Chương 1: Chuyến xe đêm ra Hà Nội
Mùi dầu diesel quyện với mùi nước mắm cốt.
Đó là thứ mùi đầu tiên xộc thẳng vào mũi tao khi đứng ở bến xe Hà Tĩnh lúc mười giờ đêm. Không phải mùi lúa chín hay hương bưởi như mấy bài văn mẫu tao hay chém gió hồi cấp ba. Đời thực nó khét lẹt và nồng nặc hơn nhiều.
Bến xe ồn như cái chợ vỡ. Tiếng lơ xe hét vào mặt khách, tiếng còi xe máy, tiếng chửi thề của mấy lão xe ôm tranh khách. Tao đứng nép vào cây cột mốc, tay giữ khư khư cái balo đựng laptop – tài sản lớn nhất đời tao tính đến lúc này, còn chân thì kẹp chặt cái túi du lịch to sụ mà mẹ tao đã nhét cả thế giới vào đấy.
"Cu An, cầm lấy cái này."
Mẹ tao dúi vào tay tao một bọc ni lông nóng hổi. Tao nhăn mặt:
"Cái chi đây mẹ? Lên xe người ta cấm ăn uống lung tung."
"Trứng gà luộc. Mẹ mới vớt. Lên đó đói thì lôi ra mà ăn. Với cả.. Cầm lấy mấy đồng này dắt lưng, lên đấy cái chi cũng đắt đỏ."
Mẹ nhét vội tờ năm trăm ngàn vào túi quần bò của tao, cái quần tao mới mua ngoài chợ huyện để "diện" đi Thủ đô. Tao nhìn mẹ. Tóc bà rối bời vì gió, cái áo khoác nắng cũ mèm. Tự nhiên tao thấy ngượng. Ngượng vì mình 18 tuổi đầu rồi mà đi xa vẫn như thằng trẻ con đi mẫu giáo, ngượng vì xung quanh người ta nhìn vào.
"Thôi mẹ về đi. Xe chạy bây chừ." Tao gạt tay mẹ, quay mặt đi chỗ khác. Tao không dám nhìn lâu, sợ cái cảm giác cay cay ở sống mũi nó phản bội lại cái vẻ bất cần tao đang cố gồng.
"Nhớ gọi về nghe con."
Tiếng mẹ lọt thỏm giữa tiếng quát của thằng lơ xe: "Hà Nội, Mỹ Đình, Giáp Bát lên lẹ lên lẹ! Còn hai chỗ cuối thôi bà con ơi!"
Tao leo lên xe. Cái xe giường nằm "chất lượng cao" mà cái biển quảng cáo vẽ rồng vẽ phượng, thực tế bên trong như cái hộp cá mòi gắn đèn led xanh đỏ tím vàng nhức cả mắt. Mùi điều hòa lạnh ngắt trộn với mùi tất chân của hơn bốn chục con người tạo thành một thứ hương vị đặc trưng mà tao thề là đéo ai muốn ngửi lần thứ hai.
"Vé A4, tầng dưới, cuối xe." Thằng lơ xe vỗ bẹt vào vai tao, chỉ xuống cái hầm tối om phía dưới.
Tao lách qua cái hành lang bé tí, va phải mông một bà cô đang loay hoay xếp hành lý, lầm bầm xin lỗi rồi chui tọt vào cái "tổ kén" của mình. Gọi là giường nằm cho sang mồm, chứ thực ra là cái ghế bọc da giả, dốc ngược ra sau. Chân tao dài, duỗi ra là đụng ngay cái vách ngăn nhựa cứng ngắc, co vào thì vướng.
Bên cạnh tao là một ông chú bụng phệ, vừa đặt lưng xuống đã ngáy như kéo gỗ. Cái túi đồ khô của lão – chắc là cá mực hay tôm khô gì đó – bốc mùi tanh nồng, lấn sang cả phần giường tao. Tao định mở mồm nhắc, nhưng nhìn cái hình xăm con rồng xanh lét trên bắp tay lão, tao lại im re, kéo cái chăn mỏng dính đắp lên tận cằm.
Xe bắt đầu lăn bánh.
Đèn trong xe tắt ngấm, chỉ còn lại mấy dây led xanh lè chạy dọc trần xe như phim kinh dị. Bác tài bắt đầu bật cái playlist bất hủ của mình.
"Đắp mộ cuộc tình.. Chuyện tình đôi ta như thuyền xa bến đỗ.."
Tiếng hát của Đan Nguyên vang lên, sầu thảm vkl. Tao cắm tai nghe, định bật nhạc rap cho nó "chất", nhưng rồi lại thôi. Cái không khí này, cái mùi này, tự nhiên nghe rap nó chối tỉ. Tao tháo tai nghe, nằm trân trân nhìn lên trần xe, nghe tiếng ngáy của ông chú bên cạnh hòa nhịp với tiếng "Đắp mộ cuộc tình".
Xe chạy qua những cột đèn đường vàng vọt. Hà Tĩnh lùi lại phía sau. Tao nhắm mắt, cố dỗ mình ngủ nhưng đầu óc cứ nhảy múa lung tung.
Sáng mai là tao ở Hà Nội rồi.
Hà Nội trong đầu tao là những tòa nhà chọc trời, là Hồ Gươm lung linh, là gái xinh đi đầy đường như trên Facebook. Nhưng lúc này, nằm co quắp trên cái xe khách rung bần bật, tao chỉ thấy sợ. Sợ cái cảm giác mình sắp bị ném vào một cái máy xay sinh tố khổng lồ.
Nửa đêm, xe dừng ở một quán cơm tù đâu đó mạn Thanh Hóa. Đèn bật sáng trưng làm tao chói mắt. Mọi người lục đục xuống đi vệ sinh, ăn uống. Tao nằm im. Không dám xuống vì sợ mất chỗ, sợ mất đồ, và quan trọng là trong túi cũng chả dư dả gì để vào mấy quán cơm chặt chém này. Tao sờ tay vào túi áo khoác, bọc trứng gà mẹ đưa lúc nãy vẫn còn ấm.
Tao bóc một quả. Mùi trứng luộc giữa đêm khuya thanh vắng, trên cái xe đầy mùi người, tự nhiên thấy nó ngon lạ lùng. Tao ăn ngấu nghiến, nghẹn thì uống ngụm nước lọc mang theo.
Ăn xong, tao lại nằm xuống. Lần này thì ngủ được một chút, chập chờn. Trong mơ, tao thấy mình bị lạc ở một ngã tư đường đông nghịt, xe cộ cứ lao vun vút mà không ai dừng lại. Tao hét lên nhưng không ai nghe thấy, tiếng tao bị nuốt chửng bởi tiếng còi xe.
"Dậy! Dậy! Đến Pháp Vân rồi!"
Tiếng thằng lơ xe đập bôm bốp vào thành giường làm tao giật bắn mình tỉnh dậy. Trời còn tối đen như mực. Đồng hồ chỉ 4 giờ 30 sáng.
Tao vơ vội cái balo, xách túi đồ, lảo đảo bước xuống xe.
Hà Nội đón tao bằng một cơn gió lạnh buốt và bầu trời xám xịt. Đường cao tốc trên cao chạy dài tít tắp, đèn cao áp vàng vọt hắt xuống mặt đường loang loáng nước.
Vừa đặt chân xuống đất, chưa kịp định thần xem mình đang đứng ở chỗ nào của cái bản đồ hình chữ S này, thì một đám người đã lao tới vây lấy tao.
"Xe ôm không em?"
"Về đâu em ơi, Giáp Bát hay Mỹ Đình?"
"Taxi giá rẻ đây, lên xe đi luôn!"
Họ kéo tay, giật đồ, mồm liến thoắng. Tao hoảng, ôm chặt cái balo trước ngực, lắc đầu nguầy nguậy rồi lùi lại. Cái cảm giác mình như miếng thịt tươi vừa bị ném vào chuồng thú dữ.
Tao lách qua đám người đó, đi bộ ra một góc khuất dưới chân cầu vượt. Gió thốc vào mặt tỉnh cả ngủ. Xung quanh, dòng người vẫn hối hả. Những chiếc xe tải chở hàng chạy ầm ầm làm rung chuyển cả mặt đất dưới chân.
Tao rút điện thoại ra. Màn hình sáng lên tin nhắn của mẹ gửi từ lúc nào: "Đến nơi nhắn mẹ yên tâm."
Tao nhìn dòng tin nhắn, ngón tay cái lơ lửng trên bàn phím nhưng không bấm trả lời. Nhắn gì bây giờ? "Con đến rồi, con sợ vkl"? Hay "Hà Nội đẹp lắm mẹ ơi"?
Tao tắt màn hình, đút điện thoại vào túi. Móc bao Thăng Long mềm ra, châm một điếu. Khói thuốc bay lên, tan loãng vào cái không khí đặc quánh hơi sương và bụi mịn của thủ đô.
Phía xa, bầu trời bắt đầu ửng lên một màu đỏ quạch. Ngày đầu tiên của tao ở Hà Nội bắt đầu, theo cái cách chả giống phim ảnh chút nào.
Tao đứng đó, rít một hơi thuốc dài, nhìn dòng xe cộ bắt đầu đông dần lên, tự hỏi không biết trong cái đám hỗn độn kia, có chỗ nào dành cho tao không. Hay tao cũng chỉ là một hạt bụi, bay lung tung rồi bị cuốn vào gầm xe tải lúc nào không hay.
Dưới chân, túi trứng gà mẹ đưa vẫn còn hai quả chưa ăn.
Chương 2: Cuốc xe ôm 50 nghìn và bài học đầu đời
Điếu Thăng Long cháy đến đầu lọc, nóng ran ngón tay.
Tao dụi nó xuống nền đất ẩm ướt đầy vết dầu loang, di di mũi giày cho tắt hẳn. Khói hết, cái lạnh của buổi sớm Hà Nội lại ùa về, luồn qua lớp áo khoác mỏng tang, ngấm vào da thịt. Đứng mãi ở cái gầm cầu này cũng không phải cách. Người ta bắt đầu đi lại nhiều hơn, ai cũng nhìn tao với cái vẻ dò xét, đề phòng.
Tao kéo cái túi du lịch lên, tiếng bánh xe nhựa lọc cọc trên mặt đường lồi lõm nghe chối tai vãi chưởng. Vừa lết ra khỏi bóng tối của gầm cầu được vài bước, một chiếc Dream tàu cũ nát vồ tới.
Không phải đám cò mồi hung hãn lúc nãy. Lão này già, gầy đét, mặc cái áo khoác bộ đội bạc phếch, mũ bảo hiểm treo lủng lẳng ở khuỷu tay. Cái xe của lão yếm vỡ một mảng to tướng, buộc chằng chịt bằng dây chun đen.
"Về đâu cu? Mở hàng cho chú cuốc đầu ngày." Giọng lão khàn đặc, phả ra mùi thuốc lào nặng trịch.
Tao dừng lại, chỉnh cái balo laptop trên vai cho đỡ mỏi:
"Cầu Giấy chú ơi."
"Cầu Giấy đoạn nào?"
"Ngõ 165." Tao đọc địa chỉ ghi trong tin nhắn thằng bạn.
Lão nheo mắt tính toán gì đó trong đầu, rồi phán:
"Xa đấy. Chạy từ đây về đấy phải mười mấy cây. Bảy chục."
Tao nhớ lời thằng bạn dặn trước khi đi: * "Mặc cả xuống một nửa rồi nhích dần lên, đừng có tin bố con thằng nào" *. Tao nuốt nước bọt, cố tỏ ra mình sành sỏi, dù cái giọng Hà Tĩnh đặc sệt đã tố cáo tao là thằng nhà quê mới lên tỉnh:
"Bốn chục thôi chú.
Sinh viên nghèo lấy đâu ra tiền."
Lão già cười khẩy, lắc đầu quầy quậy:
"Bốn chục không đủ tiền xăng. Thôi, sáng sớm mở hàng lấy may cho chú, năm chục. Lên đi, không tí nữa tắc đường vỡ mặt."
Tao chần chừ một giây. Năm chục ngàn. Ở quê ăn sáng được ba bữa phở bò. Nhưng nhìn cái balo nặng trịch và con đường lạ hoắc trước mặt, tao tặc lưỡi.
"Được rồi. Năm chục. Chở tận nơi cho cháu đấy."
Tao leo lên sau xe. Cái balo laptop đeo ngược trước ngực, tay xách cái túi to tổ bố đặt lên đùi, kẹp chặt giữa hai chân. Tư thế ngồi bó gối như con ếch ộp. Cái xe lún xuống rõ rệt, giảm xóc kêu cái "két" khô khốc.
"Ngồi chắc vào."
Lão rồ ga. Chiếc Dream tàu giật cục lao đi, phả lại phía sau một luồng khói trắng khét lẹt.
Gió tát vào mặt buốt thấu xương. Hà Nội lúc 5 giờ sáng hiện ra trước mắt tao không giống trong mấy tấm bưu thiếp. Không lãng mạn, không thơ mộng. Chỉ là những khối bê tông xám xịt chạy lùi lại phía sau. Bụi đường bay mù mịt dưới ánh đèn đường vàng vọt. Những tòa nhà cao tầng im lìm, lạnh lẽo, cửa đóng then cài.
Tao nhìn những tấm biển quảng cáo xanh đỏ hai bên đường, lướt qua nhanh đến mức không kịp đọc chữ. Cảm giác mình bé tí, lọt thỏm giữa cái thành phố khổng lồ này.
"Mới ở quê ra nhập học à?" Lão xe ôm hỏi vọng lại, tiếng gió át đi một nửa.
"Vâng." Tao đáp cụt lủn.
"Có người nhà đón không?"
Tao cảnh giác ngay. Mẹ dặn rồi, đi đường đừng để lộ mình bơ vơ.
"Có chú. Anh cháu đợi đầu ngõ rồi."
Tao nói phét. Chả có ma nào đón tao cả. Thằng bạn cùng lớp cấp 3 hẹn chiều mới qua đưa chìa khóa phòng trọ được, giờ này nó còn đang ngủ chổng mông ở ký túc xá.
Lão già im lặng, không hỏi nữa. Xe luồn lách qua mấy cái ngã tư đèn đỏ vẫn còn chớp vàng. Lão đi ẩu, tạt đầu mấy cái xe tải chở vật liệu xây dựng làm tao thót tim, hai tay bám chặt vào cái khung sắt lạnh ngắt sau yên xe.
Gần sáu giờ sáng, xe dừng lại ở đầu ngõ 165 Cầu Giấy.
Tao nhảy xuống, chân tê cứng, đứng không vững suýt ngã dụi. Tháo cái túi du lịch xuống đất, tao thở phào nhẹ nhõm. Cuối cùng cũng đến nơi an toàn.
Tao móc ví, rút tờ năm mươi ngàn phẳng phiu mẹ đưa lúc tối, đưa cho lão.
Lão cầm tờ tiền, không cất đi ngay mà nhìn tao, mặt tỉnh bơ:
"Thêm hai chục nữa cu."
Tao ngớ người, mắt tròn mắt dẹt:
"Ơ, nãy chốt năm chục mà chú? Sao giờ lại đòi thêm?"
Lão già chỉ tay vào cái túi du lịch dưới đất, giọng ráo hoảnh:
"Năm chục là tiền người. Mày mang cái túi to tổ bố thế kia, nặng vãi cả đái, tốn xăng, hại xe của tao. Thêm hai chục tiền thồ hàng. Với cả nãy tao phải đi đường vòng tránh công an, xa hơn mấy cây."
Máu nóng dồn lên mặt tao. Rõ ràng lúc nãy không nói gì đến phí hành lý. Mà đường vòng cái chó gì, tao có biết đường đâu mà kiểm chứng.
"Chú làm ăn thế à? Đã bảo năm chục là năm chục chứ." Tao gắt lên, cố vớt vát chút sĩ diện.
Lão già tắt máy, chống chân chống, nhìn tao. Ánh mắt lão không còn vẻ khắc khổ, tội nghiệp lúc mời chào nữa. Thay vào đó là cái nhìn lì lợm, sừng sỏ của dân bến bãi. Lão không nói gì, chỉ nhìn chằm chằm vào tao, tay vân vê điếu thuốc lá.
Tao nhìn quanh. Đường phố vẫn vắng, lác đác vài người đi tập thể dục nhưng chả ai quan tâm đến chuyện của hai thằng đàn ông bên lề đường. Cái "ông anh" mà tao bịa ra lúc nãy đương nhiên không xuất hiện để bênh tao.
Tao đứng đó, một thằng nhãi ranh 18 tuổi, chân ướt chân ráo, đồ đạc lỉnh kỉnh. Đánh nhau thì không lại, cãi nhau thì không biết đường.
Tao tặc lưỡi, nuốt cục tức xuống họng.
"Được rồi. Coi như biếu chú bát phở."
Tao móc thêm tờ hai chục ngàn nhăn nhúm đưa cho lão. Lão giật lấy, nhét tọt vào túi áo ngực, cười nhạt thếch:
"Thanh niên phải thoáng lên tí. Học hành cho giỏi vào."
Lão nổ máy, quay đầu xe phóng vụt đi, không thèm chào một câu. Tiếng pô xe nổ giòn tan trong không gian yên tĩnh, nghe như tiếng cười đểu vào mặt tao.
Tao đứng trơ trọi đầu ngõ. Gió lạnh thổi cái túi ni lông rác bay loẹt xoẹt dưới chân.
Trên tay tao vẫn còn nắm chặt mấy tờ tiền lẻ thối lại lúc mua vé xe ở quê. Bảy mươi ngàn cho bài học nhập môn. Nó không lớn, nhưng nó làm tao thấy mình vừa ngu, vừa bất lực. Cái cảm giác bị lừa lọc ngay khi vừa đặt chân đến vùng đất hứa nó cay đắng hơn tao tưởng.
Tao nhìn tờ tiền, rồi nhìn sâu vào cái ngõ hun hút tối om trước mặt. Chả biết trong đó còn cái gì đang đợi tao nữa.
Bụng réo lên một tiếng rõ to. Hai quả trứng luộc của mẹ vẫn nằm trong túi áo, giờ đã lạnh ngắt.