Có một quy luật bất thành văn ở thành phố cảng Nam Hải: Gió thổi từ biển vào luôn mang theo hai vị khác nhau.
Ở khu đồi phía Tây, nơi những có những căn biệt thự mái vòm kiểu Pháp ẩn hiện sau những cây thông già và những con đường dốc lát đá bằng phẳng, gió mang vị của những tách trà nhài hun khói, vị của tiền bạc được tích lũy qua nhiều thế hệ, và sự tĩnh lặng đến kiêu kỳ. Nhưng chỉ cần đi xuôi theo con dốc dài hướng về phía Đông, băng qua đại lộ ngăn cách hai thế giới, gió lập tức đổi vị. Nó trở nên thô ráp, nồng nặc mùi muối biển mặn mòi, mùi dầu máy khét lẹt từ những chiếc tàu kéo rỉ sét, và cả vị mồ hôi chát đắng của hàng vạn con người đang vật lộn giành giật từng miếng cơm manh áo dưới lòng bến cảng nghèo.
Thành phố này không có ranh giới vật lý, nhưng lại có những bức tường vô hình dày đặc được xây bằng đẳng cấp, gia thế và cơ hội. Câu chuyện của chúng ta bắt đầu vào một ngày đầu thu năm hai nghìn không trăm hai mươi lăm, khi những đứa trẻ của hai thế giới ấy vẫn còn đứng bên rìa của tuổi trẻ. Chúng chưa hề biết rằng, những lựa chọn tưởng chừng nhỏ bé của ngày hôm nay sẽ gieo xuống những hạt mầm nhân quả vĩ mô, biến đổi hoàn toàn số phận của chúng trong mười năm tới.
Một bên là những kẻ sinh ra đã đứng trên đỉnh dốc, nỗ lực chứng minh bản thân dưới cái bóng khổng lồ của thế hệ đi trước. Một bên là những cánh dã quỳ mọc ngược gió, dùng sự thảo mai, thực dụng và những vết sẹo để bảo vệ chút tôn nghiêm cuối cùng của cuộc đời.
Giảng đường bậc thang của Đại học Kinh tế Quốc tế Nam Hải chiều nay không còn một chỗ trống. Hệ thống điều hòa trung tâm phả ra hơi lạnh dịu nhẹ, lấn át hoàn toàn cái nóng hầm hập của mùa thu miền biển ngoài kia. Ánh đèn halogen màu vàng nhạt rọi thẳng xuống bục thuyết trình, nơi Giang Dao đang đứng.
"Dự án 'Không gian xanh tích hợp Logistics bán lẻ' của chúng tôi không đơn thuần là một mô hình quán cà phê sách. Nó là một mắt xích trong chuỗi dịch vụ trải nghiệm mà tập đoàn Giang Gia sẽ bảo trợ pháp lý và vận hành thử nghiệm." Giang Dao tự tin bấm nút chuyển slide trên chiếc bút điều khiển.
Cô diện một chiếc áo sơ mi lụa trắng đơn giản nhưng đường cắt may vô cùng tinh xảo, phối cùng chiếc quần tây ống đứng màu xám khói. Mái tóc dài uốn gợn sóng nhẹ khẽ lay động theo mỗi nhịp bước đi. Giang Dao sở hữu vẻ đẹp sắc sảo, thanh tao của một cô gái được nuôi dưỡng trong nhung lụa, nhưng đôi mắt cô lại có nét lạnh lùng, nghiêm nghị rất giống cha mình, Giang Lão Đại, người đàn ông quyền lực nhất bến cảng Nam Hải, chủ tịch của tập đoàn logistics và vận tải biển Giang Gia.
Phía dưới hàng ghế danh dự, Lâm Phong khẽ mỉm cười. Anh ngồi thẳng thớm, lịch lãm trong chiếc sơ mi xanh nhạt, thỉnh thoảng cúi xuống ghi chép vào chiếc máy tính bảng. Lâm Phong là con trai duy nhất của một gia đình học phiệt có tiếng ở thành phố, đồng thời là phó chủ nhiệm câu lạc bộ Tài chính của trường. Sự phối hợp ăn ý giữa tư duy quản lý sắc bén của Giang Dao và khả năng hoạch định dòng tiền của Lâm Phong đã giúp họ trở thành "cặp đôi vàng" trong mắt thầy cô và bạn bè.
"Xuất sắc lắm, trò Giang Dao và trò Lâm Phong." vị giáo sư già gật đầu tán thưởng. "Sự chặt chẽ trong cấu trúc tài chính và tính khả thi của chuỗi cung ứng trong đề án này gần như không có kẽ hở đối với quy mô sinh viên."
Giang Dao cúi đầu cảm ơn, bước xuống bục thuyết trình. Lâm Phong lập tức đứng dậy, đón lấy chiếc máy tính bảng từ tay cô và đưa cho cô một chai nước ấm đã được mở nắp sẵn.
"Chúc mừng em, em làm tốt lắm." Lâm Phong dịu dàng nói, ánh mắt tràn ngập vẻ tự hào. "Về bảng dự phòng rủi ro tín dụng của anh làm đêm qua không uổng phí rồi."
"Cảm ơn anh." Giang Dao mỉm cười nhẹ, nhưng hàng chân mày cô vẫn khẽ nhíu lại khi nhìn về phía góc giảng đường.
Ở đó, một người đàn ông trung niên mặc bộ vest đen lịch sự, mái tóc húi cua và ánh mắt sắc lẹm như chim ưng đang đứng lặng lẽ. Đó là Ông Tấn, bác tài xế kiêm quản gia thầm lặng của Giang gia, đồng thời là tai mắt thân tín của cha cô. Sự xuất hiện của Ông Tấn ở đây nghĩa là mọi biểu hiện, mọi điểm số và cả cử chỉ thân mật của cô với Lâm Phong đều sẽ được báo cáo chi tiết về văn phòng của Giang Lão Đại trước khi mặt trời lặn.
"Cha em lại cử bác Tấn đến sao?" Lâm Phong khẽ hỏi, tông giọng trầm xuống đầy e dè. Anh biết rõ, để bước chân vào hào môn Giang gia, sự xuất sắc ở trường học là chưa bao giờ đủ đối với sự khắt khe của Giang Lão Đại.
"Ừ." Giang Dao khẽ thở dài, nhấp một ngụm nước ấm. "Cha nói muốn kiểm tra xem dự án của em có thực sự mang lại giá trị thực tế cho bến cảng không, hay chỉ là những con số nằm trên giấy của những đứa trẻ chưa hiểu sự đời."
Trong khi giảng đường lớn vẫn còn rộn rã tiếng vỗ tay chúc mừng "cặp đôi vàng", thì ở khu vực sâu nhất của thư viện trường, nơi chứa những dãy kệ sắt cao ngất ngưởng đựng tài liệu cũ, Vy Vy đang lầm lũi đẩy một chiếc xe chở đầy sách.
Cô khoác một chiếc áo cardigan len màu xám nhạt đã hơi sờn ở gấu áo. Gương mặt Vy Vy thanh tú, nước da hơi xanh xao vì thiếu ngủ, đôi mắt lá liễu lúc nào cũng cong cong như đang cười, tạo cho người đối diện một cảm giác dịu dàng, ngoan ngoãn và vô hại. Cô khéo léo cúi đầu chào một vị thủ thư già đi ngang qua, giọng nói ngọt ngào, lễ phép: "Cháu chào bác ạ, cháu vừa xếp xong phân khu Luật Kinh tế rồi."
"Tốt lắm, Vy Vy. Cháu lúc nào cũng chăm chỉ." vị thủ thư mỉm cười tán thưởng rồi đi khuất.
Ngay khi bóng vị thủ thư biến mất sau góc rẽ, nụ cười trên môi Vy Vy lập tức biến mất. Đôi mắt dịu dàng của cô trở nên lạnh lùng, sắc sảo một cách đáng sợ. Cô lấy từ trong túi áo ra một chiếc máy tính bỏ túi nhỏ, ngón tay gõ thoăn thoắt lên những phím nhựa đã mòn chữ.
"Hôm nay làm thêm ở thư viện được bốn tiếng là một trăm hai mươi nghìn. Tiền lãi từ sạp cá buổi sáng của mẹ sau khi trừ chi phí vận chuyển là ba trăm lăm mươi nghìn. Còn thiếu đúng ba triệu hai trăm lăm mươi nghìn nữa mới đủ hạn đóng học phí đợt hai, nếu không sẽ bị khóa tài khoản đăng ký môn học kỳ sau."
Vy Vy khẽ cắn môi. Sự nghèo khó dạy cho cô biết rằng, muốn sinh tồn ở cái trường đầy rẫy những kẻ ngậm thìa vàng này, cô phải có một vỏ bọc thật hoàn hảo. Cô đóng vai một nữ sinh nghèo vượt khó, dịu dàng, biết điều, không bao giờ tranh giành cơ hội hay hào quang với bất kỳ ai để nhận được sự đồng cảm và giúp đỡ của thầy cô giáo. Nhưng sâu thẳm bên trong, cô là một kẻ thực dụng và dã tâm. Cô không muốn chỉ dừng lại ở việc kiếm sống qua ngày; cô muốn làm giàu, muốn có thực lực để không một ai có thể dùng tiền đè bẹp gia đình cô.
"Vy Vy! Cậu lại trốn ở đây tính toán sổ nợ đấy à?"
Thanh, cô bạn thân duy nhất của Vy Vy, bất ngờ xuất hiện từ sau kệ sách, trên tay cầm hai hộp sữa đậu nành còn bốc hơi ấm. Thanh là cô gái thẳng thắn, thực tế, đang làm thêm tại một siêu thị bán lẻ lớn ở trung tâm thành phố. Cô là người duy nhất nhìn thấu sự "thảo mai" của Vy Vy, nhưng cũng là người duy nhất hiểu được Vy Vy đã phải gồng gánh những gì để giữ cho gia đình nhỏ của mình không bị sụp đổ.
"Uống đi cho ấm người, bến cảng chiều nay gió lạnh lắm đấy." Thanh đưa hộp sữa cho Vy Vy, tì lưng vào kệ sách sắt. "Này, tớ vừa đi ngang qua giảng đường lớn. Giang Dao và Lâm Phong lại được khen ngợi hết lời đấy. Nhìn họ đúng là sinh ra để dành cho nhau, rực rỡ đến mức chói mắt."
"Hào quang của họ được nuôi bằng tiền của gia tộc, còn chúng ta phải tự mua nến để thắp sáng lối đi, haha" Vy Vy đón lấy hộp sữa, áp lòng bàn tay lạnh ngắt của mình vào vỏ hộp ấm áp, khẽ cười nhạt. "Dự án của họ có hay đến mấy thì cũng chỉ là vẽ ra trên giấy. Những đứa nhà giàu làm gì biết mùi cá tươi sống là như nào. Họ có biết một rổ cá thu từ biển về phải qua bao nhiêu đầu nậu ép giá, bao nhiêu chi phí xăng dầu và luật ngầm bến bãi không?"
"Đúng là chỉ có bà chủ nhỏ của sạp cá chợ đêm mới nghĩ thế." Thanh bật cười, rồi từ trong ba lô lấy ra một cuốn sách cũ dày cộp, bìa da đã sờn rách bốn góc, đặt vào tay Vy Vy. "Đây, cuốn sách 'Luật Doanh Nghiệp và Tái Cấu Trúc Nợ' bản in cũ mà cậu đã nhờ tớ tìm ở mấy tiệm sách nát gần cảng. Tớ thấy cậu cứ gạch chân đỏ lòm cái chương 'Giải thể và chuyển hóa nợ thành cổ phần'. Nghiên cứu cái này làm gì? Định đi cướp công ty người ta à?"
Vy Vy vuốt ve bìa cuốn sách cũ, ánh mắt cô tối lại, ẩn chứa một sự kiên định lạnh lùng: "Thanh à, tớ không định cướp của ai. Nhưng cậu nhìn bến cảng số 3 xem. Gần đây có những tay cò đất và các công ty tài chính đen cứ lởn vởn quanh sạp cá của mẹ tớ và xưởng cơ khí của Chú Ba. Chúng muốn giải tỏa khu đất đó để làm dự án bất động sản. Nếu tớ không hiểu luật, không biết cách biến nợ thành vũ khí, thì một ngày nào đó gia đình tớ sẽ bị chúng ném ra đường mà không có nổi một đồng cắc đền bù."
Thanh nhìn Vy Vy, khẽ thở dài đầy xót xa. Cô biết Vy Vy nói đúng. Ở thành phố cảng này, những kẻ nghèo khổ nếu không tự trang bị cho mình lớp giáp gai sắc nhọn, sẽ nhanh chóng bị dòng chảy của tiền bạc nghiền nát thành tro bụi.
Năm giờ chiều, khi mặt trời bắt đầu chìm dần dưới đường chân trời, nhuộm đỏ rực cả một vùng bến cảng Nam Hải, Vy Vy đạp chiếc xe đạp cũ cọc cạch hướng về phía cảng cá.
Khi cô vừa bước qua ranh giới của khu chợ cá bến cảng số 3, thế giới yên tĩnh của giảng đường đại học hoàn toàn biến mất. Thay vào đó là tiếng xô bồ, ồn ã của hàng trăm tiểu thương, tiếng mặc cả chát chúa, mùi tanh nồng của hải sản tươi sống và mùi bùn đất ẩm ướt của những ngày thủy triều lên.
Mẹ Vy Vy, bà Vy, một người phụ nữ trung niên với gương mặt khắc khổ, mái tóc lốm đốm bạc được búi vội sau đầu, đang lóng ngóng bê một khay đá lạnh lớn để ướp cá. Đầu gối của bà run lên bần bật vì chứng viêm khớp kinh niên mỗi khi gió biển lạnh tràn về.
"Mẹ! Để con làm cho." Vy Vy vội vàng dựng xe đạp, thoăn thoắt xỏ đôi ủng cao su màu xanh, đeo găng tay dày và chạy đến đỡ lấy khay đá từ tay mẹ.
"Vy Vy về rồi đấy à con? Hôm nay học có mệt không? Cứ để mẹ làm nốt cho." bà Vy ái ngại nhìn bàn tay thanh mảnh của con gái đang phải vục vào đống đá lạnh buốt.
"Con không mệt, ở trường toàn ngồi phòng điều hòa thôi mẹ." Vy Vy mỉm cười ngọt ngào, nụ cười dịu dàng tự nhiên nhất mà cô chỉ dành cho mẹ mình. Cô nhanh nhẹn phân loại những con cá thu, cá nục tươi rói vào từng khay gỗ, xếp đặt cực kỳ ngăn nắp để thu hút khách hàng.
Đột nhiên, từ phía xưởng sửa chữa cơ khí tàu thuyền nằm sát vách sạp cá, nơi có tấm biển sắt rỉ sét ghi chữ "Cơ khí Chú Ba", một tiếng động cơ diesel cực lớn gầm rú lên như một con quái thú bị thương, rồi xả ra một làn khói đen kịt, khét lẹt. Tiếng búa nện chan chát vào thép nóng vang lên đều đặn, mạnh mẽ.
Một bóng người cao lớn bước ra từ bóng tối của xưởng cơ khí.
Người đàn ông ấy cao gần một mét chín, bờ vai rộng và dày như một tấm phản gỗ lớn, cánh tay cuồn cuộn những thớ cơ thô ráp bám đầy vết dầu mỡ đen sì. Anh mặc một chiếc áo ba lỗ màu xám đã rách vài lỗ nhỏ ở vai, để lộ làn da bánh mật khỏe khoắn và những vết sẹo bỏng do tia lửa hàn để lại trên cánh tay. Nhưng điều khiến bất kỳ ai nhìn thấy anh lần đầu cũng phải rùng mình sợ hãi chính là gương mặt của anh.
Một vết sẹo dài, lồi lõm, sần sùi chạy dọc từ sát thái dương bên trái, đi qua mí mắt và kéo dài xuống tận xương hàm. Vết sẹo ấy làm co kéo một bên cơ mặt, khiến gương mặt vốn dĩ rất góc cạnh, nam tính của anh trở nên dữ tợn, đáng sợ như một con dã thú bước ra từ bóng đêm tăm tối nhất.
Anh là A Sâm. Người nào ở bến cảng số 3 cũng đều gọi anh bằng cái tên đầy e dè: "Sâm sẹo".
Không ai biết anh từ đâu đến. Chỉ biết năm năm trước, Chú Ba, một cựu thợ máy bến cảng già nua, nghiện rượu nặng nhưng có tay nghề cơ khí bậc thầy, đã nhặt anh về từ một vụ đắm tàu chở hàng. Từ đó, anh trở thành người học trò duy nhất, thầm lặng làm việc trong xưởng cơ khí, gánh vác những công việc nặng nhọc nhất thay cho người sư phụ già yếu. Người ta đồn anh có quá khứ bất hảo, từng đâm thuê chém mướn nên mới có vết sẹo gớm ghiếc ấy. Lũ trẻ con trong chợ chỉ cần thấy bóng dáng cao lớn của anh là khóc thét, còn những tiểu thương khác luôn tìm cách né tránh mỗi khi anh đi qua.
Vy Vy ban đầu cũng không ngoại lệ. Cô luôn giữ khoảng cách an toàn với người đàn ông đáng sợ này. Nhưng sạp cá của mẹ cô nằm ngay cạnh xưởng, nên việc chạm mặt là không thể tránh khỏi.
A Sâm xách một chiếc hộp công cụ bằng sắt nặng trĩu, bước từng bước nặng nề, vững chãi về phía sạp cá của bà Vy. Khi anh đến gần, một làn gió biển thổi qua, mang theo mùi hương rất đặc trưng của anh ập thẳng vào khứu giác của Vy Vy: Đó là một hỗn hợp nồng ấm của mùi muối biển mặn mòi bám trên da thịt, mùi dầu máy khét lẹt của động cơ và mùi mồ hôi nam tính, thô ráp nhưng mang lại một cảm giác vững chãi đến lạ kỳ.
A Sâm dừng lại cách sạp cá ba bước chân. Anh hơi cúi đầu xuống, mái tóc đen cứng hơi xõa che bớt đi phần gương mặt có vết sẹo. Anh biết diện mạo của mình sẽ làm cô gái nhỏ bé đối diện hoảng sợ, nên anh chưa bao giờ nhìn thẳng vào mắt Vy Vy.
Anh đặt một chiếc hộp sắt nhỏ, được dán băng keo chống nước cẩn thận lên chiếc bàn gỗ đựng tiền lẻ của sạp cá.
"Chú Ba gửi.. Cho mẹ cô. Dầu xoa bóp khớp từ tàu viễn dương của Đức mới cập cảng." giọng anh khàn khàn, trầm thấp và cộc lốc như tiếng xích sắt kéo dưới boong tàu.
Bà Vy vội vàng lau tay vào tạp dề, cảm động nói: "Ôi, quý quá! Cảm ơn cậu Sâm, cảm ơn Chú Ba nhé. Cái chân tôi mấy hôm nay đau phát sốt lên được. Để tôi lấy mấy con cá thu tươi nhất gửi cậu mang về nấu cháo cho Chú Ba nhé.."
"Không cần." A Sâm cắt ngang lời bà Vy một cách dứt khoát nhưng không hề có ý thô lỗ. Anh khẽ xoay người, chuẩn bị bước đi.
"Anh Sâm!" Vy Vy đột nhiên gọi giật lại.
A Sâm khựng người. Tấm lưng rộng lớn của anh khẽ cứng đờ dưới lớp áo ba lỗ ẩm ướt mồ hôi. Anh từ từ quay đầu lại, nhưng mắt vẫn cụp xuống, nhìn vào đôi ủng cao su bám đầy vảy cá của cô.
Vy Vy tiến lên một bước, đôi tay nhỏ nhắn giấu sau lưng khẽ siết chặt. Cô mỉm cười nhẹ nhàng, giọng nói trong trẻo như tiếng chuông gió giữa bến cảng xô bồ: "Cảm ơn anh vì lọ dầu. Và.. Cảm ơn anh vì chiếc mái che sạp cá đêm mưa bão tuần trước. Nếu không có anh đóng lại giúp, sạp cá của mẹ con tôi chắc đã bị gió cuốn bay mất rồi."
A Sâm im lặng vài giây. Vết sẹo trên mặt anh khẽ giật nhẹ dưới ánh hoàng hôn đỏ ối. Anh không trả lời, chỉ khẽ gật đầu một cái thật nhẹ, rồi xách hộp công cụ bước đi. Dáng người cao lớn, cô độc của anh nhanh chóng chìm vào làn sương muối dày đặc đang từ khơi xa tràn vào bến cảng, để lại một khoảng lặng đầy suy tư phía sau.
Vy Vy nhìn theo bóng anh khuất dần, rồi cúi xuống nhìn chiếc hộp sắt nhỏ bọc băng keo cẩn thận. Lòng cô khẽ dấy lên một cảm xúc kỳ lạ, nhẹ nhàng nhưng vững chãi, giống như một làn gió mát lành thổi qua bến cảng nóng hầm hập giữa trưa hè. Ở nơi bến cảng đầy rẫy những toan tính sinh tồn này, cô bỗng nhận ra, đôi khi sự bảo vệ chân thành nhất lại đến từ những kẻ có diện mạo đáng sợ nhất.