- Dạ, con cám ơn ngoại. Chắc chú thím con đang khám nên hổng có nghe.

- Nè, hổng ấy mày gọi cho con bé Bắp nhà ông bả coi. Nó đang thực tập ở trong đó đó, nếu ông bả đi khám là nó sẽ dắt đi, nên mày hỏi nó coi ông bả có đó không chứ dì lo lỡ không may ông bả đi đường có chuyện gì thì sao.

Ừm, cũng phải. Dì tôi đúng chu đáo thiệt. Ây nhưng mà.. Trời mẹ, tôi chưa lấy số của con nhỏ Bắp, cả thằng Khoai luôn mới chán tôi ghê. Thôi thì gọi cho quỷ em tôi để hỏi nó vậy.

- Lô! Rảnh không? Anh nhờ xíu.

- Dạ, em đang trong tiết. Có gì hông anh?

- Ờ, nhắn giùm anh số con Bắp cái, không thì thằng Khoai cũng được.

- Trời! Bộ anh hổng có số của hai chị em luôn hả?

- Lẹ đi! Anh đang gấp!

- Rồi, chờ em xí. Thiệt hổng biết làm anh cái kiểu gì luôn..

Nó vừa lầm bầm bên ấy xong, tới lượt dì trách tôi tiếp chớ:

- Mày đó thấy chưa! Vô tâm quá mà! Thành ra sẽ có những lúc mày rất là thụ động, mày phải phụ thuộc vô người khác, thậm chí có khi còn làm phiền người ta nữa. Cuối cùng chỉ vì một việc đơn giản thôi mà phải làm qua tới mấy bước lận.

- Dạ, con biết con sai rồi, từ nay con sẽ thay đổi.

- Nhớ đó! Mai mốt có người yêu rồi có vợ, đừng có để người ta chê cười dì dượng hổng biết đàng dạy dỗ nghe chưa!

- Dạ, con nhớ mà, con sẽ ráng.

Má ơi, nghĩ lại cũng xấu hổ ghê, đúng là cái tật vô tâm này nó.. A thôi, quỷ em nó gửi số rồi, để tôi phải hỏi con nhỏ Bắp coi chú thím có trong đó không.

- Lô! Bắp đó đúng không em?

- Ủa? Dạ! Số mới hả anh Bo?

Ui trời ơi trời! Nó quên tôi mất rồi mấy ông ơi!

- Nè, anh cười cái gì dợ? Nay còn tính lấy SIM rác ra để chọc em nữa hả?

- Không. Nhưng mà hổng lẽ mày hổng nhận ra giọng anh hay sao mà kêu anh Bo vậy cái con nhỏ này?

- Ủa? Ủa khoan khoan! Tức là anh Rô đó hả?

- Chứ ai nữa trời?

- Ui trời đất ơơơi! Phước cho em quá anh Rô ơơơi! Bảy năm rồi mới được nghe lại giọng của anh sao mà nó thân thương..

- Thôi thôi thôi được rồi! Anh xin lỗi, anh vô tâm, được chưa? Để giờ anh hỏi cái này xíu. Ba mẹ có đang khám bệnh trong đó không?

- À, có anh, ba mẹ em đang khám á. Ủa mà sao anh biết hay dợ?

Rồi, hên quá, vậy là chú thím tôi vẫn ổn. Thế là được dịp tôi trêu nó luôn:

- Xời! Anh mày cũng đang khám nè, nãy thấy ai giống chú thím mà hổng theo kịp, cái anh mới gọi điện thử coi mà chú thím không có bắt máy nên mới phải gọi cho mày đó.

- Ủa thiệt hả? Ê! Có thiệt hông dợ? Nói vậy là anh về đây rồi đúng hông?

- Thì anh đang trong viện nè. Mày ở đâu?

- Chu cha ơi bất ngờ dữ hén! Anh làm em bất ngờ thiệt á! Em đang chờ lấy kết quả cho ba mẹ nè, bên khoa thần kinh ớ anh. Nhưng mà.. Anh nói có thiệt hông? Anh đang ở đâu, em qua đó, chứ sợ anh hổng có rành đường trong này.

- Ờ, để anh coi. Anh đang ở khoa tai mũi họ.. Ui da!

- Nó xạo con đó Bắp ơi! Nó với cô đang đứng trước cổng nhà con nè, nãy có một ngoại trong xóm kêu là ba mẹ con đi khám nên nó mới biết chứ hổng phải nó đang ở đó đâu. Nó mới về tối hôm qua á, nay mới kịp qua chào ba mẹ con mà ba mẹ con đang ở trỏng nên thôi để cô với nó về trước đã, chừng nào ba mẹ con về lại rồi cô với nó qua chơi. Nhờ con nói cho ba mẹ như vậy giùm cô nghen.

- Trời ơi trời! Dạ, con biết rồi. Thiệt tình với ổng luôn ớ! Làm con qua bên tai mũi họng thiệt chớ cô! Đúng cái tánh xưa giờ cà-chớn hoài vẫn chưa có chừa được xí nào hết trơn hết trọi!

- Ê! Nói xấu gì anh đó? Anh mày vẫn đang nghe đó nghe chưa!

Nó không đáp lại, còn cười khúc khích chớ.

- Mà Bắp nè, ba mẹ đi khám cái gì ở trỏng á con? Có nghiêm trọng hông?

- À, dạ, ba con đi khám cái vai nó bị đau nhức á cô, còn mẹ con tự nhiên dạo này hay bị tức ngực với khó thở, mà ở huyện mình người ta chữa hổng có rốt ráo nên con kêu ba mẹ vô đây khám rồi chữa dứt hẳn luôn. Cũng không có nghiêm trọng đâu cô à.

- Ừa, tới tuổi trung niên là mình mẩy nó bắt đầu trái chứng vậy đó. Mong cho ba mẹ con gặp thầy gặp thuốc rồi chữa cho nó dứt điểm luôn ha. Gì chứ sức khỏe nó còn quý hơn cả tấn vàng nữa.

- Dạ, để rồi con chuyển lời hỏi thăm của cô tới ba mẹ.

- Ời, vậy thôi cô tắt máy hen. Con làm việc đi chứ đừng có nhây với cái thằng khỉ này chi cho mệt, nhây với nó sợ tới tối cũng chưa có xong đâu ớ con.

- Hi hi! Dạ, con biết ảnh mà. Vậy con chào cô nghen.

- Ây! Còn anh nữa!

- Dạạạ! Em chào anh Rô dấu yêu mà tận bảy năm rồi mới được nghe lại giọng..

Nhạo anh mày nè! Tôi tắt máy luôn, khỏi nghe nó chào.

- Rồi, yên tâm rồi, giờ mình đi rước bé Chép đi ha. Nhưng vẫn còn hơi sớm.

- Dạ.. Hay con với dì ra chợ trước đi? Con tính mua cái vòi sen về thay cho dượng luôn.

- Ừa, cũng được.

Vậy nên hai dì cháu tôi vòng ngược ra quốc lộ 22 để tới chợ. Ngại vì chợ xã không có chỗ bán cái đó, nên phải vô tận trong chợ huyện cũng khá xa.. Không, trời mẹ, nó xa thiệt. Làm tôi đi mà cứ phải dòm đồng hồ coi liệu có kịp quay về đón bé Chép không á chớ.

- Có không con?

- Dạ có á dì. Hên ghê! Tưởng không có nữa chắc phải vô nội thành luôn quá.

- Ời. Giờ đi rước bé Chép cũng vừa rồi đó.

May là tối qua tôi có coi lại cái vòi sen của phòng tắm trên lầu rồi, nên hôm nay mới biết để lựa số phi cho khớp. Coi nào, 11 giờ 27, chắc tới trường chỗ con bé đang học là vừa kịp thôi.

Nói về bé Chép, theo như dì tôi kể thì nó là con bé thông minh lanh lợi, lại còn dạn dĩ và biết nghe lời nữa; không như chị hai nó, vừa ương bướng vừa nghịch ngợm, chỉ được mỗi cái là hai chị em học giỏi giống nhau. Còn theo lời oánh giá của quỷ em tôi về bé Chép, nó là một "con quỷ ma-lanh" rất đáng bị ăn đòn, lúc nào cũng tỏ ra mình là nạn nhân, là kẻ bị hại để được ba mẹ nuông chiều bênh vực trước mặt chị hai của nó, trong khi nó mới chính là cái đứa ".. Giấy khai sinh còn chưa ráo mực thì cái mỏ đã biết trả treo với chị hai nó rồi", lại còn dám công khai ăn hiếp chị hai bất chấp chị hai nó hơn nó những mười bốn tuổi lận.

Thiệt chứ, tôi nghe mà thấy mắc cười.

Nếu ngẫm kỹ, có thể quỷ em tôi nó cũng nói đúng phần nào đó; vì tôi còn nhớ đã nhìn thấy những miếng dán hình cặp đôi Tom và Jerry trên tường nhà ở những chỗ dành cho hình trang trí của lối cầu thang, hẳn là quỷ em tôi nó đã phải chịu lép vế nên mới như vậy. Về phía quan điểm của dì, tất nhiên ba mẹ nào mà chẳng cưng chiều và bênh vực em út, bởi cho rằng nó luôn bị anh chị ăn hiếp tới mức thiệt thòi đủ kiểu nên mới phải bù đắp cho nó thôi; thành thử những lời miêu tả của dì về con bé, ít nhiều nó sẽ có xu hướng bao che và phóng đại, là cái gì chưa tốt thì giấu bớt đi, cái gì hơi hơi tốt thì khen hết lời. Ờ, tôi đoán vậy.

Nhưng không, ngay khi tôi gặp con bé thì tôi mới biết tôi đã lầm. Bé nó khôn là khôn ngoan á, ừ, chứ không phải kiểu khôn ranh như lời quỷ em tôi nó nói với tôi đâu.

Đây, để giờ tôi kể anh em nghe về con em út này của tôi qua những gì tôi trực tiếp cảm nhận được kể từ lần đầu tiên tôi gặp nó. Chuyện mở màn là vầy:

Khi hai dì cháu tôi tới trường con bé học thì đã thấy tụi nhỏ ra cổng chờ phụ huynh cũng kha khá rồi. Dì chỉ tay về cái vị trí mà dì vẫn thường hẹn với nó cho tôi coi, ờ, mà vì gặp lúc đang quá trời học sinh nên phải chờ thêm một chập thì con bé mới ra tới chỗ hẹn. Chu cha! Ngay khoảnh khắc đầu tiên khi tôi nhận ra nó là đứa có đuôi tóc thắt bím, lưng đeo chiếc cặp hình con quỷ chuột Jerry và tay đang cầm nón để quạt lia lịa, tôi đã có ấn tượng khá đặc biệt với nó rồi nghe mấy ông. Con bé kháu khỉnh thực sự! Nó giống dượng tôi nhiều á. Cái mặt nó sáng sủa mà thanh tú lắm nghen; mắt thì vừa to vừa tròn, cái mỏ.. À không, cái miệng nhỏ nhỏ xinh xinh, chắc chắn là dì không có tô son cho nó đâu nhưng nó vẫn có màu hơi đỏ trông dễ thương thiệt chớ, còn hai má nó thì ửng hồng lên giữa làn da trắng có lẽ vì trời trưa nắng gắt. Cha ơi! Tôi nói thiệt là..

- Nè! Nãy giờ có nghe dì nói không đó?

- Ủa? Dạ?

- Thiệt tình, ghé cái tai qua đây dì biểu. Giờ mày qua đó gặp nó trước, tự nhận mày là anh Rô của nó, hôm nay mẹ nó mắc công việc rồi nên mày đi rước nó giùm mẹ coi phản ứng nó sao.

À, không ngờ dì cũng có cái máu bày trò kiểu này hen. Được rồi, dì đã có lòng hổng lẽ con lại không đưa nước chấm. Nhân đây, tôi cũng muốn coi thử coi con em út được tiếng là thông minh lanh lẹ này của tôi sẽ phản ứng ra sao với tình huống bất ngờ mà dì sắp dành cho nó, nên cũng nghe lời dì qua đó tìm cách bắt chuyện với nó chơi.

- Hế-lô! Chào em gái.

- Dạ, con chào chú.

Gì? Chú á? Ủa trời ơi trời! Bộ tôi già lắm hay sao mà nó chào tôi bằng chú thiệt luôn kìa?​

 

[Nkimtinh]

Chương 34:​

Xem nội dung ẩn

- Chú kiếm con có chuyện gì hông?

- Không! Đừng! Chú nghe già lắm, kêu anh bằng anh thôi nghen.

- Chứ chú nhiêu tuổi ồi mà chú sợ con kêu chú già?

- Ờ.. Anh mới có mười tám thôi à.

Tôi nói vậy; cái tự nhiên nó trề môi, thoáng nét cười như chế giễu tôi chớ:

- Chú xạo! Chị hai con hai mốt tuổi rồi mà dòm còn trẻ hơn chú luôn ớ chú. Con cam đoan với chú là chú phải nhiều tuổi hơn chị hai con.

Ui trời má ơi!

- Chú cười cái gì dợ? Con nói đúng rồi đúng hông? Đó! Biết ngay chú xạo con mà.

Ư hừm, nó làm tôi muốn nín cười cũng không được nữa. Có cái, mới chạm mặt nhau mà cứ kêu anh mày bằng chú là anh hổng có ưng rồi đó nghe. Nhưng thôi, dù gì em nó cũng chưa biết, thành thử tôi cũng không thể gấp được, lúc ấy mới ngồi xuống theo tư thế giữ thăng bằng trên hai gót chân của tôi để nói chuyện với nó cho dễ.

- Rồi, thì tùy em, thích kêu sao kêu. Ây mà anh biểu, thử dòm mặt anh coi có thấy anh quen không?

Nó hơi chau mày, cũng ngó nghiêng nhìn tôi, xong hình như nó có nhận ra tôi hay sao á?

- Ủa? Từ từ.. Chú là..

Đó, đúng rồi! Ráng lên! Tự nhiên điệu bộ của nó vậy lại làm tôi thấy háo hức chớ. Nếu quả thực nó vẫn nhận ra tôi là anh Rô của nó cho dù chỉ được thấy tôi qua những tấm hình thôi, thì tôi chẳng ngại gì thưởng cho nó cả tủ kem của người bán hàng rong bên kia..

- A! Con nhớ ra rồi!

- Sao sao? Nhận ra anh thiệt hả?

- Dạ. Thì bữa trước con thấy chú cũng nói chuyện giống như vầy với bạn Thy học chung lớp với con á, xong người ta tưởng chú đi dụ dỗ bắt cóc con nít nên mới nhào vô oánh chú một trận tơi bời nè, chú nhớ hông?

Trời mẹ! Tôi không nghĩ nó chơi lầy vậy luôn!

- I hi hi hi! Ai biểu chú hổng quen biết chi mà cũng tới nói chuyện tự nhiên vậy, làm bạn Thy của con sợ quá nên bản mới la lên ớ, chứ con là con hổng sợ nên con hổng có la. Hôm nay chú gặp con là chú hên lắm đó chú.

Thiệt tình con quỷ nhỏ, cái miệng tía lia. Giờ là tôi bắt đầu thấy nể nó rồi đó.

- Cũng gan dạ dữ ha. Nhưng sao em lại không sợ?

- Thì chú dòm thử coi. Ở đây biết bao nhiêu là cô chú lớn tuổi, bên kia kìa, kia nữa, có cả mấy cô của con đang đi ra kìa chú thấy hông, giờ có cho kẹo chú cũng hổng dám làm gì con luôn ớ.

Tía má ơi! Dòm nó nói chuyện mà muốn nhéo má nó một cái ghê!

- Thôi anh biểu, anh hổng có phải cô hồn bất lương đâu, anh cũng hổng có phải cái chú mà em vừa nói đó, chắc em nhớ lầm thôi chứ anh là người quen của em thiệt mà.

Nó lắc đầu lia lịa, còn chu mỏ lên, xong đáp tỉnh queo vầy:

- Con hổng quen biết chú. Chú xạo con.

Hừm, được rồi.

- Hổng ấy giờ vầy đi, để anh chứng minh cho em tin là anh hổng có xạo. Trước tiên.. Ờ, anh biết nhà em có bốn người nè, đúng không?

- Dạ hông.

Ủa? Sao lại không? À rồi rồi, chắc nó tính cả tôi.

- Quên! Anh quên! Là năm người mới đúng!

- Cũng hông luôn.

Gì nữa? Hổng lẽ nó đề phòng tôi nên không muốn để lộ cho tôi biết?

- Thì thôi bỏ qua cái đó đi. Nhưng anh nói thiệt là anh có bà con với mẹ em á, nên anh biết nhà em hiện giờ đang có bốn người, gồm ba mẹ em, chị hai em với em. Anh còn biết tên ở nhà của em là Chép, tên ở lớp là Nga, đúng chưa nè?

A, vậy mà nó im lặng, người hơi ngả về phía sau, còn chau mày dòm tôi bằng ánh mắt dè chừng mới ghê chứ kìa.

- Sao? Có cần anh nói em sinh ngày mấy tháng mấy luôn không?

Lần này nó mới lên tiếng, nhưng là hỏi tôi như tra vấn tôi ớ nghe:

- Chú có biết mẹ con tên gì hông?

Xời!

- Mẹ em tên Huyên.

- Là "Qu uyên Quyên" đúng hông chú?

Á chà! Chẳng biết nó đã học tới vần này chưa hay nó hiểu biết sớm mà giờ còn tính gài để thử tôi? Được đó!

- Không. "H uyên Huyên", là H chứ không phải Qu.

Xong nó lại im lặng, hình như có hơi hoang mang rồi kìa.

- Vậy ba con thì sao?

- Trường.

- Chị hai con nữa?

- Nguyệt. Ở nhà kêu là Bống.

- Chú còn biết ai nữa hông?

À.

- Có. Em còn một người anh nuôi nữa, ảnh là con út của dượng tư Hưng với dì tư Thơ, đúng chưa?

- Anh nuôi con tên gì hở chú?

- Khánh, ở nhà kêu là Rô. Và anh chính là cái anh Rô đó đây nè.

Tôi trả lời tới cỡ này rồi á, mà nó vẫn đề phòng tôi mới mắc cười thiệt chứ mấy ông.

- Chú nói xạo! Anh Rô của con hổng có xấu trai như vầy.

Má ơi! Thiệt tôi cũng đến cạn lời với nó luôn.

- Anh nói thiệt mà. Anh mới ở Quảng Ninh về tối hôm kia thôi.. Ủa quên, tối hôm qua chứ lộn. Tại vì sáng nay mẹ mắc công việc nên nhờ anh đi rước em giùm mẹ á.

- Vậy chú có số điện thoại của mẹ con hông? Chú gọi cho mẹ con đi rồi đưa con nói chuyện.

Khiếp quá con bé này! Nó như vầy thì đố ai mà dụ dỗ bắt cóc được nó luôn đó. Rồi, thì gọi. Tôi liền lấy điện thoại ra để gọi cho dì. Nhưng mà trời mẹ, dì tắt máy luôn mới ghê.

- Ây da, không được rồi, anh gọi không được.

Làm nó càng nghi kỵ tôi hơn mới rầu chớ.

- Chú xạo con chắc luôn!

- Không! Anh nói thiệt mà! Dì ơi!

Thiệt tình! Kiểu vầy chắc tôi phải kêu dì ra quá. Để coi, nãy tôi có thấy dì đứng lánh ở bên khu nghĩa địa, nhưng khi ra tìm thì không biết dì trốn đâu mất tiêu rồi, làm tôi phải quay lại tiếp tục nghĩ cách thuyết phục nó tin tôi là anh Rô của nó. Ư mà nó vẫn không chịu.

-.. Anh nói thiệt á! Anh đúng là anh Rô nè! Bảy năm trước anh ra Hà Nội học, hồi đó mẹ mới sinh em thôi, em có chút xíu nên chưa biết; chứ anh thân với nhà em lắm, tới nỗi mà ở nhà có chuyện gì là mẹ với chị hai em cũng đều kể anh nghe hết trơn.

- Vậy chú nói con nghe coi ở nhà mẹ con thương ai nhất?

Nữa! Mệt với con bé này ghê!

- Mẹ em thương em nhất, đúng chưa?

- Hổng phải. Mẹ con thương ba nhất.

Ủa trời? Vậy á hả?

- Thôi, hỏi lại anh câu khác đi! Lần này anh sẽ trả lời đúng cho coi.

- Vậy chị hai con thương ai nhất?

À, cái này tôi biết! Bởi vì dượng rất là chiều quỷ em tôi trong khi dì thì hoàn toàn ngược lại, cho nên câu trả lời chắc chắn phải là dượng rồi.

- Ba em đúng không?

- Trật luôn. Chị hai con thương nhất anh Rô của con.

Ôi mèn ơi! Nó trả lời như vầy sao tôi đỡ nổi?

- Thôi được rồi, anh thua rồi đó. Nhưng mà nè, nếu chưa tin thì qua đây anh chỉ cho coi có đúng anh đi con Honda của ba em tới rước em không? Đi! Qua đây!

Tôi kêu nó đi theo tôi; nhưng nó không chịu, nhất quyết đứng ở đó để ngó nghiêng nhìn con xe của dượng tôi mà tôi đang tính chỉ cho nó; làm tôi phải nổ máy rồi lái xe tới trước mặt nó cho nó coi. Lần này nó có vẻ hơi dao động rồi, nhưng vẫn chưa chịu lên xe cho tôi chở. Cuối cùng tôi buộc phải gọi điện thoại cho dì lần nữa để cầu cứu dì, và hên là lần này dì chịu ra mặt để giúp tôi. Má ơi khiếp quá! Mãi tới bây giờ nó mới chịu ngồi lên xe cho tôi chở về luôn đó mấy ông.

-.. Thiệt chớ con cũng nể nó lắm luôn ớ dì! Kiểu vầy ai mà dụ dỗ bắt cóc nó cho nổi!

- Đó mày tin chưa? Vậy mà con chị nó hồi lớp 3 còn mém nữa đi theo cái thằng âm binh đó chỉ vì hai cây cà-rem ớ nghe.

- Dạ, đúng khó đỡ thiệt. Nhưng mà dì nè, con bé nó vẫn chưa có chịu kêu con bằng anh đâu, cứ kêu bằng chú không kìa.

- Út kêu anh đi con. Anh Rô của út về thăm út đó, kêu anh đi cho anh khỏi buồn.

- Nhưng sao con hổng thấy giống.

- À! Chắc tại anh Rô đang đeo mắt kiếng nên út hổng có nhận ra đó mà.

- Ờ ha! Dì không nói là con cũng không có để ý luôn. Mà bé Chép ngồi giữa nhớ ôm anh cho chắc nghen, giờ anh đi nè.

Thế là trên đường về, tôi cố tìm cớ để bắt chuyện hỏi thăm nó; nhưng nó tỏ ra không muốn đáp lời tôi, mà nãy tôi bảo nó ôm tôi để ngồi cho vững thì nó cũng không chịu. Con bé coi bộ khó tính dữ nè, ờ, mai mốt lớn khó tính chắc luôn!

Thành thử ra, thái độ dè chừng của nó ít nhiều khiến tôi có hơi nản thiệt, nên tôi bắt đầu có suy nghĩ là sẽ không cố gắng làm thân với nó nữa, để nó khỏi sợ mà càng giữ khoảng cách với tôi hơn. Nhưng khi nghe dì kể lại sau đó, tôi mới biết sự thực không hề như tôi nghĩ. Té ra nó đã bị cả nhà trêu một lần rồi, cho nên nó ghi nhớ, nó không có vội tin.

Khởi đầu của chuyện này là vì chị hai nó thường xuyên kể về tôi cho nó, mà kể như kiểu truyện cổ tích cho nó nghe mới sợ chứ mấy ông; nên trong đầu nó nghiễm nhiên mặc định tôi là người anh rất tuyệt vời: Vừa gan dạ, vừa đẹp trai, vừa học giỏi, lại rất cưng chiều em gái, ý là trần đời có mười cái tốt thì đã hết chín cái gom vào tôi. Bởi vậy nó rất mong tôi sẽ sớm trở về để nó được thử cảm giác làm em gái của tôi giống như chị hai nó đã từng trong những năm tháng tôi còn ở nhà dì dượng.

Thế rồi, vì muốn bày trò chọc ghẹo nó, chị hai nó mới kêu thằng Khoai nhà chú thím tôi qua chơi, đóng giả làm anh Rô của nó đi xa quê lâu ngày về lại. Nó tin thiệt chớ, lần đó nó tin thiệt, tin một cách dễ dàng; nên nó mới xin thằng Khoai đòi cho nó cái hộp kẹo sô-cô-la hình đồng tiền vàng mà hồi Tết ông bà nội lì xì cho hai chị em nhưng đã bị chị hai nó ngang ngược bá đạo giành hết phần luôn. Ờ, xong cái.. Hơ! Tôi còn lạ gì cái thằng Khoai nhà chú thím tôi nữa, nó sợ con quỷ em tôi một phép! Gì chứ chỉ cần quỷ em tôi nó lườm một cái thôi là thằng Khoai nó "tắt điện" luôn rồi, vậy nên chuyện mới bại lộ.

Kể từ đó là con bé nó ghim, nó không có dễ tin lời chị hai nó nữa, cũng không dễ tin khi có ai bảo với nó rằng anh Rô của nó đã về nhà thăm nó. Thành ra báo hại tôi hôm nay phải chật vật tìm cách thuyết phục nó suốt nửa buổi mà nó vẫn không chịu tin cho, thậm chí lúc đó có dì đứng ra bảo chứng cho tôi thì cũng chỉ đủ để nó chịu lên xe về nhà, chứ ngay khi vừa mở cửa bước vào nhà là nó đòi tôi tháo mắt kính ra và ngồi yên một chỗ cho nó đi lấy hình chụp của tôi để đối chiếu á. Tía má ơi! Thiệt tình cái con bé này, không biết ai dạy bảo cho nó mà nó..

- Được rồi út ơi! Mẹ nói thiệt mà hổng tin hả? Lần này là mẹ hổng có gạt con đâu!​

 

[Nkimtinh]

Chương 35:​

Xem nội dung ẩn

- Thôi kệ nó đi dì, cứ phải để nó tin rồi thì con mới ở đây được với nó á. Chứ không nó lại đòi đuổi con đi để giữ phòng cho anh Rô của nó nữa thì căng lắm luôn.

- Ờ! Đúng sợ với nó thiệt ớ mày. Vậy thôi hai anh em ở đó đi, để dì đi nấu cơm đã hén.

- Dạ. Lát nó chịu nhận con rồi con xuống phụ với dì nghen.

Chập hồi, con bé nó cũng từ phòng của dì dượng quay ra. Nó mang theo một xấp ảnh chụp gia đình hồi tôi còn đi học để so sánh với tôi của hiện tại. Tiện thể giúp nó, tôi mới lựa thử vài tấm gần với tôi của hiện tại nhất cho nó coi. Nhưng trong số này chỉ toàn những tấm khi tôi mới học cấp I cấp II thôi, chí ít phải thời cấp III mới có thể thấy giống được. Đáng tiếc là hồi cấp III của tôi lại không có tấm nào ở đây hết. Tôi nhớ có mấy tấm tôi chụp với quỷ em khi đi chơi Tết nè; của năm lớp 10, 11, cả 12 luôn, năm nào cũng có tấm hai anh em tôi chụp riêng với nhau mà không có dì dượng..

- Sao? Có chịu nhận ra anh chưa hở bà cố nội?

Thiệt chứ nghe tiếng dì vọng lên từ dưới nhà bếp mà tôi cũng thấy mắc cười nữa.

- Đúng con bé này nó kỹ ghê luôn dì nghe. Vẫn chưa tin con đâu ớ kìa.

Bất ngờ lúc ấy, nó kéo tay tôi, kêu tôi lên lầu cùng với nó. Không biết nó còn tính làm cái gì, hoặc là ở trên phòng làm việc của dượng còn thứ gì đó giúp cho nó kiểm chứng thân phận của tôi chăng? À, không phải, té ra là phòng của chị hai nó.

- Anh vô đây cho em coi.

- Ủa? Em coi cái gì ở trong đó?

- Thì anh cứ vô đây đi.

Tôi hơi ngại, bởi vì đây là phòng riêng của quỷ em tôi. Ừ thì biết là đêm qua tôi có vô rồi, nhưng lúc đó tối thui, tôi không thấy gì hết, vả chăng quỷ em nó cho phép tôi; chứ bây giờ, lỡ đâu có gì bất tiện mà tôi tự ý thì không nên lắm.

- Dì ơi! Con vô phòng Bống có được không? Bé Chép nó đòi con vô cho nó coi cái gì á?

- Ời! Cứ vô đi! Đứa khác thì quỷ Bống nó hổng cho đâu chứ riêng mày thì nó cho mà!

Hơ, tự nhiên cảm giác được trao cho cái đặc quyền đó cũng thấy mình có giá ghê chứ bộ.

- Rồi, em tính coi cái gì đâu nói anh nghe?

Con bé nó liền chỉ cho tôi coi một khung hình nhỏ được dán bằng keo hai mặt (loại nổi) lên trên đầu kệ sách chỗ bàn học của chị hai nó, rồi hỏi tôi có biết đó là ai chụp chung với chị hai nó không. Hờ, tất nhiên là tôi rồi. Và bây giờ tôi mới biết, té ra tất cả những tấm mà tôi chụp chung với quỷ em hồi tôi học cấp III đều được nó gom lại để cất hết trên đây như thể đồ riêng của nó..

- Vậy anh có biết mấy tấm hình này chụp ở đâu hông?

- À, biết chứ. Tấm này ở nhà ba anh tức là dượng tư Hưng lấy dì tư Thơ của em nè, còn tấm này chụp ở nhà cậu mợ anh tức là dì ba Loan lấy dượng ba Tuấn của em đó, còn tấm này ở nhà cái anh Thiện mà hồi chị hai kêu qua chơi xong giả làm anh để gạt em đó nhớ không. Ờ, đây, còn tấm này là vườn rau nhà mình nè: Cái cây ổi hồi đó tự nhiên nó ra bông trái mùa, đẹp má ơi, đẹp hơn cây mai ba trồng đằng trước sân nữa. Mà giờ cây ổi đó còn không ta? Anh chưa kịp xuống vườn để coi nên không biết.

- Dạ, nó bị ba chặt để làm xưởng rồi á.

Hời, tiếc dữ bây. Dượng tôi vốn là thợ mộc, hồi đó dượng làm cái xưởng gỗ ở phía bên hông nhà, cũng vì giữ cây ổi đó nên diện tích xưởng mới bị giới hạn. Sau này chắc vì công việc của dượng tiến triển thuận lợi hơn, cần nhiều không gian hơn để cất gỗ nguyên liệu cùng với thành phẩm nên dượng phải chặt bỏ nó để mở rộng xưởng sâu xuống đó.

- Mà giờ sao? Có tin anh đúng là anh Rô chưa? Hay cần kiểm tra thêm cái gì không thì lôi hết ra đây để anh làm luôn một lần cho rảnh nè.

Nó mím môi, làm mặt dễ thương rồi lắc đầu lia lịa, còn cười híp mắt như mắc cỡ vì lỡ nghi ngờ tôi quá đáng chớ. Mèn ơi! Dòm nó mà thấy cưng quá đi! Lúc đó tôi mới xoa đầu, véo mũi nó, nhân tiện giải thích cho nó nghe lý do tôi chưa thể mua quà cho nó là vì tôi không biết nó thích cái gì, nên bây giờ phải hỏi nó để chiều hoặc tối nay tôi sẽ đưa nó đi chơi rồi mua cho nó luôn.

- Dạ, em thích con chuột Jerry nhồi bông á, mà ba mua cho em ồi.

- Vậy em còn thích cái gì nữa không?

- Em còn thích kẹo sô-cô-la, nhưng mẹ kêu em hổng có nên ăn cái đó nhiều, nó hổng tốt, nó sẽ làm mình bị mập như vầy nè, y chang con heo luôn, xấu lắm ớ anh.

Ờ! Thiệt tình!

- Rồi, vậy còn gì nữa? Cứ nói anh nghe, anh chở Chép đi mua nè.

Nó ấn ngón trỏ lên cằm, ngước mặt ra bộ suy nghĩ. Cái điệu này là nó học của chị hai nó chứ ai.

- Dạ hết ời.

- Vậy hả? Hay giờ anh mua cho Chép sô-cô-la hen? Bao lâu rồi Chép chưa ăn sô-cô-la lại?

Nó có vẻ ngập ngừng, hình như đang phân vân cái gì đó.

- Dạ thôi, em hổng ăn sô-cô-la nữa đâu. Hổng ấy anh Rô mua cho em con Jerry nhồi bông bự hơn con kia được hông? Kia kìa.

- Đâu?

À, nó nằm trên giường ngay phía sau lưng tôi. Con chuột Jerry nhồi bông đó chỉ bằng đứa bé sơ sinh chắc là dượng mua cho nó từ lâu rồi, giờ nó lớn hơn nên ôm không còn đã tay như trước. Xời! Chuyện nhỏ!

- Vậy chiều học bài xong anh chở Chép đi mua nghe, còn bây giờ anh em mình xuống phụ mẹ làm cơm đã hén.

- Dạ! Thích anh Rô quá đi!

Nó cười tít mắt, liền chạy ra sau ôm chầm lấy lưng tôi, đòi cõng. Nghĩ thấy hài chớ, hai chị em đúng y chang nhau ở cái trò này. Rồi, thì lên đây.

- Sao? Chịu nhận ra anh chưa?

- Đúng anh Rô thứ thiệt của con rồi mẹ ơi! Hổng có phải hàng nhái như hồi chị hai chơi xấu đi kêu anh Thiện!

- Đó! Mẹ biểu mà hổng nghe! Mày thấy chưa Rô? Nó mong mày về lắm đó! Nhiều khi dì tưởng nó ngóng mày còn hơn con quỷ Bống nữa, đúng bó tay với hai chị em nó luôn.

- Dạ. Phước cho con ghê! Được hai nhỏ em quý quá trời. Để chiều rảnh rảnh con chở em nó đi chơi rồi mua cho nó con thú nhồi bông được không dì ha?

- Ời. Hai anh em cứ đi đi. Mà ăn cơm xong nhớ ngủ trưa xí đã, không thôi chiều là nó ngủ trên xe mày luôn đó.

- Dạ! Ăn thôi ăn thôi!

- Chưa! Cơm đã chín đâu mà đòi ăn? Bày chén ra cho mẹ đi cái đã nè.

Trưa đó, tôi phụ dì nấu cơm, xong thì ba người cùng ăn uống trò chuyện.

Phải công nhận con bé em này nó nói nhiều, chắc cỡ cỡ quỷ em tôi luôn. À, nhưng hai chị em nó hơi khác nhau chút xíu. Bởi quỷ em tôi thì nó vừa kể chuyện lại vừa hỏi những câu hỏi như đánh đố tôi và bắt tôi phải trả lời đúng theo ý nó; còn con bé út này thì nó cũng hỏi nhiều, nhưng là vì nó tò mò, nó muốn biết, nó muốn hiểu những thứ mà nó được nghe được thấy tại sao lại như vậy thôi.

Dòm cái cách nó quan tâm tới câu trả lời, tôi nghĩ nó là đứa thích tư duy, lại ham học hỏi, thành thử dì tôi bảo nó thông minh cũng đúng. Chỉ hơi đáng thương cho nó là.. Dường như ở nhà không ai đủ kiên nhẫn để ngồi giải đáp tất cả những câu hỏi của nó trong suốt bữa ăn, hay mỗi khi nó ngồi coi ti-vi cùng ba mẹ, rồi mỗi tối nó học bài bên cạnh chị hai nó; nên nếu bị mẹ hoặc chị hai ngăn lại, bảo nó đừng có hỏi nữa mà làm cho mẹ và chị hai đau đầu thì nó cũng ngoan ngoãn nghe theo, để rồi nó cứ âm thầm giữ cái nỗi thắc mắc đó mà không biết hỏi ai nữa hết.

Mãi cho tới hôm nay khi tôi về thăm nhà, nó mới đem ra hỏi tôi; lại được tôi nhiệt tình giải đáp tường tận, thế là nó vui lắm. Nó bảo tôi đúng là người anh tuyệt vời giống như lời chị hai nó kể. Và chiều nay sau giấc ngủ trưa, nó muốn tôi lên phòng để dạy cho nó học. Ờ, bây giờ lỡ mang tiếng là người anh tuyệt vời rồi thì phải hết nước hết cái mà chiều nó thôi, giống như hồi xưa tôi vẫn thường hay chiều con quỷ em tôi bất chấp luôn vậy đó.

Ăn cơm xong, tôi tưởng bé Chép sẽ tót lên lầu trước; nhưng không, nó ở lại phụ tôi và dì lau chùi dọn dẹp. Hờ, cứ ngỡ con út thì sẽ được ba mẹ cưng chiều lắm chứ, ai dè nó được dì rèn cho từ rất sớm là phải biết phụ mẹ việc nhà để sau này không có hậu đậu như chị hai. Nó cũng không có tỏ ra khó chịu hay làm nư làm nũng, mà mẹ sai làm cái gì là làm cái đó. Ngoan thiệt chứ giỡn.

- Được rồi, xong hết rồi. Thôi hai anh em lên ngủ trưa đi, nhớ đặt báo thức để dậy đó nghe út.

- Dạ! Con biết ời!

Tôi cũng tính lên ngủ luôn, mà vì cơm dì nấu ngon quá, tôi ăn hơi nhiều, giờ vẫn chưa thể nằm ngay được. Thành thử, nhân khi chờ xuôi bụng, tôi tranh thủ đi lắp cái vòi sen cho phòng tắm trên lầu để chiều còn kịp đưa bé Chép đi chơi.

- Ủa là giờ mày mang lên trển lắp luôn đó hả?

- Dạ. Mà mình có cái khăn nào để lau chùi không dì ha? Con chùi cái khớp nối ở đầu van mở nước á.

- Ời, lên trước đi, dì mang lên đó rồi coi có phụ mày được cái gì hông.

- Dạ.​

 

[Nkimtinh]

Chương 36:​

Xem nội dung ẩn

Nói về cái phòng tắm này, đã từng không ít người thắc mắc: Nhà dì dượng chỉ có bốn người thôi nhưng sao phải lên lầu và cần hai phòng vệ sinh kết hợp nhà tắm chi cho tốn kém, trong khi đất ở quê rất là rộng, hầu như người ta cứ trải đều các phòng ở trệt chứ không ai lên lầu như dì dượng tôi. Thì nguyên nhân bởi vì dượng tôi còn phải chừa mặt bằng để làm xưởng mộc nữa (đã vậy xưởng phải nằm tách biệt với nhà một khoảng rộng chừng năm mét để đề phòng không may cháy xưởng rồi cháy luôn cả nhà hoặc ngược lại) ; cho nên khi xây nhà mới, bắt buộc phải lên lầu để bố trí ba phòng ngủ không bị nối dài như toa xe lửa. Và cái lý do mà hồi đó nhà chỉ có bốn người nhưng có tới hai phòng tắm là vì mỗi dịp hè về, ba chị gái nhà cậu mợ tôi lại ra đây ở chơi suốt ba tháng hè luôn, nên một cái phòng tắm là không thể nào đủ được. Đó là chưa kể.. Tôi không hiểu sao mà chị em con gái mấy nàng lại có sở thích tắm lâu má ơi, mỗi lần đi tắm ít ra cũng nửa tiếng; làm tôi và dượng (cái hồi còn ở nhà gỗ) phải ra ngoài sân giếng tắm trần mỗi ngày luôn kìa.

Tới đầu năm 2001, khi tôi đang gấp rút ôn tập cho kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 thì dì dượng tích cóp đủ tiền để xây nhà mới, là nó cho tới bây giờ nè mấy ông. Kể từ đó thì hai dượng cháu không còn phải ra ngoài sân giếng tắm trần nữa, mà phòng ốc trong nhà cũng rộng rãi thoáng mát hơn, tha hồ cho mỗi dịp hè ba chị gái nhà cậu mợ tôi tới ở chơi cũng hổng phải lo chật chội hay bất tiện cái gì nữa hết.

Trải qua bao dịp hè cùng với bao cái Tết đông vui ấm cúng như vậy, tính ra cũng gần mười một năm rồi, mặc dù kiến trúc bên ngoài của nó không được như những ngôi nhà hiện đại mà ở quê tôi người ta đang chuộng, màu sơn lại cũ kỹ rêu phong; nhưng bên trong vẫn còn sáng bóng và sạch sẽ, khiến cho mình có cảm giác gần giống nhà mới vừa xây lắm nghe. Chắc vì dượng tôi cũng chăm quét sơn lại cho nó, còn ốp gạch men chân tường cao lên tầm vai để dễ lau chùi nên nhìn chung nhà dì dượng vẫn rất chi là ổn. Từ phòng khách, phòng bếp (kết hợp phòng ăn) cho tới phòng ngủ, cả nhà tắm (kết hợp phòng vệ sinh), không nơi nào tôi chê được. Cái này là nhờ tính của dượng sạch sẽ ngăn nắp nè, thêm dì tôi cũng giống dượng tôi luôn; chứ riêng con quỷ em tôi thì tôi không chắc. Nó không may mắn được thừa hưởng cái tính tốt này của dì dượng tôi.

À, nhắc tới tính cách của con quỷ em, tôi lại nhớ vài mẩu chuyện tréo ngoe của hai anh em hồi còn nhỏ.

Nói thiệt thì trong số mấy nét tính cách của nó, tôi chỉ không ưa mỗi cái thói quen ăn ở hơi bầy hầy. Chẳng biết bây giờ có còn giữ tật đó không; chứ hồi xưa nó lầy tới nỗi mà quần áo, mũ nón rồi cặp sách, cả viết tập, luôn cả truyện tranh, nó đi học về là nó quăng bừa hết lên cái giường của nó á, còn bài tập thì nó cũng nằm trườn trên đó để vừa làm vừa ăn vặt (toàn mấy thứ kiểu me xoài cóc ổi mà tôi hái được cho nó) trong khi cái bàn học thì để không, ủa đâu, quên, lộn, cái bàn học của nó cũng bừa bộn truyện tranh với báo Nhi Đồng hết luôn rồi, hổng còn chỗ nào cho nó ngồi học nữa.

Tới hồi mấy ông biết sao không? Tôi chính là cứu tinh của nó, hay chính xác hơn là cái phòng của tôi mới đúng. Đơn giản chỉ vì cái phòng của nó không còn một chỗ trống để tạm gọi là sạch sẽ và rộng rãi cho nó ngủ, nên nó mới qua bên phòng tôi đòi ngủ chung với tôi luôn. Má ơi! Thiệt tôi chỉ biết kêu trời! Báo hại tôi cả đêm phải trải áo mưa để nằm dưới đất, chu cha nó khó ngủ gì đâu. Bởi hồi đó dì dượng vẫn còn đang ở nhà gỗ, nền nhà nó lởm cha lởm chởm những cục đất nổi u lên nên cái lưng tôi không tài nào nằm yên được, đã vậy lại còn bị muỗi cắn nữa chứ. Cuối cùng, sau hai đêm cố gắng chịu đựng, đêm đó tôi đã phải mò trở lại giường có đầy đủ mền chiếu mùng quạt để xin nằm ké với nó ngay trên chính chiếc giường của tôi mới oái oăm ghê.

Mà chưa hết, nó có cái tật xấu khi ngủ là hay gác chân gác tay với hay nói mớ nữa, rồi lâu lâu hứng lên lại làm thêm quả mộng du mà lần đầu tiên tôi vô tình thức giấc nhìn thấy đã tưởng nó bị ma nhập mới "gọi đò" ba hồn bảy vía tôi chớ mấy ông. Thiệt chứ! Rất nhiều đêm nó hành tôi chỉ vì mấy cái tật xấu khi ngủ của nó, nên từ lâu tôi đã mong muốn được ngủ một mình để cứu lại cái giấc ngủ êm đềm bình thường của tôi rồi kìa. Ngặt vì thuở ấy dì dượng còn nghèo, mùa mưa trời se lạnh mà nhà cửa rồi mền chiếu hổng có đủ ấm, nó muốn tôi nằm ôm nó để sưởi ấm cho nó mỗi đêm. Tới mùa nắng cũng vậy, trời nực gần chết trong khi nhà hổng có quạt điện, nó đòi tôi ngủ chung để đêm nào cũng phải cầm quạt tay quạt mát và hát ru hoặc kể chuyện cho nó ngủ.

Về cái vụ ngủ chung này, nó vốn không phải là điều tự ý, mà bởi dì dượng đã sắp xếp từ đầu cho hai đứa tụi tôi.

Nhớ hồi tôi còn học tiểu học, kể từ khi nó được ba tuổi là dì dượng kêu nó qua ngủ với tôi cho rộng chỗ. Giờ nghĩ lại thì thấy hơi kỳ; chứ hồi đó còn nhỏ xíu, có biết ngại ngùng mắc cỡ là cái gì đâu. Suốt năm năm cứ như vậy, hai anh em đêm nào cũng nằm ôm nhau ngủ, hồn nhiên vô tư cho tới khi tôi lên lớp 8 thì dượng làm thêm một phòng nữa để nó tách ra ngủ riêng. Nó không chịu. Nó kêu nó sợ ma. Cuối cùng dượng tôi phải để hai anh em ngủ chung một phòng nhưng khác giường. Được thời gian, nó bầy hầy quá; tôi chịu không nổi, tôi mới xin dượng cho tôi qua ở phòng bên cạnh. Từ đó thì hai anh em ngủ riêng hẳn. Nhưng là trên danh nghĩa thôi, chứ hôm nào dì không vào phòng nó kiểm tra coi nó có để đồ đạc bừa bộn không là y như rằng đêm hôm đó nó lẻn qua phòng tôi ngủ nhờ chỉ vì phòng nó không còn chỗ cho nó ngủ.

Đúng thiệt bó tay.

Nói hổng ấy chớ, nhiều lúc nghĩ lại mà tôi cũng đến sợ với cái tuổi thơ quá ư lầy lội của con quỷ em ngược duyên ngược số này. Giờ tự nhiên thí dụ mà tôi phải lấy nó để báo đáp ơn nghĩa của dì dượng, áp lực công việc rồi nhà cửa con cái, dễ chừng tôi bạc tóc sớm vì mấy cái tật xấu đó của nó lắm luôn.

Nhưng khoan, nói đi cũng phải nói lại, như vậy mới công bằng. Mặc dù con quỷ em này của tôi nó có mấy cái xấu như trên, cũng là đứa chúa ngại việc nhà (tất nhiên nó vẫn phải làm vì dì luôn dùng roi để bắt buộc nó) ; nhưng nó có một điểm tốt mà tôi thấy nể là mỗi khi dì dượng gặp khó khăn, nó liền tỏ ra rất chịu thương chịu khó và sẵn sàng hy sinh những quyền lợi riêng để hỗ trợ hết mình cho dì dượng. Ờ, đáng nể mà cũng đáng khen thiệt.

Cụ thể là như vầy:

Tôi vẫn nhớ ngày xưa sau khi được ở nhà mới của dì dượng gần hai tháng hè, tôi chuyển vô học cấp III trong nội thành và ở nhà cậu mợ, nhờ vậy mới may mắn không phải trải qua những ngày tháng mà quỷ em nó phải vừa ngồi học vừa chịu đựng tiếng ồn do máy cưa máy bào từ dưới xưởng mộc của dượng vọng lên.

Hồi đó còn khó khăn lắm, dượng không thể chuyển máy móc đi đâu làm được hết, bởi không có tiền mướn thêm mặt bằng vì dồn hết vô nhà mới và tậu máy rồi, mà nếu chỉ làm bằng thủ công như trước đây để trả lại không gian yên tĩnh cho quỷ em nó học thì năng suất của dượng không hiệu quả, thu nhập từ đó cũng eo hẹp theo. Nói chung là khó đủ đường. Cuối cùng, quỷ em nó mới chấp nhận hy sinh. Là ban ngày nó sẽ qua nhà mấy đứa bạn ở trong xóm để mượn chỗ học ké, tới tối nó mới học ở trên phòng. Thậm chí có nhiều buổi tối dượng phải làm thêm để kịp xuất hàng cho khách, dượng nói với nó thông cảm cho dượng chạy máy; nó cũng không có kêu ca.

Về sau, việc nó cứ qua nhà trong xóm mượn chỗ học ké như vậy cũng gặp nhiều bất tiện, nó mới phải lang thang ngoài đường, ngoài bờ ruộng, hễ ở đâu có cây lớn che bóng mát là nó mượn chỗ đó để ngồi học. Mà nó học vẫn giỏi nghe, năm nào cũng được bầu làm lớp trưởng hết (đây cũng là lý do nó dễ dàng được bạn bè [nhất là con nhỏ Huyền] cho mượn truyện tranh và báo Nhi Đồng như một cách "hối lộ", chứ nó không dám lấy tiền quà vặt mà dượng giấu dì cho nó để mua mấy món đó đâu). Cứ thế suốt gần ba tháng trời, dượng thấy nó chăm học mà phải chịu thiệt thòi vậy, thương nó quá; nên dượng làm cho nó một cái chòi nhỏ ở tuốt luốt dưới cuối vườn để nó xuống đó ngồi học. Bên trong có bàn ghế đầy đủ, cả giường luôn, đều là dượng tận dụng gỗ dư làm cho nó, nhưng vừa đẹp lại vừa chắc chắn.

Quả thực nghề mộc này, dượng tôi rất có hoa tay, nhờ đó mà dượng làm ăn dần khấm khá và mua được mặt bằng chỗ khác để mở xưởng, lại còn mướn thêm được nhân công phụ việc. Kể từ ấy, xưởng mộc ở nhà được dượng dùng làm kho cất gỗ nguyên liệu cùng với nông sản thô của dì đi thu mua rồi bỏ mối cho người ta thôi, không gian yên tĩnh lại trở về cho quỷ em nó học sau gần năm năm phải lết mông mòn ghế trong cái chòi đó.

Nhưng chưa hết, vừa thoát khỏi tiếng ồn từ máy cưa máy bào của dượng, quỷ em tôi nó phải tiếp tục hy sinh nhiều đêm ngủ ngon giấc để cứu lại sức khỏe cho dì tôi. Nguyên nhân bởi từ khi bé Chép được gần tuổi rưỡi, thể trạng dì tôi sa sút quá, mà con bé lại hay khóc đêm đòi sữa mẹ. Đợt đó dì phải đi viện cấp cứu hơn một tuần liền, quỷ em nó bất đắc dĩ làm vú nuôi cho em nó luôn. Cứ vậy, riết rồi nó cũng quen với vai trò mới. Sau khi dì được đưa về cho người nhà chăm nom bồi dưỡng, quỷ em tôi vẫn lo phần em nó thay dì tôi. Cho tới ngày tựu trường, nó chỉ còn phải trông em nó mỗi đêm thôi, bởi ban ngày nó đi học, tối về lại nằm ru cho em nó ngủ. Và hễ đêm nào em nó khóc quấy đòi sữa, nó lại mò dậy loay hoay pha sữa bình để dỗ cho em nó được no giấc.

-.. Ời. Hồi đó dì cũng thương nó lắm, vất vả khổ cực vì em mà nó hổng có kêu ca cái gì. Thành thử ra có những khi nó làm biếng việc nhà, dì cũng không có nỡ la rầy nó.

- Dạ. Ơi mà giờ nó còn cái tật "bày đồ hàng" trong phòng nữa không dì ha?

- Nó hết rồi đó con. Từ hồi vô trỏng đi học, chắc ở chung với bạn bè, riết cũng tự biết mắc cỡ mà chừa cái tật đó đi thôi.

- À, dạ. Vậy mới tốt đó dì. Để hồi mai mốt nó lấy chồng cũng đỡ mang tiếng với người ta dì hơ.

Rồi không hiểu sao dì lại im lặng và hình như cứ ngồi nhìn tôi một chập, làm tôi đang lo chùi rửa cái van nước mà cũng phân tâm chứ. Chừng mấy giây sau tôi mới nghe dì cười, còn bảo tôi vầy:

- Thì đó, dì cũng biểu với nó rồi đó. Mai mốt muốn lấy chồng thì phải coi lại coi cái nết ăn nết ở của mình chút xíu, chớ để hồi người ta chê. Xong mày biết nó cãi sao hông?

- Dạ, sao dì?​

 

[Nkimtinh]

Chương 37:​

Xem nội dung ẩn

- Ờ, nó kêu là hở, nó hổng cần, nó cũng hổng có sợ thằng nào chê nó hết, vì nó biết trên đời này tất cả những thằng con trai ngoại trừ anh Rô của nó ra, không có thằng nào mà bao dung được mấy cái tật xấu của nó hết trơn hết trọi. Cuối cùng nó kêu nó chỉ cần anh Rô của nó không chê nó là được rồi. Đó mày coi có chịu nổi nó không?

Trời mẹ, giờ mà bảo "không" thì có khác nào đi nói lời từ chối nó với dì đâu chứ.

- Dạ.. Tại con ở với em nó từ nhỏ.. Cái rồi.. Thì riết rồi nó cũng quen á dì.

Dì lại cười, còn đánh nhẹ một cái lên tay tôi.

- Ờ! Mày như vậy, hèn chi nó kêu anh Rô của nó hổng có chê nó là đúng rồi.

Thiệt tình tôi không biết có phải dì đang thăm dò ý tứ của tôi hay không, mà sao dì cứ liên tiếp dùng những câu hỏi kiểu đó làm tôi thấy rất là khó xử. Bởi vậy có lúc tôi chưa kịp nghĩ ra câu trả lời để trì hoãn với dì, dì đã thúc ép tôi khiến tôi bất đắc dĩ phải thừa nhận tôi đúng là người có thể bao dung được gần như tất cả tật xấu của nó, lại còn luôn nhường nhịn và chiều chuộng nó nữa. Thế là dì liền "ngửa bài" với tôi, rằng đó là điều thực tế mà ngay bản thân dì và kể cả dượng, thậm chí ba tôi, cậu mợ tôi, rồi chú thím, ai cũng biết tôi rất yêu thương chiều chuộng nó, cho nên khi nó nói tôi chính là chàng trai phù hợp nhất với nó thì mọi người cũng đồng tình với nó luôn.

- Ủa thiệt ha dì?

- Chứ hổng lẽ dì xạo? Mà cái vụ này là nó công khai chính thức với ba mày, cả cậu mợ mày hết rồi, là nó chỉ thương có mỗi mình mày thôi. Thậm chí ớ, chú thím tư với cô út mày cũng biết rồi đó nghe.

- Dạ. Nhưng mọi người không ai phản đối gì luôn hở dì?

- Ủa? Mắc chi phản đối?

- Dạ thì.. Thì con là con nuôi của dì dượng..

- Mày khùng quá! Liên quan gì cái đó!

- Dạ nhưng mà.. Ý là lỡ mọi người nghĩ con..

- Không! Lỡ cái gì mà lỡ! Chậc! Mày á! Im từ từ, để dì biểu.

Kỳ thực tôi rất muốn tìm một cái cớ để trốn tránh, nhưng dì cứ gạt tay để cắt ngang lời tôi không cho tôi nói luôn.

- Để im dì nói mày nghe cái này nè. Dì dượng nuôi mày hổng có phải là vì cần một đứa con trai, mà dì dượng nuôi mày là vì hoàn cảnh ba mày hồi đó khó khăn quá mày hiểu hông? Với lại ớ, cái này là dì muốn trả ơn ông bà ngoại mày năm xưa cưu mang mấy anh chị em dì nên dì mới thay mẹ mày lo lắng săn sóc cho mày, hen, rồi dượng cũng muốn góp phần báo đáp những người như ba mày đã hy sinh thân thể vì nhiệm vụ quốc tế, mà cũng là nhiệm vụ bảo vệ đất nước mình nữa, hiểu chưa? Bởi vậy đâu có phải chỉ mình dì dượng thôi đâu, mà chú thím mày, cậu mợ mày, rồi cả cô dượng mày nữa, tất cả mọi người ai cũng muốn góp công góp của để nuôi mày ăn học đàng hoàng tử tế hết. Đó! Cho nên mày mang tiếng con nuôi của dì dượng là hình thức nó giống như vậy thôi chứ làm gì có giấy tờ nào xác nhận, thậm chí dì dượng cũng chưa một lần bắt mày phải kêu dì dượng bằng "ba mẹ" nữa kìa, đúng hông? Rồi còn nói về huyết thống thì hai đứa bây cũng đâu có liên quan cái gì đâu. Thành thử ra mọi người không có ai phản đối gì hết ớ.

Má ơi, vậy là coi như tôi mất đi một lý do có thể giúp cho lời từ chối của tôi có sức thuyết phục với dì dượng rồi. Một lý do mà ban sáng khi tôi vừa thoáng nghĩ tới, tôi đã tin nó sẽ hỗ trợ đắc lực cho tôi.

- Sao? Đang nghĩ cái gì đó?

- À, dạ không. Con.. Ý là.. Con không ngờ em nó lại thương con.

Tôi nói vậy, mà dì có vẻ không tin tôi chớ:

- Có thiệt là không ngờ không?

- Dạ, thiệt mà.

Rồi tự nhiên dì tức cười một cái:

- Nhưng dì lại nghĩ là mày phải biết rồi á, ờ. Mày phải biết là nó đã thích mày với thương mày từ hồi mày còn ở nhà rồi chứ không thể không biết được. Tại dì nhớ cái lần mà mày công khai với mọi người là mày thương con bé đó, hen, mày muốn mai mốt mày sẽ được lấy nó làm vợ; cái rồi con em nhà mình nó giận mày nguyên một tháng trời, còn đòi từ mặt mày luôn. Mày biết! Dì cá là mày phải hiểu tại sao nó giận mày, bởi vậy nên mày mới phải mò về đây dỗ nó. Ngặt cái là mày hứa hẹn với nó cái gì để nó hết giận thì dì không biết, chỉ biết cuối cùng mày vẫn đưa nó về.. Ý dì đang nói tới con bé đó đó, là mày vẫn đưa con bé đó về cho nó ăn giỗ mẹ với anh hai mày để rồi hai đứa bây thề thốt chuyện trầu cau..

- Dì dì dì, khoan, khoan đã. Con xin lỗi vì dám ngắt lời dì, nhưng mình đừng nhắc lại chuyện đó nữa được không? Đừng nhắc lại nữa.

- Ủa? Đã bảy năm rồi, chuyện qua lẩu lầu lâu rồi, mày cũng kêu mày quên nó rồi mà sao dì nhắc lại thì mày lại khó chịu?

- Con không muốn nhớ tới nó thôi.

Thiệt tình, lúc nào tôi cũng muốn quên; nhưng hình như mọi người lại cứ thích lôi nó ra để giày vò tâm trí tôi hay sao á? Không riêng dì, con quỷ em, rồi nhỏ Ánh và thằng Hoàng nhà dì hai Phụng bên xóm ba tôi đâu; mà trước đó đã mấy người hỏi tôi rồi. Thời gian tôi còn ở Hà Nội và Quảng Ninh, cô út tôi, con nhỏ em nhà cô dượng, cả ba tôi nữa; lâu lâu lại ẩn ý hỏi tôi có còn vương vấn gì với em không. Thiệt tôi không tài nào hiểu được, tại sao chuyện riêng của tôi mà mọi người lại cứ thích quan tâm một cách thái quá như vậy để làm cái gì chứ? Trong khi..

- Nè, có nghe dì không đó?

- Dạ?

- Tự nhiên cứ ngồi đờ ra, làm không làm, nói cũng không nói. Rồi coi cái mặt kìa, giận dì đó hả?

- Dạ không. Con không có.

- Thiệt hông?

- Dạ, thiệt mà.

- Ời, vậy thôi làm tiếp đi. Mà cho dì xin lỗi nghe. Ừm, dì cũng biết là mày tổn thương rất nhiều, chắc mày còn hận nó nên mày không có muốn nghe nhắc lại. Thôi, dì xin lỗi.

Tôi nghe giọng của dì hơi lạ. Hình như dì buồn cái gì hay sao đó, tôi không biết; nhưng rõ ràng chính dì cũng không vui vì tâm trạng này của tôi luôn.

- Dì ơi! Con không có giận dì đâu.

- Ời. Không sao hết. Cứ làm đi.

Dì đứng dậy rồi bỏ ra ngoài. Dòm thái độ của dì, ít nhiều tôi lại áy náy, chẳng biết dì nghĩ cái gì nữa. Mà thôi, cũng chưa thể bận tâm được. Hiện giờ điều khiến tôi phải lo nhất là việc dì có vẻ đang tỏ ra ủng hộ con quỷ em nó thương tôi, chỉ cần nghe cách dì kể về tình cảm của nó dành cho tôi là tôi cảm thấy đúng thêm được tới tám phần rồi. Đã vậy, lúc tôi nói tôi là con nuôi của dì dượng, dì còn nghiêm giọng bác bỏ với tôi chớ, có khác nào dì đang rất không bằng lòng khi nghe ai đó mượn quan niệm của luân thường đạo lý để ngăn cản hai đứa tôi tới với nhau đâu. Hừm, đúng khó nghĩ ghê chứ bộ.

Và sau khi dì bỏ đi, tôi tưởng dì đã xuống dưới để ngủ trưa hay làm mấy việc lặt vặt khác nhưng không phải. Dì ở ngoài sân thượng để chờ tôi.

Lúc ấy vừa lắp xong vòi sen cho phòng tắm, tôi quay ra ngoài, trèo lên chỗ đặt téc nước để mở khóa van thì thấy dì đang đứng dựa người vào lan can của sân thượng, một tay chống lên thành lan can, kê cằm nhìn xa xăm như đang suy tư điều gì đó. Tôi dòm trời thấy mát dịu, có tảng mây dày đang thong dong cản nắng, chắc dì cũng muốn nán lại trên đây để hóng gió thư giãn thôi. Nghĩ vậy, tôi tính quay vào ngủ trưa nhưng ngay lập tức bị dì gọi ở lại để cùng dì nói chuyện. Dạ rồi, thì con khoan đi ngủ đã. Dì nói, con nghe.

- Ời, giờ dì muốn hỏi mày cái này nè. Mày cứ trả lời chân tình cho dì biết, đừng có ngại.

- Dạ.

- Mày thấy nhà dì dượng sao?

Ủa? Sao là sao mới được chứ? Dì hỏi vậy làm tôi..

- Ý là dì dượng với các em ăn ở với mày sao á?

À.

- Dạ, dì dượng rất là thương con, con cảm giác dì dượng như ba mẹ của con vậy. Còn hai đứa em thì.. Bống cũng thương con luôn, trong khi bé Chép thì quý con. Nói túm lại, nhà dì dượng đối với con rất là tốt, thiệt con mang ơn nhà dì dượng rất nhiều.

Đột nhiên dì cười, nhưng nét cười lại không hề vui như lẽ ra nó phải có:

- Ờ! Mày còn biết được như vậy là dì dượng cám ơn mày rồi đó con.

Rồi chẳng hiểu sao dì không nói thêm nữa, chỉ đứng đó nhìn vẩn vơ xuống những nếp nhà, xuống từng hàng cây, thửa ruộng; làm tôi càng thêm bận lòng suy nghĩ về câu nói đó của dì hơn.

Chừng mấy phút sau tôi mới nghe tiếng dì thở dài. Lúc này dì lại nói với tôi rằng dì thấy nhớ cái ngày xưa xửa xừa xưa thời hai đứa tôi còn nhỏ xíu quá. Hồi đó cuộc sống khó khăn bộn bề, được cái cũng có hai đứa làm động lực. Dì và cả dượng, hai người, ai cũng bảo nhau phải luôn nỗ lực phấn đấu để lo lắng cho tương lai của anh em tôi: Trước mắt là cái ăn, cái mặc, rồi tới con chữ, không thể để cho anh em tôi phải chịu cảnh thiếu thốn. Ư mà thiếu thì vẫn cứ thiếu, nhưng anh em tôi có bao giờ than vãn hay kêu ca cái gì đâu. Chắc cũng vì xung quanh trong xóm, cả bạn bè trên lớp tụi tôi nữa; cuộc sống ở quê nhìn chung không có dư dả, nói thẳng ra là nghèo, hầu như mọi nhà đều như vậy hết (có điều, dượng tôi hẳn vì rất thương quỷ em nên hồi đó vẫn lén dúi tiền làm thêm của dượng cho hai anh em [kỳ thực là cho nó] cuối mỗi tuần lại được ăn quà vặt, mặc kệ những bộ quần áo giày nón của dượng đã bị sờn rách cũ kỹ). Thành thử anh em tôi không có so sánh phân bì, ít nhiều dì dượng cũng đỡ bị áp lực.

-.. Ừa, hồi đó nghèo mà vui chứ bộ. Hai đứa bây cứ vô tư hồn nhiên vậy, suốt ngày chỉ biết ăn, biết chơi với biết học, hổng có biết lo biết nghĩ cái gì hết trơn. Vậy mà hay á chớ.​

 

[Nkimtinh]

Chương 38:​

Xem nội dung ẩn

Thiệt tình, nghe dì nói mà tự nhiên tôi thấy đúng ghê. Quả thực hồi nhỏ còn con nít, chưa biết gì, tâm hồn giống như những bức tranh hay những dòng chữ được viết và được vẽ bằng một đầu que nhỏ lên mặt sân, mặt đường, kể cả mặt ruộng - những nơi mà đám nhóc tụi tôi hằng ngày vẫn tụ tập để bày trò chơi và đùa nghịch với nhau, chỉ cần một trận mưa rào là sẽ xóa tan đi hết, hoặc chăng nếu hình vẽ hay dòng chữ nào khắc hơi sâu thì qua mấy hôm vẫn còn thấy vết hằn lưu lại. Vậy mà sau này lớn lên, tâm hồn sao thích ôm đồm nhiều thứ quá; cái gì cũng lo, cái gì cũng nghĩ, giữ lâu khắc sâu biết bao điều, thậm chí những thứ chưa chắc có liên quan tới mình cũng cứ "Ôm rơm vào bụng"; để rồi tâm trí mình lúc nào cũng bội thực vì quá khứ, hiện tại, vị lai.. Của mình, của cả người khác.

-.. Thì biết là vậy, nhưng không lo cũng đâu có được đâu con. Tại vì mày chưa có lập gia đình, chưa có sinh con nên mày chưa có hiểu. Ở đời này sẽ có rất nhiều cái mày phải ôm đồm, nhiều cái mày phải lo nghĩ giùm cho người khác, những cái mà chừng nào mày cưới vợ sinh con đi rồi mày sẽ được trải nghiệm, để mày thấm thía, mày hiểu cho nỗi lo của dì.

- Dạ.

- Mày biết hông, cái hồi mà dì còn nhỏ, dì cũng vô tư lắm chứ. Nhưng từ ngày dì biết mình phải lập gia đình, phải sinh con, phải chăm lo cho nó là dì không có còn vô tư được nữa. Mãi cho tới bây giờ, chưa khi nào mà dì được phép vô tư. Từ khi hai đứa bây còn nhỏ, dì phải lo lắng từng bữa ăn, giấc ngủ, từng cây viết, cuốn sách hay cuốn tập, cả đôi dép bị hư dì cũng phải lấy dây khâu bao đốt chảy ra nhựa để hàn lại cho tụi bây đi học. Tới khi bây lớn lên, tụi bây không còn vô tư hồn nhiên như cái thời úp tô lên đầu để hớt tóc đó nữa, tụi bây bắt đầu biết lo cho tương lai của tụi bây, học đại học hay học nghề; dì cũng trằn trọc nhiều đêm để tính giúp. Rồi bây cũng nghĩ tới chuyện yêu đương, thương đứa này đứa nọ, tính đường tương lai lâu dài, mỗi đứa rồi cũng phải tìm kiếm cho mình một bến bờ để xây dựng tổ ấm riêng của tụi bây; lúc đó dì lại càng thêm thao thức vì hổng biết bây gặp có đúng người không, bây thương người ta liệu có phải chịu thiệt thòi, liệu bây đã dành tình cảm cho người thực sự xứng đáng. Rất rất nhiều cái mà dì phải lo phải nghĩ, vì hai đứa bây, chứ chẳng phải cho dì. Bởi dì thương hai anh em bây, dì coi hai anh em bây như một phần cuộc sống của dì á, không lo không được, không nghĩ cũng không đành. Mà bây càng lớn thì dì lại càng phải lo nhiều hơn theo cái nỗi niềm của bây. Thành thử ra ớ, công việc, rồi tình duyên của hai anh em bây, không cái nào là dì vô tâm, dì mặc kệ được hết. Công việc thì không nói làm gì, vì tụi bây coi như ổn; nhưng còn tình duyên của hai anh em bây, dì chưa một ngày thôi nghĩ ngợi. Mày thì như vậy đó, giờ dì không có nhắc lại nữa kẻo mày lại giận dì; nhưng lúc nào dì cũng muốn mày được hạnh phúc hết ớ mày có biết hông. Dì mong cái đứa con gái đó nó tới với mày là vì nó thương mày hết lòng hết dạ, đặc biệt là nó chung tình với mày để mày không bao giờ phải đau khổ vì nó. Còn con em nhà mình, dì mong nó gặp được một người có thể làm chỗ dựa vững chắc cho nó, một thằng con trai đáng tin cậy, không này kia thì ít ra cũng phải được như mày, như cảm giác tin tưởng mà lâu nay dì dượng vẫn thấy ở mày mà chưa thể thấy được ở thằng nào khác. Mày có hiểu ý dì không?

Nhìn ánh mắt dì đang hướng về phía tôi, tôi biết là dì đang nhắm tới điều gì ẩn sau những lời nói như gan ruột mà dì vừa tâm sự.

- Dạ. Con hiểu.

- Ừm.

Rồi dì im lặng, nét mặt vẫn còn suy tư, lại ngước nhìn xa xăm phía hàng cau bên kia đang cuộn gió. Mùa này gió đông nam rất thịnh, tầm tháng 3 vẫn đang nắng gắt, nhưng mỗi ngày gió sẽ kéo mây nhiều hơn, để tháng 4 tháng 5 chuẩn bị đón mùa mưa tới. Lúc ấy gió bỗng nổi cơn dữ dội, cuốn qua những hàng cây như muốn tuốt trơ tuốt trụi cả tán lá đi. Tôi thấy bóng mây in rõ trên những đám vườn từ xa đang hối hả kéo lại, chỗ hai dì cháu tôi sắp sửa nắng rồi. Dì khều tay tôi, ra hiệu cho tôi quay vào theo. Chắc dì còn muốn cùng tôi nói chuyện.

Nhưng không phải, dì đi gom quần áo đã phơi khô từ tối hôm qua để mang đi cất. Tôi cũng phụ dì một tay.

Khi này dì lại cười, khoe với tôi mấy chậu kiểng mà dì tự tay chăm sóc đang ra hoa rất đẹp. Dì bảo từ ngày tôi ra Hà Nội tu nghiệp, suốt một tháng trời, quỷ em đêm nào nó cũng ra đây trông về hướng bắc để ngóng tôi, mong tôi sớm trở về với nó. Cái sân thượng này vốn dĩ nằm ở phía sau chứ không ở phía trước như nhiều nhà hiện đại bây giờ, trong khi mặt tiền nhà dì dượng cũng ngoảnh về hướng bắc luôn; thành thử mỗi lần như vậy, quỷ em nó phải trèo lên nóc nhà tắm nơi đặt téc nước để ngóng tôi ở ngoài đó. Dì dượng biết được, thương nó mà không nói nên lời. Lại vì biết tính nó hay mộng mơ, thích điều lãng mạn; dượng mới mua rất nhiều chậu hoa kiểng để đặt trên đây, bao gần hết xung quanh bờ lan can sân thượng, cho tới bên ngoài nhà tắm, cả trên giá kê téc nước cũng được dượng vắt leo mấy dây bìm bìm trổ hoa tím rịm như để tô đẹp thêm cho tình yêu ngây ngô nhưng thủy chung son sắt mà nó dành cho tôi, mặc dù hồi đó nó chỉ mới mười bốn tuổi.

Và không hiểu sao, khi nghe dì kể lại hình ảnh nó một mình lặng lẽ đứng bám tay lên téc nước để trông về phương bắc vào những đêm trăng sáng, tôi bỗng thấy thương nó ghê, ừm.. Thương thiệt!.. Nó làm tôi trong khoảnh khắc như nghe được tiếng lòng đang thổn thức. Tôi thấy cảm động. Tôi chợt hiểu ra nó thương tôi bền bỉ như thế nào, tận khi nó còn là một thiếu nữ (ở cái tuổi mà tâm hồn tôi vẫn đang mải mê đánh đu với những trò nghịch phá cùng lũ bạn, hay từng đêm gối đầu phải nghĩ cách làm sao để ngày mai có thể hái trộm me xoài cóc ổi ở nhà người ta mà vẫn kịp bỏ chạy trước khi bị chó dí).

-.. Ời. Nó cứ lên đó ngóng mày chừng đâu một tháng lận á, cái tự nhiên lần đó nó leo lên mà mém nữa té dập mề luôn kìa. Nó sợ quá, từ đó nó mới thôi.

- Dạ. Con mà biết, con cũng khuyên em nó đừng có làm vậy. Chứ con sợ nó có chuyện gì, cả đời con ân hận lắm luôn.

Rồi dì đang chia quần áo của tôi cho tôi, đột nhiên nhìn tôi, trề môi cười như trêu tôi cái gì đó. Tôi hỏi nhưng dì chỉ lắc đầu mà không trả lời, rồi lo máng mấy bộ quần áo của hai đứa em tôi lên thanh xà di động treo trong hành lang dùng để phơi đồ vào mùa mưa cho bé Chép nó tự lấy.

- Nè, sao cái mặt đần ra vậy?

- Thì tại.. Con không hiểu sao dì cứ cười con.

Nữa! Dì lại cười tiếp kìa.

- Ờ, thì dì không ngờ là mày cũng biết nghĩ cho nó thôi. Ý là mày lo nó té rồi mày hối hận cả đời đó.

- Dạ, cái đó tất nhiên mà dì. Con chỉ vô tâm thôi chứ chưa có tệ tới mức mà vô tình vô nghĩa, biết em nó gặp chuyện cũng không lay động hay xót thương cái gì hết.

Tới đây, có lẽ dì đã lọc và chia quần áo xong rồi, hẳn là dì chuẩn bị mang quần áo của dì dượng xuống lầu nhưng vẫn cố nán lại để nói với tôi ý cuối:

- Rô nè. Dì biết là mày còn độc thân, mày muốn sống vô tư vô tâm cho lòng mày nó được nhẹ gánh; nhưng mày phải biết là trước sau gì mày cũng phải trưởng thành thôi con. Rồi sẽ tới một ngày mày không được phép vô tư tới mức vô tâm như vậy nữa. Bởi nên hôm nay dì mới phải nói cho mày nghe, để mày biết, mày hiểu, là mọi người thương mày, quan tâm mày, lo lắng cho mày ra sao; chứ đừng mặc kệ coi như không thấy, không nghe không biết; đó là kiểu người sống vô ơn, rất tệ bạc. Dì dượng, rồi ba mày, chú thím, cậu mợ, cả cô dượng mày nữa, hổng ai dạy mày làm người như vậy, con nghe.

- Dạ, con nhớ rồi.

- Ừm. Hiện giờ mày chỉ có cái tánh đó là cần phải thay đổi, thay đổi liền đi, để còn kịp lớn mà lấy vợ. Gì chứ ngay như con em nhà mình nè, nó ít tuổi vậy mà nó đã biết quan tâm, biết lo lắng nhiều cái rồi đó. Mày nhớ cái lần mày gặp tai nạn thập tử nhất sinh không? Nó chấp nhận khó khăn thiếu thốn, ăn vật nằm vạ trong viện hơn một tháng để trông nom săn sóc cho mày á, không một lời kêu ca; đó là bởi nó quan tâm lo lắng cho mày, nó mong mày được sống, được lành lặn, được khỏe mạnh. Vậy mà khi mày ra viện, mày bỏ đi không nói với nó lấy một câu, rồi ra Hà Nội cũng không có lấy một lời hỏi thăm nó. Hồi đó mày làm dì giận mày lắm á mày có biết không?

Và ngay khi dì nói ra câu cuối cùng, tôi đã thấy ánh mắt dì rưng rưng ngấn nước có lẽ vì thương cho nỗi thiệt thòi của quỷ em tôi. Cái này quả thực..

- Dạ. Tối qua anh em nói chuyện, con cũng biết con có lỗi á dì. Con thừa nhận là con tệ, con vô tâm với em thiệt.

- Ừm. Biết rồi thì lo mà sửa đi, cũng chuộc lại cái lỗi đó của mình đi. Có nghe chưa?

- Dạ. Con biết. Con sẽ làm. Con hứa là con sẽ bù đắp cho em.

Dì không nói thêm nữa, chỉ nhìn tôi thoáng một ánh mắt như chấp nhận lời cam kết của tôi và muốn chờ coi tôi sẽ làm gì để thực hiện nó, sau đó thì mang số quần áo trên tay xuống lầu. Ánh mắt cùng với lời nói của dì, nó càng khiến tôi phải lo nghĩ hơn. Bởi tôi biết, hành động sửa đổi và chuộc lỗi mà dì đang kỳ vọng ở tôi không đơn thuần chỉ là buổi đi chơi hay một món quà nho nhỏ (những thứ mà khi hai anh em nói chuyện với nhau, tôi vẫn thường hứa hẹn). Dì muốn tôi đền đáp bằng một đám cưới. Hẳn là vậy. Dì muốn tôi phải làm chồng nó, hết lòng yêu thương, chiều chuộng nó để bù đắp những thiệt thòi về thể chất và tinh thần mà nó đã phải chịu hao tổn rất nhiều vì tôi.​

 

[Nkimtinh]

Chương 39:​

Xem nội dung ẩn

Vì cuộc chuyện sẻ chia với dì mà tôi không thể bình tâm ngủ trưa được nữa. Lòng tôi lại bộn bề những lo lắng, là lo cho tương lai của tôi với con quỷ em tôi. Tôi vẫn chưa biết phải định hướng câu chuyện này của hai đứa tôi như thế nào, liệu tôi nên đáp lời của nó và dì hay tiếp tục tìm cách từ chối sao cho thiệt khéo để mối thâm tình giữa tôi và nhà dì dượng không bị đổ vỡ. Quả thực là khó nghĩ cho tôi quá. Tôi cần thêm thời gian, chí ít là.. Thôi từ từ, tôi thấy mệt. Bỗng nhiên tôi thấy hơi đau đầu. Chắc tôi bị căng thẳng, lại còn thiếu ngủ nữa nên cái đầu tôi nó mới đang biểu tình với tôi. Có lẽ giờ tôi phải chợp mắt một lúc, ừm, cho nó bình tâm lại. Chứ cứ như vầy, tới chiều làm sao mà kèm học cho bé Chép và chở nó đi chơi được đây..

Thôi, ngủ lẹ thôi nào..

Khó ngủ cũng phải ráng mà ngủ..

Ui cha! Vậy mà không ngờ tôi ngủ một mạch hơn ba tiếng đồng hồ luôn á chớ. Lúc đó tôi nghe bé Chép nó lay gọi thì tôi mới biết để dậy. Dòm đồng hồ trên điện thoại đã gần 4 rưỡi rồi, má ơi, đã cái cơn thèm ngủ ghê.

- Ủa mà sao em dậy lúc nào không kêu anh luôn?

- Em thấy anh đang ngủ nên em xuống hỏi mẹ á. Xong mẹ biểu cứ để anh ngủ nên em hổng dám kêu.

- Ờ, rồi giờ cũng dám kêu anh rồi nè thấy chưa?

Cái mỏ nó cong cớn, nói lý với tôi vầy:

- Dạ, tại em học xong rồi, em muốn đi chơi mà anh vẫn chưa dậy nên em lại xuống hỏi mẹ ớ. Mẹ biểu em kêu anh dậy đi, ngủ nhiều quá nó mập như con heo, xấu lắm. Em sợ anh xấu như con heo nên em mới phải vô đây kêu anh dậy nè.

Thiệt tình, cái kiểu nói chuyện của nó làm tôi thấy hài gì đâu.

- Ừm, vậy giờ mình đi chơi hén.

- Dạ! Đi anh! Lẹ lên!

Nó kéo tay tôi dậy, hối tôi xuống lầu. Nhưng tôi phải đi rửa mặt cái đã, cho nó tỉnh táo. Chập sau tôi xuống lấy mũ bảo hiểm và chìa khóa xe thì đã thấy nó cầm giúp tôi hai thứ đó để chờ trước sân chỗ dì đang làm cỏ vườn hoa rồi. Con bé đúng vui thiệt.

- Ủa mà dì ơi! Sao dì nhổ luôn mấy dây bìm bịp đó đi vậy? Rồi quỷ em nó có chịu không?

- Không chịu cũng phải chịu. Nghĩ sao? Hồi nó còn ở nhà thì dì cho trồng vì nó còn tự chăm được, chứ giờ nó đi học trong kia miết, tuần chắc về được Chủ nhật, cũng có tuần hổng thèm về luôn, bắt dì mày dọn dẹp oải muốn chết. Đó, để nó bò lên mái hiên, rụng lá vô nhà bay tứ tung luôn kìa thấy hông.

À, cũng đúng. Mặc dù mấy dây bìm bìm đó quỷ em tôi nó thương ơi là thương, nhưng giờ phải phụ thuộc hết vô dì rồi nên tôi cũng không thể xin giữ lại giúp nó được.

Nhớ hồi nhỏ, mỗi lần hai anh em đi khai giảng qua con đường men theo bờ kênh um tùm những dây bìm bìm đang nở rộ, quỷ em nó lại đòi tôi dừng xe cho nó xuống chơi. Nó rất thích hoa bìm bìm, lại chỉ thích mỗi một giống hoa đó. Tôi cũng không hiểu tại sao. Trong khi ở quê tôi có rất nhiều loài hoa được coi là "thượng lưu" như hoa phượng, hoa sen, hoa súng, bông ổi (hoa ngũ sắc), rồi bông bụp (miền ngoài gọi là hoa râm bụt), cả bông giấy, xuyến chi hay cúc vạn thọ nữa.. Còn nhiều lắm, kể đây không xuể.

Tôi có từng hỏi lý do gì làm nó thích hoa bìm bìm khi hai anh em đang trên đường đi khai giảng năm lớp 2 của nó; thì nó chỉ lắc đầu, bảo không biết. Mãi tới sau này, trong lần chở nó đi khai giảng lớp 4, như thường lệ, nó lại đòi tôi thả nó xuống cho nó ngắt theo vài bông để cài lên tóc. Lúc ấy tôi cười giễu cợt và chọc chê nó là đứa xấu xí quê mùa; nó mới nói cho tôi nghe vì đó là bông hoa đầu tiên cũng là duy nhất tôi cài lên đầu nó nhưng không phải ở ngoài đời mà chỉ có trong giấc mơ, giấc mơ ngay trước ngày tôi chở nó đi khai giảng năm lớp 1. Tôi sững người, cứng họng, cảm giác vừa tội lỗi vừa hổ thẹn làm sao. Té ra nó trân quý từng điều nhỏ nhặt tôi dành cho nó, dù chỉ là trong giấc mơ của nó thôi. Vậy mà tôi lại không hề biết để cảm nhận và thấu hiểu được tâm hồn nó đẹp đẽ thanh khiết như thế nào.

Kể từ lần ấy, tôi không bao giờ dám chê cười bất cứ một hành động gì hơi mang vẻ quê mùa của nó nữa. Nếu cảm thấy điều nó làm có phần kỳ cục; tôi sẽ hỏi, là kiên trì hỏi và kiên trì chờ đợi câu trả lời, giống như khi nó đủ lớn để nói cho tôi nghe tại sao nó lại thích hoa bìm bìm đã gắn liền với hình ảnh lý tưởng trong giấc mơ của nó về tôi.

-.. Ời, thì cũng vì mày với dượng mày chiều theo cái sở thích cóc nhái ểnh ương của nó nên giờ mới báo hại dì phải đi dọn dẹp hậu quả cho nó đây nè.

- Dạ, để con phụ dì tiếp hen.

- Thôi được rồi, phụ dì nhiêu đó được rồi. Hai anh em cứ đi chơi đi, dì làm lúc nữa là xong thôi à. Đi đi, không sắp tới giờ cơm rồi đó.

Nhìn mặt bé Chép nó héo queo khi tôi cầm cây cuốc để chuẩn bị làm cỏ, tự nhiên cũng không đành lòng.

- Dạ, vậy hai anh em tụi con đi dì nghen.

- Ừa, đi đi. Ba cái việc nhỏ nhặt không mà, hổng cần áy náy cho dì đâu.

Thế là bé Chép nó cười tít mắt lại, còn nhảy múa biểu diễn để cảm ơn mẹ nó, xong mới lon ton chạy tới chỗ tôi đang quay xe.

- Rồi, tự lên được không? Hay lại muốn anh bồng lên?

- Dạ, hổng ấy anh Rô ngồi xuống đi, cho em leo lên lưng anh Rô rồi em chỉ cho cái này vui lắm.

Gì chứ? Nó lại tính bày cái trò gì nữa đây? Nhưng rồi tôi cũng chiều ý nó, ngồi xuống cõng nó lên lưng, xong nó bảo tôi đứng dậy rồi ngồi lên xe cho nó nương theo cái thế đó để ngồi phía sau tôi một cách dễ dàng. Thiệt tình cái con bé em này, tôi cũng thua cái đầu óc của nó luôn.

-.. À, là ba hay làm vậy chứ gì?

- Dạ. Mỗi lần ba chở em đi học là em lại xin ba cõng em lên xe kiểu này, thích lắm á. Cả ông nội nữa. Chỉ có ba với ông nội làm được thôi, nên em hổng thích mẹ với bà nội chở em đi học xí nào.

- Ờ. Vậy mai anh chở Chép đi học thì có được không?

Nó cười khanh khách, còn ôm cứng lấy người tôi, tung quẫy hai chân như háo hức mong chờ:

- Dạ có! Dạ có! Thích anh Rô quá điii!

- Trờ quơ coi nó nịnh xu anh Rô của nó kìa! Thấy thương anh dữ chưa?

- Thì vậy đó dì! Giờ nó vầy hổng cưng hổng chiều sao được, Chép hơ?

- Dạ! Hi hi hi!

Bởi không nỡ để dì ở nhà một mình buồn, tôi hẹn với con bé là chỉ đi mua cho nó con chuột nhồi bông Jerry thôi, xong hai anh em về phụ mẹ làm cơm tối, chờ ba về rồi cả nhà cùng ăn cho ấm cúng vui vẻ. Nó tỏ ra rất biết nghe lời, bảo sao cũng chịu. Không giống quỷ em tôi hồi nó còn nhỏ, hầu như tôi toàn phải chiều theo ý nó chứ rất hiếm khi mà nó chịu làm theo lời tôi.

Và để khen thưởng cho cái ngoan ngoãn của con em út này, trước khi đưa nó tới cửa hàng thú nhồi bông ở tuốt luốt trong chợ huyện, tôi ghé lại chỗ chiếc xe bán kem ở bên đường cũng đang bán hàng cho khách để mua một cây cho nó cầm nhâm nhi chơi. Nó cảm ơn tôi rối rít, rồi ca ngợi tôi là người anh tốt bụng, vừa vui tính lại vừa dễ gần, cũng hay cười với nó, còn chịu nói chuyện với nó nữa; chứ chẳng như chị hai nó lúc nào cũng la rầy nó, khó chịu với nó, còn hay nổi cộc với nó bất kể là nó chẳng có làm gì để kiếm chuyện với chị hai hết trơn hết trọi. Cho nên nó ước rằng giá như tôi ở nhà luôn và không ra Quảng Ninh nữa, để nó được làm em gái của tôi giống như ngày xưa chị hai nó đã từng; chứ bây giờ nó chán làm em của chị hai nó lắm, nó hổng có thích chị hai ở nhà với nó đâu.

-.. Em nói thiệt đó. Chị hai lúc nào cũng dữ với em hết trơn, nên em sợ chị hai lắm kìa. Mỗi lần chị hai từ trong Sài Gòn về là em rầu thúúúi ruột em luôn. Xong anh Rô biết sao hông, cứ tới cuối tuần là em lại xin ba mẹ cho em qua nội chơi, để chị hai khỏi thấy em rồi kiếm cớ la em nữa ớ.

Chà! Nghe mà thương dữ bây. Có cái..

- Nhưng khoan, từ từ cho anh hỏi. Sao anh nghe mẹ biểu là hồi em còn nhỏ xíu, chị hai đêm nào cũng nằm ôm em để ru cho em ngủ mà. Mẹ còn biểu với anh là chị hai thương em lắm, nên hồi đó chăm em rất là cực nhưng chị hai không có kêu ca gì, còn muốn chăm em thay mẹ để được gần em nữa đó. Có không?

- Dạ có, mẹ cũng kể cho em nghe. Mà hồi trước á, chị hai vẫn còn thương em chứ hổng có dữ với em như bây giờ. Tối nào em cũng ngủ với chị hai hết ớ, xong rồi chị hai vừa gãi lưng cho em, vừa kể chuyện cho em nghe. Mà ớ hở, chị hai kể chuyện hay ơi là hay, nên em mới thích ngủ với chị hai. Nhưng giờ chị hai hết thương em ồi. Chị hai dữ lắm. Em hổng có làm gì nhưng chị hai cũng cứ dữ với em nên em sợ, em hổng thích ngủ với chị hai nữa, cũng hổng thích chơi với chị hai, hổng thích làm em của chị hai luôn.

Thiệt tình, nghe cái giọng của nó mà tôi không có nín cười được mấy ông ơi.

- Ờ, rồi sao tự nhiên bây giờ chị hai lại cứ dữ với em?

- Em hổng biết. Em chỉ nhớ cái hồi em biểu với ba mẹ là em hổng muốn anh Rô lấy chị hai đâu, em hổng thích. Xong tự nhiên từ đó chị hai cứ dữ với em.

Rồi, hiểu. Hèn chi! Đúng mắc cười với con em út này thiệt chớ!

- Ư hừm, mà từ từ anh hỏi nữa nè. Sao Chép lại không muốn anh lấy chị hai?​