I. TRI THỨC VỀ THỂ LOẠI THƠ SONG THẤT LỤC BÁT
1. Khái niệm
* Song thất lục bát là thể thơ mà trong đó mỗi khổ thơ gồm hai câu 7 chữ (song thất), một câu sáu chữ, một câu tám chữ (lục bát). Bốn câu dài ngắn khác nhau tạo thành một khổ và luân phiên kéo dài bao nhiêu khổ cũng được.
* Đặc điểm...
Khóc Dương Khuê
Tác giả: Nguyễn Khuyến
Bác Dương thôi đã thôi rồi,
Nước mây man mác ngậm ngùi lòng ta.
Nhớ từ thuở đăng khoa ngày trước,
Vẫn sớm hôm tôi bác cùng nhau;
Kính yêu từ trước đến sau,
Trong khi gặp gỡ khác đâu duyên trời?
Cũng có lúc chơi nơi dặm khách,
Tiếng suối nghe róc...
Đọc hiểu "Thu ẩm" - Nguyễn Khuyến
Đọc bài thơ sau và trả lời các câu hỏi dưới đây
Thu ẩm
Năm gian nhà cỏ thấp le te,
Ngõ tối đêm sâu đóm lập lòe.
Lưng giậu phất phơ màu khói nhạt,
Làn ao lóng lánh bóng trăng loe.
Da trời ai nhuộm mà xanh ngắt?
Mắt lão không vầy cũng đỏ hoe.
Rượu tiếng...
BỘ ĐỀ ĐỌC HIỂU THƠ NGUYỄN KHUYẾN - NGỮ VĂN 10
Đọc hiểu: Đêm đông cảm hoài
Đọc bài thơ sau, thực hiện các yêu cầu:
Nỗi nọ, đường kia xiết nói năng!
Chẳng nằm, chẳng nhắp, biết mần răng?
Đầu cành, mấy tiếng chim kêu tuyết
Trước điếm, năm canh chó sủa trăng
Bảng lảng lòng quê khôn chợp...
Phân tích bài thơ Câu cá mùa thu của tác giả Nguyễn Khuyến
Một trong những nhà thơ thể hiện tình yêu dành cho thiên nhiên, quê hương, đất nước được nhiều người biết đến, phải kể đến nhà thơ Nguyễn Khuyến. Sáng tác của Nguyễn Khuyến nổi bật nhất khi miêu tả cảnh sắc thiên nhiên gần gũi, bình...
Đọc hiểu: Tự trào - Nguyễn Khuyến
Đề 1
Đọc văn bản sau:
Cũng chẳng giàu mà cũng chẳng sang,
Chẳng gầy chẳng béo, chỉ làng nhàng.
Cờ đương dở cuộc không còn nước (1)
Bạc chửa thâu canh đã chạy làng. (2)
Mở miệng nói ra gàn bát sách, (3)
Mềm môi chén mãi tít cung thang. (4)
Nghĩ mình lại...
I. Tìm hiểu chung:
- Nguyễn Khuyến thuở nhỏ nhà nghèo nhưng rất thông minh và học giỏi. Ông từng thi đỗ cả 3 kì thi: Hương, Hội, Đình, do đó nên được gọi là Tam Nguyên Yên Đổ. Nguyễn Khuyến là một nhà thơ lớn của dân tộc.
- Hoàn cảnh sáng tác: Bài thơ được sáng tác trong thời gian Nguyễn...
Tháng chạp hai mươi bốn chợ Đồng[1],
Năm nay chợ họp có đông không[2]?
Dở trời, mưa bụi còn hơi rét.
Nếm rượu, tường đền[3]được mấy ông?
Hàng quán người về nghe xáo xác,
Nợ nần năm hết hỏi lung tung.
Dăm ba ngày nữa tin xuân tới.
Pháo trúc[4]nhà ai một tiếng đùng[5]Rút từ Quế Sơn Tam...
Quay ngược thời gian lịch sử ta bắt gặp những mùa thu thật đẹp, thật ấn tượng trong thi ca. Nhắc đến mùa thu không thể không kể đến Nguyễn Khuyến- được mệnh danh là "nhà thơ của làng cảnh Việt Nam". Ba bài thơ thu trong chùm thơ thu của ông gồm ba bài: Thu Vịnh, Thu Điếu, Thu Ẩm . Trong đó "Thu...
Chào mọi người! Lại là một ngày đẹp trời và hôm nay chúng ta sẽ cùng thử sức với đề bài này nhé:
Phân tích bài thơ Thu Điếu - Nguyễn Khuyến.
Cuối thế kỉ XVIII đầu thế kỉ XIX, tưởng như cùng với sự kết thúc của xã hội phong kiến, văn học trung đại Việt Nam sẽ rơi vào bế tắc với phương thức phản...
I. Tìm hiểu chung
Hoàn cảnh lịch sử
Cuối thế kỉ XIX, xã hội nước ta trở thành xã hội thực dân nửa phong kiến, có nhiều thay đổi lớn, trong đó có sự thay đổi về chế độ khoa cử.
Nho học suy vi, các rường mối xã hội trở nên rệu rạ, tệ mua quan bán tước phổ biến, xuất hiện nhiều kẻ có hư...
Phần 1: Tác giả nguyễn khuyến
I. Cuộc đời
Nguyễn Khuyến (1835 – 1909), hiệu là Quế Sơn, quê làng Và (tên chữ là Vị Hạ), xã Yên Đổ (nay thuộc xã Trung Lương), huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam. Ông xuất thân trong một gia đình có truyền thống khoa bảng.
Nối chí tổ tiên, ông đi thi rất sớm...
Đọc hiểu: Vịnh tiến sĩ giấy - Nguyễn Khuyến
Đọc văn bản sau:
Cũng cờ, cũng biển cũng cân đai
Cũng gọi ông Nghè có kém ai.
Mảnh giấy làm nên thân giáp bảng,
Nét son điểm rõ mặt văn khôi.
Tấm thân xiêm áo sao mà nhẹ,
Cái giá khoa danh ấy mới hời.
Ghế chéo lọng xanh ngồi bảnh chọe,
Nghĩ...
Bài tập đọc hiểu về bài thơ Thu ẩm - Nguyễn Khuyến giúp các em học sinh củng cố kĩ năng đọc hiểu văn bản thơ Đường luật đã được rèn luyện qua các bài: Cảm xúc mùa thu (Đỗ Phủ), Tự tình (bài 2) (Hồ Xuân Hương) ; đồng thời vận dụng các tri thức, kĩ năng đã được rèn luyện để đọc một văn bản mới...
Tiểu dẫn
Mùa thu là bạn muôn đời của thi nhân. Nói riêng, trong lịch sử thơ ca Việt Nam xưa nay, đã có không biết bao nhiêu bài thơ viết về mùa thu và tựu trung chùm thơ gồm ba bài thơ : Thu Vịnh, Thu Điếu, Thu Ẩm của Nguyễn Khuyến có lẽ là nổi tiếng nhất. Nhà thơ Xuân Diệu từng viết: Nguyễn...
Đề đọc hiểu về bài thơ Thu vịnh của Nguyễn Khuyến dưới đây được thiết kế bao gồm cả phần trắc nghiệm khách quan và tự luận, theo 4 mức độ: Nhận biết, thông hiểu, vận dụng, vận dụng cao – theo định hướng mới của Bộ GD – ĐT về hình thức kiểm tra, đánh giá.
Xem thêm: Đề Đọc Hiểu: Thu Ẩm - Nguyễn...
Bài thơ Thu Ẩm là một trong ba bài thơ viết về mùa thu nổi tiếng của nhà thơ Nguyễn Khuyến. Đây là một bài thơ còn được biết đến với cái tên Uống rượu mùa thu. Điểm đặc biệt của bài thơ này chính là ngoại trừ nhan đề có chữ thu ra còn lại cả bài thơ này không có một chữ thu nào nữa. Tuy nhiên...
Thu điếu
Câu cá mùa thu
Nguyễn Khuyến
I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
- Nguyễn Khuyến là bậc túc nho tài, có cốt cách thanh cao, có lòng yêu nước thương dân nhưng bất lực trước thời cuộc.
- Được mệnh danh là "nhà thơ của dân tình làng cảnh Việt Nam"
2. Tác phẩm
Vị trí, đề tài, hoàn cảnh...
Giữa nhịp sống hối hả hôm nay, Bạn Đến Chơi Nhà của Nguyễn Khuyến như một khoảng lặng mộc mạc, đưa ta trở về khung cảnh làng quê bình dị với ao sâu, vườn rộng, tiếng gà, giàn bầu mướp và những khoảng trống chân thực của đời sống. Cái duyên của bài thơ nằm ở chỗ thiếu thốn mà không hề chạnh lòng...
Đọc bài thơ sau và thực hiện các yêu cầu:
Chốn quê
Mấy năm làm ruộng vẫn chân thua,
Chiêm mất đằng chiêm, mùa mất mùa.
Phần thuế quan Tây, phần trả nợ,
Nửa công đứa ở, nửa thuê bò.
Sớm trưa dưa muối cho qua bữa,
Chợ búa trầu chè chẳng dám mua.
Cần kiệm thế mà không khá nhỉ,
Bao giờ...
Điều kì diệu của ngôn ngữ thơ trong Câu cá mùa thu và Vội Vàng
Trong "Mấy ý nghĩ về thơ", nhà thơ Nguyễn Đình Thi khẳng định: Điều kì diệu của thơ là mỗi tiếng, mỗi chữ, ngoài cái nghĩa của nó, ngoài công dụng gọi tên sự vật, bỗng tự phá tung mở rộng ra, gọi đến xung quanh nổ những một cảm xúc...
Bài 2 - Thơ Đường luật (SGK Ngữ văn 10 - Cánh diều), HS được tiếp cận các văn bản: Cảm xúc mùa thu - Đỗ Phủ, Tự tình bài 2 - Hồ Xuân Hương, Câu cá mùa thu - Nguyễn Khuyến, Tỏ lòng - Phạm Ngũ Lão. Để giúp các em nắm bắt được một số đặc trưng nội dung, hình thức của thể loại thơ Đường luật nói...
Đọc hiểu: Hội Tây - Nguyễn Khuyến
Trắc nghiệm kết hợp tự luận
Đọc văn bản sau:
Kìa hội thăng bình (1) tiếng pháo reo
Bao nhiêu cờ kéo với đèn treo.
Bà quan tênh nghếch xem bơi trải,
Thằng bé lom khom nghé hát chèo.
Cậy sức cây đu nhiều chị nhún,
Tham tiền cột mỡ lắm anh leo.
Khen ai...
Nguyễn Khuyến (Nguyễn Thắng)
Nguyễn Khuyến (1835-1909) tên thật là Nguyễn Thắng, hiệu Quế Sơn, tự Miễn Chi, sinh ngày 15 tháng 2 năm 1835 tại quê ngoại làng Văn Khế, xã Hoàng Xá, huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định. Quê nội của ông là làng Và, xã Trung Lương, huyện Bình Lục, tỉnh Hà Nam. Mất ngày 5...
I. Tìm hiểu chung
- Năm 1902, khi nghe tin bạn mất, Nguyễn Khuyến đã làm bài thơ khóc bạn.
- Bài thơ viết bằng chữ Hán có nhan đề là: Vãn đồng niên Vân Đình tiến sĩ Dương Thượng thư.
- Thể loại: Song thất – lục bát.
- Bố cục:
+ Đoạn 1: 2 câu thơ đầu.
+ Đoạn 2: 20 câu tiếp theo.
+ Đoạn...
Vịnh Tiến Sĩ Giấy
I
Rõ chú hoa man (1) khéo vẽ trò,
Bỡn ông mà lại dứ thằng cu.
Mày râu mặt đó chừng bao tuổi,
Giấy má nhà bay đáng mấy xu?
Bán tiếng mua danh thây lũ trẻ,
Bảng vàng bia đá vẫn nghìn thu.
Hỏi ai muốn ước cho con cháu,
Nghĩ lại đời xưa mấy kiếp tu.
II
Cũng cờ, cũng...
Hội Tây
Kìa hội thăng bình tiếng pháo reo
Bao nhiêu cờ kéo với đèn treo.
Bà quan tênh nghếch xem bơi trải,
Thằng bé lom khom nghé hát chèo.
Cậy sức cây đu nhiều chị nhún,
Tham tiền cột mỡ lắm anh leo.
Khen ai khéo vẽ trò vui thế,
Vui thế bao nhiêu nhục bấy nhiêu!
Nguyễn Khuyến
Cảm...
Đọc hiểu: Chợ Đồng - Nguyễn Khuyến
Đề 1
Đọc bài thơ sau, trả lời câu hỏi bên dưới:
Tháng chạp hai mươi bốn chợ Đồng,
Năm nay chợ họp có đông không?
Dở trời, mưa bụi còn hơi rét.
Nếm rượu, tường đền được mấy ông?
Hàng quán người về nghe xao xác,
Nợ nần năm hết hỏi lung tung.
Dăm ba...