- ★
Ca dao, tục ngữ xem tướng đàn bà
Kho tàng văn học dân gian Việt Nam có rất nhiều câu ca dao, tục ngữ đúc kết kinh nghiệm "xem tướng" phụ nữ. Dưới lăng kính của người xưa, ngoại hình và cử chỉ thường được liên hệ mật thiết với tính cách, tài năng và số mệnh của người phụ nữ trong gia đình.
Dưới đây là những câu ca dao, tục ngữ và lời truyền miệng dân gian dùng để xem tướng phụ nữ. Nội dung phản ánh quan niệm của người xưa, không phải căn cứ khoa học để đánh giá tính cách hay số phận một người.
Xem tướng qua mái tóc
Ý nói răng và tóc thể hiện vẻ đẹp, sự khỏe mạnh và cách chăm chút bản thân.
Người xưa coi phụ nữ có mái tóc đẹp, dày và óng mượt là tướng phú quý.
Tóc mai gọn gàng, thanh tú được xem là biểu hiện của người thông minh, khéo léo.
Chỉ người phụ nữ cầu toàn, khó chiều theo quan niệm dân gian.
Được xem là tướng người hiền hậu, điềm đạm và bao dung.
Miêu tả vẻ đẹp thanh nhã, có dáng dấp của người phụ nữ quyền quý.
Tóc hơi xoăn ở vùng trán được dân gian liên hệ với sự nhanh trí.
Xem tướng qua đôi mắt
Đôi mắt dài, thanh cùng lông mày mềm mại là chuẩn mực vẻ đẹp phụ nữ thời xưa.
Đôi mắt đen, rõ và có thần được coi là biểu hiện của sự thông minh.
Người xưa xem ánh mắt điềm tĩnh, ngay thẳng đáng tin hơn ánh mắt thường xuyên đảo quanh.
Một quan niệm cũ cho rằng phụ nữ có nhiều lòng trắng trong mắt dễ lận đận đường hôn nhân. Câu này có nhiều dị bản.
Đây là lời phán xét rất nặng nề của xã hội xưa, hiện không nên dùng để quy chụp con người.
Khuyên nên thận trọng với người có ánh mắt thiếu tỉnh táo, mệt mỏi hoặc biểu hiện bất thường.
Một câu nói cường điệu, hài hước nhằm miêu tả người phụ nữ có ánh mắt sắc và rất có sức cuốn hút.
Xem tướng qua lông mày
Lông mày nhỏ, dài, cong nhẹ được xem là nét đẹp thanh tú.
Ca ngợi người con gái có khuôn mặt dịu dàng, duyên dáng.
Thành ngữ chỉ người phụ nữ có dung mạo đẹp, cao quý.
Xem tướng qua miệng, môi và răng
Miệng rộng ở đàn ông được khen là hào sảng, nhưng ở phụ nữ lại bị gắn với tính nhiều lời.
Một dị bản mang ý chê phụ nữ nói nhiều.
Môi đầy đặn, lời nói từ tốn được gắn với tính thật thà và nhân hậu.
Người xưa cho rằng miệng không khép kín dễ biểu hiện tính nóng nảy hoặc lời nói thiếu giữ gìn.
Một câu truyền miệng mang tính trêu chọc, quy tính cách dựa theo môi và răng.
Răng khểnh thường được coi là nét duyên ngầm của người con gái.
Phản ánh quan niệm thẩm mỹ xưa, khi hàm răng đen bóng là nét đẹp đáng tự hào của phụ nữ Việt.
Bài ca nổi tiếng ca ngợi mái tóc, lời ăn tiếng nói, má lúm và hàm răng đen đẹp của người phụ nữ truyền thống.
Xem tướng qua mũi và nhân trung
Theo dân gian, mũi hếch, lộ lỗ mũi là tướng khó giữ tiền.
Câu ca dao hài hước nói về tình yêu: Khi đã yêu, khuyết điểm cũng trở thành nét đẹp.
Nhân trung rõ và dài được xem là biểu hiện của sức khỏe, sự hiền hậu và phúc thọ.
Xem tướng qua khuôn mặt và làn da
Câu thơ quen thuộc dùng để miêu tả người phụ nữ có khuôn mặt tròn đầy, phúc hậu và đoan trang.
Chỉ người phụ nữ có vẻ ngoài tươi tắn, khỏe mạnh và thu hút.
Một dị bản dân gian đề cao khuôn mặt đầy đặn, vuông vức, được coi là tướng phúc hậu.
Thành ngữ miêu tả người phụ nữ có khuôn mặt xinh đẹp, làn da mịn màng.
Chỉ vẻ đẹp thanh tú, quý phái và làn da sáng.
Một câu chê bai ngoại hình và trí tính rất chủ quan của người xưa.
Xem tướng qua dáng người
Dáng eo nhỏ được xem là biểu tượng của vẻ đẹp, sự tháo vát và đảm đang.
Theo quan niệm xưa, đây là dáng người phụ nữ khỏe mạnh, mắn con và khéo nuôi con.
Một câu chế giễu ngoại hình, thể hiện định kiến khá nặng nề nên chỉ phù hợp khi nghiên cứu văn hóa dân gian.
Dáng vẻ thanh nhã và giọng nói nhẹ nhàng được xem là biểu hiện của người có phẩm chất tốt.
Ca ngợi vẻ đẹp khỏe khoắn, đầy đặn của phụ nữ theo thẩm mỹ truyền thống.
Xem tướng qua dáng đi và cử chỉ
Người phụ nữ ý tứ phải biết quan sát hoàn cảnh và cư xử đúng mực.
Dáng đi khoan thai, giọng nói vừa phải và nụ cười kín đáo từng được coi là nét đẹp nữ tính.
Người xưa cho rằng đàn ông có thể cười thoải mái, còn phụ nữ đẹp nhất khi cười nhẹ nhàng, kín đáo.
Dân gian đánh giá nết người thông qua cách ăn uống và sinh hoạt.
Lời nói từ tốn, có chừng mực được xem là dấu hiệu của người hiểu biết.
Xem người nên xem cả đức hạnh
Đề cao phẩm chất bên trong hơn ngoại hình.
Khẳng định đức hạnh quan trọng hơn nhan sắc.
Muốn biết một người có khôn ngoan hay không, nên quan sát cách họ giao tiếp thay vì chỉ nhìn gương mặt.
Ngoại hình có thể thay đổi nhờ cách ăn mặc và chăm sóc, không hoàn toàn do "tướng trời sinh".
Vẻ đẹp tính cách mới là giá trị lâu dài.
Diện mạo và thần thái phần nào chịu ảnh hưởng từ tâm trạng, lối sống và cách đối xử với mọi người.
Những câu trên có nhiều dị bản theo vùng miền. Đáng chú ý, các câu đánh giá phụ nữ qua miệng rộng, mắt trắng, vóc dáng hay khả năng sinh nở phản ánh định kiến giới của xã hội cũ, chứ không chứng minh được vận mệnh hoặc đạo đức của một người. Có thể xem đây là tư liệu văn hóa dân gian, nhưng không nên dùng để phán xét phụ nữ ngoài đời.
Chỉnh sửa cuối:
