[Lâm Thiên Nguyệt]

Khoảng Trống Sau Những Vầng Sáng Đô Thành

Thể loại: Tản văn

Thiên Nguyệt​

Trong nhịp sống hối hả của hiện đại, khi những tòa nhà chọc trời vươn mình kiêu hãnh như muốn chạm tới tận mây xanh và ánh đèn neon rực rỡ không bao giờ tắt trên những đại lộ thênh thang, con người ta bỗng thấy mình nhỏ bé và đơn độc đến lạ thường. Khái niệm về sự xa xăm, vắng lặng và tĩnh mịch tưởng chừng như là một điều xa xỉ, một miền ký ức đã bị vùi lấp dưới những tầng âm thanh chát chúa của động cơ và tiếng còi xe. Thế nhưng, nếu ta đủ kiên nhẫn để lắng nghe nhịp thở của chính mình, ta sẽ nhận ra rằng sự tĩnh mịch không nằm ở nơi rừng sâu núi thẳm, mà nó tồn tại ngay giữa lòng phố thị sầm uất, như một dòng chảy ngầm êm đềm dưới lớp vỏ bọc ồn ã của cuộc đời.

Sự phồn hoa là gì? Đó là những buổi chiều tan tầm, dòng người ngược xuôi như những con thoi dệt nên tấm thảm đầy màu sắc nhưng cũng đầy mệt mỏi trên mặt đường nhựa nóng bỏng. Đó là những trung tâm thương mại lấp lánh gương kính, nơi mùi nước hoa đắt tiền trộn lẫn với tiếng nhạc sôi động, tạo nên một bầu không khí náo nhiệt đến nghẹt thở. Phồn hoa mang đến sự tiện nghi, những cơ hội đổi đời và cả những ảo vọng về một hạnh phúc được đong đếm bằng vật chất. Nhưng chính trong cái rực rỡ ấy, tâm hồn con người lại dễ rơi vào trạng thái trống rỗng nhất. Khi mọi thứ xung quanh đều quá nhanh, quá sáng và quá ồn, ta vô tình đánh mất khả năng giao tiếp với chính bản ngã của mình.

Sự tĩnh lặng không phải là sự cô độc đáng sợ. Nó là một trạng thái của tâm thức, nơi ta cho phép mình tách rời khỏi những xô bồ ngoại cảnh để trở về với sự tĩnh lặng nội tại. Giữa chốn đô hội, ta có thể tìm thấy điều đó trong một góc quán cà phê cũ nằm sâu trong con hẻm nhỏ, nơi tiếng máy pha cà phê rì rầm và mùi hạt rang thơm nồng giúp ta quên đi dòng xe cộ đang kẹt cứng ngoài kia. Nó có thể là khoảnh khắc đứng trên ban công một tòa chung cư cao tầng vào lúc ba giờ sáng, nhìn xuống thành phố đang ngủ yên dưới những ánh đèn đường vàng vọt, khi đó chỉ còn ta với bầu trời đêm bao la và những suy nghĩ không đầu không cuối.

Có một nghịch lý rằng, càng ở nơi đông đúc, người ta càng khao khát sự tĩnh lặng. Sự tĩnh mịch giữa lòng đô thị mang một sắc thái rất riêng. Nó không phải là cái im lìm của nghĩa địa hay sự vắng lặng của sa mạc, mà là sự im lặng đầy sức sống. Đó là khi bạn ngồi trên một băng ghế đá công viên, nhìn những đứa trẻ chạy nhảy và những người già tập dưỡng sinh, nhưng tâm trí bạn lại đang trôi dạt về một miền ký ức xa xăm nào đó, nơi có những cánh đồng lúa xanh rì hay tiếng sóng vỗ rì rào của đại dương. Khi đó, không gian xung quanh dẫu có náo nhiệt đến đâu cũng chỉ đóng vai trò như một phông nền mờ nhạt, nhường chỗ cho thế giới bên trong bừng sáng.

Sự tĩnh tại giúp ta nhìn nhận lại giá trị của thời gian. Trong guồng quay hối hả của công việc và những mối quan hệ xã giao, chúng ta thường coi thời gian là một thứ tài nguyên cần phải khai thác triệt để, phải lấp đầy bằng những hoạt động có ích. Nhưng khi tìm thấy sự tĩnh mịch, ta học được cách để thời gian trôi đi một cách tự nhiên. Một buổi chiều ngồi ngắm những hạt mưa rơi trên cửa kính văn phòng, không điện thoại, không thông báo tin nhắn, không những toan tính thiệt hơn, đó chính là lúc ta đang tận hưởng sự tĩnh lặng quý giá. Nó giống như một quãng nghỉ trong một bản nhạc dài, tuy không có âm thanh nhưng lại là phần quan trọng nhất để tạo nên nhịp điệu và cảm xúc cho toàn bộ tác phẩm.

Người ta thường sợ sự tĩnh lặng vì họ sợ phải đối mặt với chính mình. Trong bóng tối của sự im lặng, những nỗi sợ hãi, những hối tiếc và cả những vết thương lòng chưa lành lặn thường có cơ hội trỗi dậy. Chốn phồn hoa với ánh sáng và âm thanh chính là một lớp mặt nạ hoàn hảo để con người ta trốn tránh sự thật ấy. Chúng ta vùi đầu vào những bữa tiệc, những buổi mua sắm vô độ hay những cuộc trò chuyện vô thưởng vô phạt chỉ để không phải nghe thấy tiếng lòng mình đang kêu cứu. Tuy nhiên, sự vắng lặng không phải là kẻ thù, nó là một người thầy nghiêm khắc nhưng bao dung. Chỉ khi dám bước vào vùng không gian tĩnh lặng đó, ta mới có thể chữa lành những tổn thương và tìm thấy sức mạnh để tiếp tục bước đi giữa cuộc đời đầy biến động này.

Hãy tưởng tượng một buổi sáng cuối tuần, khi thành phố vẫn còn đang ngái ngủ. Bạn thức dậy sớm, pha một ấm trà ngon và ngồi bên cửa sổ. Ánh nắng đầu ngày mỏng manh như tơ lụa trải dài trên những mái nhà, len lỏi qua những kẽ lá của hàng cây ven đường. Không có tiếng còi xe, không có tiếng người la hét, chỉ có tiếng chim sẻ ríu rít tìm mồi và tiếng gió thổi nhẹ nhàng qua màn cửa. Trong khoảnh khắc ấy, sự tĩnh lặng hiện hữu rõ ràng đến mức bạn có thể chạm tay vào được. Bạn cảm thấy mình như một phần của vũ trụ, hòa quyện vào thiên nhiên và vạn vật. Mọi lo âu về tiền bạc, danh vọng hay những tị hiềm thường nhật bỗng chốc trở nên nhẹ bẫng như khói mây. Đó chính là sự thanh thản mà chốn phồn hoa không bao giờ có thể mua được bằng tiền.

Sự yên tĩnh còn là khả năng giữ cho tâm mình bất biến giữa dòng đời vạn biến. Một người biết tận hưởng sự tĩnh lặng sẽ không dễ dàng bị cuốn theo những trào lưu nhất thời, không bị lung lay bởi những lời khen chê của thế gian. Họ như một hòn đảo nhỏ giữa đại dương, dẫu sóng to gió lớn đến đâu thì phần lõi bên trong vẫn luôn vững chãi. Giữa chốn phồn hoa, nếu ta giữ được sự tĩnh lặng trong lòng, ta sẽ nhìn cuộc đời bằng ánh mắt thấu đáo và bao dung hơn. Ta nhận ra rằng đằng sau vẻ hào nhoáng của những bộ quần áo đắt tiền hay những chiếc xe sang trọng, ai cũng có những nỗi niềm riêng, những gánh nặng cần sẻ chia và những khát khao được yêu thương.

Nhưng để tìm thấy sự tĩnh tại giữa chốn náo nhiệt không phải là điều dễ dàng. Nó đòi hỏi một sự nỗ lực tự thân và một bản lĩnh văn hóa nhất định. Chúng ta cần học cách từ chối những cám dỗ phù phiếm, học cách nói không với những cuộc vui không cần thiết và học cách dành thời gian cho chính mình. Đôi khi, chỉ cần mười phút ngồi quan sát hơi thở mỗi ngày, hay một chuyến đi dạo ngắn trong công viên cũng đủ để tái tạo lại nguồn năng lượng đã mất. Sự tĩnh lặng không phải là sự xa rời thực tế, mà là cách để ta thâm nhập sâu hơn vào thực tế, để nhìn thấy những vẻ đẹp giản đơn và chân thực mà thường ngày ta đã vô tình lướt qua.

Thành phố càng hiện đại, con người càng có xu hướng tìm về với những giá trị xưa cũ, với thiên nhiên và sự tĩnh lặng. Điều này giải thích tại sao những quán trà đạo, những tiệm sách cũ hay những không gian nghệ thuật tối giản lại ngày càng thu hút giới trẻ. Họ đang đi tìm sự vắng lặng để cân bằng lại cuộc sống quá đỗi ồn ào của mình. Giữa những khối bê tông khô khốc, một mầm xanh vươn lên từ kẽ gạch cũng mang trong mình vẻ đẹp của sự sống bền bỉ. Một nụ cười hiền hậu của bà cụ bán hàng rong hay ánh mắt trong veo của một đứa trẻ cũng có thể mang lại cho ta sự bình yên kỳ lạ.

Cuộc sống phồn hoa giống như một con sông lớn đang chảy cuồn cuộn, cuốn phăng đi tất cả những gì nằm trên đường đi của nó. Còn sự tĩnh lặng là những hốc đá nhỏ ven bờ, nơi dòng nước trở nên êm đềm và tĩnh lặng hơn. Chúng ta không thể ngăn dòng sông ngừng chảy, nhưng chúng ta hoàn toàn có thể chọn cho mình một hốc đá để nghỉ ngơi, để soi bóng mình xuống nước và để cảm nhận sự tồn tại của chính mình một cách rõ nét nhất. Sự tĩnh lặng không làm ta yếu mềm đi, mà ngược lại, nó rèn luyện cho ta một nội tâm mạnh mẽ và sáng suốt.

Khi ta đã thực sự chạm vào được chính tâm thức của ta, ta sẽ thấy yêu chốn phồn hoa này hơn. Ta không còn nhìn nó như một nơi đầy rẫy những cạm bẫy hay sự giả dối, mà nhìn nó như một mảnh đất màu mỡ nơi những số phận đan xen vào nhau, tạo nên một bức tranh nhân sinh đầy sống động. Phồn hoa và tĩnh lặng không phải là hai thái cực đối lập, mà là hai mặt của một đồng xu. Không có phồn hoa, ta sẽ không thấy được giá trị của sự tĩnh lặng. Và nếu không có tĩnh lặng, ta sẽ sớm bị thiêu rụi bởi ngọn lửa của sự náo nhiệt và lòng tham.

Có đôi lúc, tôi tự hỏi liệu sự tĩnh mịch có phải là một hình thức của sự tự do? Tự do khỏi những định kiến, tự do khỏi những áp lực của xã hội và tự do để được là chính mình mà không cần phải diễn bất cứ vai diễn nào. Giữa chốn phồn hoa, khi mọi người đều đang mải mê phô diễn những gì tốt đẹp nhất của mình, việc dám sống thật với sự tĩnh lặng của bản thân là một hành động dũng cảm. Nó cho thấy ta không còn cần đến sự công nhận của người khác để cảm thấy hạnh phúc, bởi hạnh phúc ấy đã được nuôi dưỡng từ sâu thẳm bên trong bằng những khoảnh khắc tĩnh lặng quý giá.

Mùa sang mùa, năm tiếp năm, thành phố sẽ còn thay đổi nhiều hơn nữa. Những tòa nhà cũ sẽ bị phá bỏ để nhường chỗ cho những công trình hiện đại hơn, những công nghệ mới sẽ thay thế những thói quen cũ. Nhưng nhu cầu về sự yên tĩnh của tâm hồn thì vẫn mãi vẹn nguyên. Nó là một phần bản chất của chúng ta, một tiếng gọi từ nguồn cội mà dù có đi xa đến đâu, ta cũng vẫn muốn quay về. Giữa lòng phố thị phồn hoa, sự tĩnh lặng vẫn đứng đó, kiên nhẫn và lặng lẽ, như một người bạn cũ luôn sẵn sàng mở rộng vòng tay đón đợi ta sau những ngày dài mệt mỏi.

Mỗi khi cảm thấy quá tải trước áp lực của cuộc sống, tôi thường chọn cách đi bộ một mình qua những khu phố cổ vào lúc hoàng hôn. Đó là lúc ranh giới giữa ngày và đêm trở nên mờ nhạt, khi những ánh đèn đường đầu tiên bắt đầu thức dậy và những âm thanh của ban ngày dần lắng xuống. Trong không gian nửa tối nửa sáng ấy, sự vắng lặng hiện ra một cách đầy mê hoặc. Tôi lắng nghe tiếng bước chân mình trên vỉa hè, cảm nhận hơi lạnh của gió mùa thu mơn man trên da thịt và ngắm nhìn những gương mặt xa lạ đi ngang qua. Mỗi người là một thế giới riêng, một câu chuyện riêng, và tất cả chúng ta đều đang cùng nhau chia sẻ cái không gian tĩnh lặng rộng lớn này của thành phố.

Đừng bao giờ coi thường sức mạnh của một khoảng trống. Trong khoảng trống khác biệt ấy, những ý tưởng sáng tạo nhất thường nảy sinh, những quyết định quan trọng nhất thường được đưa ra và những cảm xúc chân thành nhất thường được cảm nhận. Đó là nơi ta gạt bỏ những nhiễu loạn của thế giới bên ngoài để tập trung vào những gì cốt lõi nhất. Một người biết sống tĩnh lặng sẽ là một người có trí tuệ sâu sắc và một trái tim giàu lòng trắc ẩn. Bởi khi ta đã thấu hiểu sự cô đơn của chính mình, ta cũng sẽ dễ dàng thấu hiểu và sẻ chia với nỗi đau cũng như niềm vui của người khác.

Phồn hoa đôi khi là một liều thuốc gây nghiện. Nó khiến ta luôn muốn nhiều hơn, nhanh hơn và rực rỡ hơn. Nhưng tĩnh lặng lại là liều thuốc giải độc, giúp ta thanh lọc tâm hồn và tìm lại sự cân bằng. Nếu cuộc đời là một cuộc chạy đua dài dằng dặc, thì sự tĩnh mịch chính là những trạm dừng chân tiếp nước, nơi ta có thể hồi sức và nhìn lại quãng đường mình đã đi qua. Không có những trạm dừng ấy, ta sẽ sớm kiệt sức và gục ngã trước khi đến được đích.

Sự vắng lặng không phải là sự chối bỏ cuộc sống, mà là cách để ta sống một cách tỉnh thức hơn. Giữa dòng đời xuôi ngược, nếu ta có một nơi để quay về trong tâm tưởng, một miền tĩnh mịch để trú ngụ, ta sẽ không bao giờ bị lạc lối. Sự phồn hoa sẽ không còn là gánh nặng, mà trở thành chất liệu để ta tôi luyện bản lĩnh và lòng kiên nhẫn. Sự tĩnh lặng sẽ là nguồn cảm hứng vô tận để ta sáng tạo và yêu thương.

Mỗi ngày trôi qua là một cơ hội để ta khám phá thêm về bản thân mình và thế giới xung quanh. Đừng để sự náo nhiệt của phố thị làm chai sạn đi những cảm xúc tinh tế của bạn. Hãy giữ cho tâm hồn mình luôn nhạy cảm với sự tĩnh lặng, với những điều nhỏ nhặt và với vẻ đẹp của sự tĩnh mịch. Khi đó, dù bạn ở bất cứ đâu, dù xung quanh có phồn hoa đến mức nào, bạn vẫn sẽ tìm thấy sự bình yên và thanh thản trong tâm hồn mình.

Thành phố vẫn chuyển động, dòng người vẫn ngược xuôi, và những ánh đèn rực rỡ vẫn tiếp tục dệt nên bức tranh phồn hoa lộng lẫy. Nhưng trong sâu thẳm mỗi chúng ta, những khoảng trống diệu kỳ nhưng đúng lúc ấy vẫn luôn tồn tại, như một lời nhắc nhở nhẹ nhàng về bản chất chân thật của cuộc sống. Hãy cứ bước đi giữa chốn phồn hoa với một trái tim tĩnh lặng, bạn sẽ thấy cuộc đời này kỳ diệu biết bao. Sự tĩnh mịch không làm ta tách biệt khỏi thế giới, mà nó giúp ta kết nối với thế giới một cách sâu sắc và ý nghĩa hơn.