Trần Hữu Thung (1923 - 1999) là nhà thơ nổi tiếng xứ Nghệ. Ông quê ở Diễn Châu, Nghệ An - mảnh đất quanh năm nắng gió, hạn hán mất mùa, lũ bão.

Năm 1944, Trần Hữu Thung tham gia mặt trận Việt Minh. Nhận thức được vai trò của người nghệ sĩ trước thời đại, ông sáng tác thơ để tuyên truyền, cổ vũ Cách mạng.

Trần Hữu Thung có phong cách thơ độc đáo: Giản dị, đậm chất dân gian. Thơ ông dễ thuộc, dễ nhớ, cứ chân chất, mộc mạc như tấm tình người dân quê.


Trần Hữu Thung không viết về mình nhiều, "cái tôi" cá nhân trong thơ rất ít, ông không quan tâm nhiều đến cảm xúc "trữ tình riêng tư" - không mấy khi bộc lộ chuyện vui buồn cá nhân. Thơ ông là tiếng nói hướng về quần chúng. Ông viết thơ trước hết để phục vụ cách mạng và kháng chiến: Ca ngợi chiến thắng, ca ngợi nhân dân trong chiến đấu. Nên vui buồn trong thơ ông cũng là vui buồn của nhân dân, của đất nước. Tình cảm, cảm xúc cá nhân đã nhường chỗ cho tình cảm lớn lao dành cho nhân dân, đất nước.

Trang thơ này gồm các bài thơ hay của Trần Hữu Thung:

Anh vẫn hành quân

Em hát nữa đi

Đón tin hòa bình

Khó ngủ

Không đề

Sen quê Bác

Không đề 1

Không đề 5

Không đề 11

Không đề 17

Thăm lúa

Lời của cây

Em hát nữa đi

Giữa bãi cỏ xanh
Gió chiều lộng mát
Trên lưng bò em hát
Những lời ca hoà bình...
Em phất ngọn cờ xinh
Gài ngang vào cổ áo
Cờ thắm mái tóc xanh
Em mải nhìn đôi sáo
Đang ríu rít trên cành...


Em ơi, lòng anh
Tủi mừng một nhịp
Xưa anh lứa tuổi em
Anh không được hát
Xưa anh lứa tuối em
Không được cầm cờ

Ngắm em bây giờ
Lòng anh man mác
Trên môi em hát
Trong lòng anh say
Ruộng vườn ta đây
Lá cờ ta đó
Con chim, ngọn gió
Của anh em mình
Tiếng hát hoà bình
Chúng ta đặt lấy

Em hát nữa đi
Anh phải về hội nghị
Ngày mai em nhỉ
Trên cánh đồng này
Ngang qua anh thấy
Em lái máy cày

Nguồn: SGK Tập đọc lớp 4, tập 1, NXB Giáo dục, 1958

Đón tin hòa bình

Này con, loa gọi bốn bề
Ra đình cùng mẹ ta nghe tin này
Thật vàng trăm lạng cầm tay
Không bằng được một tin này con ơi
Cầm vàng còn sợ vàng rơi
Tin này nắm được đời đời ấm no
Cầm vàng còn nghĩ ai cho
Tin này tạc dạ bác Hồ tóc sương
Gian lao mấy chục năm trường
Gian lao tranh đấu dẫn đường cho dân
Tin này là nghĩa tương thân
Liên Xô, Trung Quốc ân cần giúp ta
Tin này công mẹ, công cha
Công anh, công chị, công bà con chung
Công bao chiến sĩ anh hùng
Đổ bao nhiêu giọt máu hồng mới nên
Thật cầm trăm lạng vàng nguyên
Không vui, không sướng bằng tin hoà bình


Nguồn: Sách giáo khoa Tập đọc lớp 4, tập 1, NXB Giáo dục, 1958

Khó ngủ

Trằn trọc hoài chẳng ngủ
Lòng ngổn ngang lo buồn
Nhổm dậy ngồi thương mẹ
Thắp đèn lại nhớ con
Bên bình minh mặt bể
Bên bóng tà hoàng hôn
Mình cũng đầu nắng xế
Gió chiều se mây dồn...

Ánh ngày dang cánh vỗ
Đỉnh đại ngàn chon von
Niềm riêng đầy thương nhớ
Những băn khoăn bồn chồn
Thơ những dòng viết dở
Đời nắng mưa vẫn còn...

Ôi khuya càng thêm vắng
Đầu phên thưa gió luồn
Đành pha ấm trà đặc
Ngồi thức trắng đêm luôn


11-2995
Nguồn: Tuyển tập Trần Hữu Thung, NXB Nghệ An, 1997

Không đề

Em hãy dừng đây mộng ảo huyền
Có đò đưa đón nắng trong đêm
Âm dương từ buổi đàn trôi hướng
Phách lạc ngoài khơi tình đảo điên

Mùa xưa quán lạnh ánh xiêm tan
Hoà hợp giai nhân ngấn lệ tàn
Đã hẹn cùng ai chờ kiếp trước
Sông dài che lấp mộng thời gian

Trao tay sầu hận mờ năm tháng
Xa ngái vườn xanh quạnh bóng nàng
Thu trước còn in lần ngọc vỡ
Tình xưa đưa vọng phút tà dương

Say mê một sớm động lòng thương
Cô gái chiều xuân tựa áo hường
Có phải hôm nay rồi cách biệt
Xa vời sương tuyết lạnh quê hương.

Sen quê Bác

Nắng toả đường sen, cây toả xanh
Chim bay chuyền cánh, hót chuyền cành
Gặp mùa sen nở ao quê Bác
Ôi sáng tháng Năm, sáng mát lành

Sen giữa lòng ao, sát mặt đường
Có sen ao bỗng hoá thành gương
Ríu ran đàn cháu quanh soi bóng
Hương trẻ, hương sen, quyện mến thương

Sen đẹp soi mình mặt gương ao
Gợi về một thuở đọng ca dao
Sen từng nhắc nhở người trong, đục
Bông trắng, lá xanh, hương ngọt ngào

Bông sen đẹp nhất hồ Đồng Tháp
Ai đã nâng niu kính tặng Người
Từ độ Thành Sen chung đất nước
Toả khắp nhân gian, mọi cuộc đời

Sáng nay cháu lại về quê nội
Bác ơi! Sen cũng nở trắng ngần
Nắng hè sao lắm bâng khuâng nhớ
Bát ngát đất trời, bát ngát xuân...


Nguồn: Tuyển tập Trần Hữu Thung, NXB Nghệ An, 1997

Không đề 1

Tình em thức anh dậy
Hay dậy vì nhớ em
Pháo giặc câu phía ấy
Xé đỏ góc trời đêm

Trời mưa hầm có lở
Em cứ nhớ đắp thêm
Nhớ em thường thế đó
Tỉnh dậy nhiều trong đêm

Nguồn: Tuyển tập Trần Hữu Thung, NXB Nghệ An, 1997

Thăm lúa

Mặt trời càng lên tỏ
Bông lúa chín thêm vàng
Sương treo đầu ngọn gió
Sương lại càng long lanh.

Bay vút tận trời xanh
Chiền chiện cao cùng hót
Tiếng chim nghe thánh thót
Văng vẳng khắp cánh đồng.


Đứng chống cuộc em trông
Em thấy lòng khấp khởi
Bởi vì em nhớ lại
Một buổi sớm mai ri

Anh tình nguyện ra đi
Chiền chiện cao cùng hót
Lúa cũng vừa sẫm hột
Em tiễn anh lên đường
Chiếc xắc mây anh mang

Em nách mo cơm nếp
Lúa níu anh trật dép
Anh cúi sửa vội vàng
Vượt cánh đồng tắt ngang

Đến bờ ni anh bảo
"Ruộng mình quên cày xáo
Nên lúa chín không đều
Nhớ lấy để mùa sau
Nhà cố làm cho tốt"

Xa xa nghe tiếng hát
Anh thấy rộn trong lòng
Sắp đến chỗ người dông
Anh bảo em ngoái lại

Cam ba lần ra trái
Bưởi ba lần ra hoa
Anh bước chân đi ra
Từ ngày đầu phòng ngự

Bước qua kì cầm cự
Anh có gửi lời về
Cầm thư anh mân mê
Bụng em giừ phấp phới

Anh đang mùa thắng lợi
Lúa em cũng chín rồi
Lúa tốt lắm anh ơi
Giải thi đua em giật

Xoè bàn tay bấm đốt
Tính cũng bốn năm ròng
Ai cũng bảo đừng mong
Riêng em thì vẫn nhớ

Chuối đầu vườn đã lổ
Cam đầu ngõ đã vàng
Em nhớ ruộng nhớ vườn
Không nhớ anh răng được

Mùa sau kề mùa trước
Em vác cuốc thăm đồng
Lúa sây hạt nặng bông
Thấy vui vẻ trong lòng
Em mong ngày chiến thắng.


1-1-1950

Không đề (bài 5)

Quên nhau thật khó lắm mà

Nhớ nhau cứ vậy như là ngày đêm

Ngày ơi nắng trải ngang thềm

Đêm ơi chênh chếch nửa rèm vầng trăng

Em ơi phải thú thực rằng

Quên nhau khó lắm chi bằng nhớ nhau

Nguồn: Tuyển tập Trần Hữu Thung, NXB Nghệ An, 1997

Không đề (bài 11)

Người trồng cây không một lời dặn lại

Chỉ có tán xanh bóng tỏa lưng đồi

Hoa trái với chuyền cành chim hót

Có trưa này, ta ghé nghỉ, thế thôi!

Không đề (bài 17)

Tiếng chim gì nghe lạ

Sáng nay hót quanh nhà

Mà bâng khuâng trong dạ

Mừng gần cùng nhớ xa?

Vội ra thềm nghe ngóng

Thấy nắng xuân chan hòa

Mới hay lòng náo nức

Chứ nào có chim ca!